Back To Top
Suriye’de görünen çözüm

Suriye’de görünen çözüm

 - Son Güncelleme: 05.01.2018 Cuma 00:50
- A +

Biz Afrin’e ansızın girme beklentisiyle oyalanırken, Suriye’de iki katmanlı bir ‘çözüm’ durumu şekilleniyor. Bu katmanlardan ilki uluslararası güçlerin kendi aralarındaki ilişkileri ve mutabık kaldıkları noktaları kapsıyor. Görünen o ki Suriye’nin geleceğine dair ilk sözü söyleyecek olan Rusya… Cenevre’nin ilerlememesi üzerine Astana’ya eklenen Soçi görüşmeleri artık bu sürecin kontrolünün Rusya’ya verildiğinin işareti. Seçilen yöntem önce ateşkesin, ardından istikrarın sağlanması ve bu arada siyasi çözümün yavaşlatılmış bir müzakere çizgisi üzerinden kotarılması. Bu amaçla yeni bir anayasanın ve ardından ona uygun seçimlerin yapılması öngörülüyor. Müzakereyi başlatmak üzere de doğrudan veya dolaylı ‘herkesin’ içinde olacağı bir konferans planlanıyor.     

***

ABD ve AB bu projeyi hedefler ve yöntem açısından benimseyip destekliyor. Ortada bir zorunlu uyum var. Batı dünyası şu anki askeri ‘dertlerle’ uğraşmak istemezken, önümüzdeki dönemin onlar için büyük avantajlar içerdiğinin farkında. Rusya ise kısa vadeli siyasi başarısını tescil ettirirken, uzun vadede Batıya muhtaç olduğunun bilincinde. Çünkü işin ‘ateşkes’ kısmı atlatılsa da, ‘istikrar’ kısmı için paraya ihtiyaç var ve Batı burada devreye girecek. Sadece altyapı ve hizmetler alanında değil, güvenlik sisteminin ve kurumların yeniden inşasında da Batı’nın inisiyatif alması, ama söz konusu inşayı Rusya’nın sağladığı ateşkes koşulları üzerinde yürütmesi lazım.

Bu zımni işbirliği, ikinci katmandaki yerel aktörler arası dengelerin nasıl olacağını da büyük ölçüde belirliyor. Görünen dört unsur var. Bir, rejim temel yapısıyla devam ederken hak ve özgürlükler alanında sınırlı ve zamana yayılmış reform adımları ile liberalleştirilecek ve ademimerkezi bir idari yapıya doğru evrilecek. Eğer şu anki yönetim kadrosu bunu yüklenirse büyük ölçüde iktidarda kalmayı garantileyecek. İki, Esat’ın göreceli gücü artacak, merkezi devletin yürütücüsü olarak onaylanacak ve ülke adına meşru muhatap kabul edilecek. Ancak aileye yakın iş dünyası ve güvenlik alanındaki enformel ve illegal yapılanmalar budanıp resmileşecek. Üç, PYD’nin yönetimi altındaki alanın bir kısmı idari bir özerk bölge olarak Suriye merkezi yönetimine bağlanacak. Merkezle bölge arasındaki ilişki anayasal hale getirilecek. Öte yandan PYD’nin çoğulculuğa açık bir sisteme geçmesi sağlanacak ve bu da anayasada ifadesini bulacak. Dört, Sünni Arap muhalefet Esat rejimi altında daha geniş ve demokratik haklara, anayasanın getireceği yeni vatandaşlığa razı olacaklar…    

***

ABD ve Rusya bu tabloyu gerçekçi buluyor. Rusya rejimin devamını isterken, rejimin de Esat’sız ayakta kalamayacağı anlaşılıyor. Batı buna razı çünkü Sünni Arap muhalefet parçalanmış durumda ve Türkiye’nin de esas derdi muhalefetin başarısı değil, PYD’nin ezilmesi. Öte yandan Esat’ın İran’ın elinde ‘oyuncak’ olması istenmediği için, rejimi aileden bağımsızlaştıracak ve Esat’ı yetki paylaşımına zorlayacak bir idari reform planlanıyor. PYD’nin Esat karşısında denge unsuru olması bu açıdan büyük güçlerin elinde bir koz… Bu arada Irak da hem kuzeydeki Kürt Bölgesel Yönetimini dengelemek hem İran ile Esat arasına sıkışmamak hem de ABD ile iyi ilişkisini sürdürmek için PYD ile ilişkileri geliştirmek istiyor. Nihayet Sünni Arap muhalefetin parçası olan silahlı gruplar ve Yerel Konseyler ademimerkezi bir idari yapılanma ve daha fazla özgürlük karşılığında rejimle yeni bir ‘sözleşme’ yapmaktan başka şansa sahip gözükmüyorlar.      

İşin ironisi şu ki, PYD’nin varlığı Sünni Arap muhalefetin hareket alanını genişletiyor, hak talep edebilmesini kolaylaştırıp meşru kılıyor. İstikrar açısından en kritik toplumsal grubun siyaseten en zayıf olduğu bir evrede, Suriye’de barış ve çözüm aranıyor. Başarı, Batı’nın Sünni Arap muhalefetin sesine kulak vermesiyle mümkün... Bu arada Türkiye’nin de Ortadoğu stratejisini terör yaklaşımı ile sınırlı olmaktan kurtarması gerekiyor. Tabii bölgede var olmak istiyorsa.    

Diğer Yazıları

Yorumlar

Yorumlar 600 Yorumların her türlü cezai ve hukuki sorumluluğu yazan kişiye aittir. Karar Yayıncılık A.Ş ve yazar, yapılan yorumlardan sorumlu değildir. Yorumların 600 karakteri (boşluklu) aşmaması gerekmektedir.
galip 05 Ocak 2018 18:19
türklerin yada türkiyenin tek derdi kürtler ve sadece politikasını kürtlere düşmanlık ederk yürütüyor ve bu türklerin dar bir alana sıkışmasını sağlıyor ve türkler hiç bir yönden çıkar elde edemiyor nihayetinde batınında rusyanında türklerin kürtlere düşmanlık etmesi onlarında işene geliyor ve daha kolay hareket alanı buluyor sonuç olarak türkler kürtlere düşmanlık etikçe hiç bir alanda ilerleyemiyecekler
KARAR OKURU 05 Ocak 2018 19:05
11
galip, Türkiye, Kürtlere nasıl düşmanlık ediyor bir misal verir misin?
KARAR OKURU 05 Ocak 2018 20:56
0
19.05 anlaman için yaşaman lazım. En kısa zamanda sana kısmet olur inşallah.
KARAR OKURU 05 Ocak 2018 21:53
0
Kürtleri tanımayarak. Bir millet ana dilinde eğitim alamıyorsa, o devletle gönül bağı kuramaz.
KARAR OKURU 05 Ocak 2018 13:11
sn yazar açık ve net kürt düşmanlığı türkiyenin ortadoğuda aktör olmasına engel bu yüzden tıkanmış durumda ama tayyip iyi bir lider değil kendisi kaybedecek dolayısı ile türkiyede kaybedecek kulagına kim fısıldadıysa adam geriye dönülmeyecek şekilde herşeyi dağıttı yazık oldu oysa barış çok uzak değildi
Șu cümle sizin sahadaki durumdan ne kadar bihaber olduğunuzun tescili sanki. "Dört, Sünni Arap muhalefet Esat rejimi altında daha geniş ve demokratik haklara, anayasanın getireceği yeni vatandaşlığa razı olacaklar…" Demokratik seçimlerin ardından %70 lik Sünni çoğunluğun seçtiklerinin yönetimi olușturması kaçınılmaz olan bir sistemde, kendilerine tarifi imkansız zulümler yapmış olan diktatöre razı olacaklarını düșünmek ne menem bir yanılgıdır? Bunu öngörmekle diğer yazdıklarınızı da anlamsız kıldığınızın farkında değilmisiniz ?
KARAR OKURU 05 Ocak 2018 12:58
0
"Sünnilik" bir siyasi kategori değil ki. Sünniler arasında farklı farklı siyasi görüşler olmaz mı?
KARAR OKURU 05 Ocak 2018 09:58
Barış Rusya sayesinde oluyor demeye çalışmışsınız. Yahu bu ne Rusçuluk böyle??. Esas savaşın başlaması ve bu güne kadar sürüp milyonların azap çekmesi rusyanın yüzünden. Rusya olmamış olsa mısır gibi esed de 5 sene önce devrilmiş olur idi. bunu rus engelledi ve savaşa neden olan rustur. Yazının geri kalanı da ‘’ oh oldu türkiyeye pyd güç kazandı’’ demeye çalışan vatanını sevmeyi beceremeyen tıpik sömürge aydını söylemi. Yahu pyd sadece bu güç için savaşmadıki. Esas kazığı yiyen pyd ve Kürtler. Kürtler hem anadoluda hem kuzey su
nuray 06 Ocak 2018 09:31
1
evet rusya olmasaydı suriye çoktan parçalanırdı.arap baharı saçmalığı yüzünden diğer ülkelere olan suriye ye de olurdu.
KARAR OKURU 06 Ocak 2018 10:33
0
Rusya nın yaptığını Türkiye yapsaydı ne olurdu ?
KARAR OKURU 06 Ocak 2018 16:17
0
nuray rusyanın esas amacıda bolmek ve alevi bolgesınde tamamen rus kontrolunde bır devlet veya ozerk bolge olusturmak.buda surıyenın parcalanması ılk adımı
KARAR OKURU 05 Ocak 2018 08:34
bugunku gazetelerde "ozgurlukler ulkesi!" haydut ABD nin secilmis baskani ve fikirdasiniz olan Trump, "ates ve ofke" adli kitabin basimini durdurmak icin yazarina ve yayinevine ihtar cekmis.... yarginin ne boyutta siyasallastigini tetikci oldugunu zarrap davasiyla gorduk, teror destekciligini FETO, PKK/PYD, DEAS, ISRAIL vs gibi terorislerinden cok iyi biliyoruz; demokrasi anlayisini isgalci ve kaatil israili demokrasi kabul etmesi, darbelerle secilmis millet temsilcilerini indirmesinden, insanlik anlayisini dunyayi musluman kaniyla sulamasindan taniyoruz..ABD ruyasi bitti, liberalleriruyasi da
KARAR OKURU 05 Ocak 2018 09:02
4
sen once 'durust' insan nasil olunur onu ogren..sonra yorumlarini paylasirsin da belki bir etkisi olur..
xyz 05 Ocak 2018 09:54
2
fetö'yü ve rıza zerrab'ı devlete biz musallat ettik(!) hatamızın farkındayız. özür diliyoruz senden ve zafer çağlayan'dan. ayrıca abd'yi de yine biz temsil ediyoruz ya öfkeni bize yöneltiyorsun. biz kimmiyiz? *biçare apolitik alt gelir grubu
KARAR OKURU 05 Ocak 2018 10:40
5
09:02... surada yazi ve yazarla ilgili yorum yapanlarin yorumunu begenmedigi icin fikirden yoksun hakaret ve itibar suikasti yapmak "ahlaksizlik ve alcakliktir"...
KARAR OKURU 05 Ocak 2018 10:58
9
yoruma yorum yapan ve "yorumun hosuma gitmediginden durust degilsin" diyen kisi hangi gercegin ifadesi canini acitti senin? nasil bir zeka seviyesine sahipsin diye sormuyorum dahi:)
KARAR OKURU 06 Ocak 2018 22:30
0
Evet trump ihtar cekti ama yayinevide rest cekti.ve o kitap trump ve ihtarina ragmen piyasaya cikacak.ayni sey yargi icinde gecerli.
Ali Hakan 05 Ocak 2018 08:08
Yazara göre, bütün konularda ve sorunlarda olduğu gibi, Suriye konusunda da, Türkiye dışındaki bütün devletler doğru politikalar geliştiriyor, seslendiriyor,sadece Ak parti ve Erdoğan yönetimindeki Türkiye, doğru, isabetli, anlaşılır,hakkaniyetli , uluslararası diplomatik temayüllere uygun bir politika üretemiyor!!! Hayret bu ülke ve ülkenin yöneticileri acaba nasıl başarabiliyorlar bunu diye insan kendi kendine , sonrada açık açık,Sayın yazara sormadan edemiyor ve dahi bu konuda hem malî ,hem insanî,hem de güvenlik konularında en çok fedakarlık yapıp ris
KARAR OKURU 05 Ocak 2018 13:36
0
ali hakan, etyenin yorumunu okumadım ama etyen eğer türkiye hariç bütün ülkeler doğru politika güdüyor diye yazmışsa çok da haksız sayılmaz. öncelikle emevi camisindeki cuma namazını kaçırdı türkiye. hem de bir kez değil, sayısız cumayı kaçırdı. eskiden 3 kere cumaya gitmeyen dinden çıkar derlerdi. şimdi ise akpliler 3ün katları şeklinde cuma namazını kaçırıyorlar. insan, "acaba bunlar cuma namazı kılmamak için mi suriyede çuvalladılar" diye kuşkulanıyor.
KARAR OKURU 05 Ocak 2018 07:16
Siz danışmandınız. Analizi okuyunca iyiki artık değilsiniz deyiverdim. Bölgeyle ilgili Hiç bilginiz yokmuş gibi hissetim okuyunca sadece zan, gibi geliverdi. Halbuki gazetede çok değerli bir uzman var. Ona danışsaydınız keşke.
KARAR OKURU 05 Ocak 2018 22:23
0
Kim bu "cok degerli uzman"? Bu bos sozleri birakin. Yazarin hangi cumlesi sizce yanlis ve dogrusu nedir? Varsa bir bildiginiz yazin. Butun isi halka gaz vermek olan "uzman"lardan biktik usandik.
R Oruç 05 Ocak 2018 06:43
Davutoğlu'nun dış politika anlayışı iflas ediyor yani. Neyse, emevi camisinde cumayı Esad'la beraber kılar artık.
Avni 05 Ocak 2018 05:59
İşin özü şu,2011 Suud,Katar,Kuveyt,Türkiye ve ABD,İsrail'in birlikte cephe olarak girdikleri savaşta fiziken yenilidiler.Ama Rusya,İran,Suriye her ne kadar savaşla söz sahibi oldularsa da,gelinen son evrede,Afrin,Kobanı kuşağı BATI ve ABD isteği ,Rusya,Suriye'cede kabul edilmiş.Belkide İran buna karşı çıktığı için olaylar patlak verdi.!Mesaj verildi.Macron PYD'yi kabul etmiş.Oysa son defa İran'da olaylar başlamdan önce Esad PYD'yekarşı işbirliği istedi,eli havada kaldı. 2011 den beri Türkiye,Suriye'de hep kendi aleyhine işleri neden yapar.?Ah iktidar hırs
cevat karakalem 05 Ocak 2018 04:58
Benim de genelde katildigim bir analiz ve ongoruler. Ozellikle isin "altyapi insasi" kisminda Turkiye rol almaya calismali. Bu muhtemelen muhalefetin daha guclu oldugu Kuzey Suriye (Halep'ten itibaren) bolgesinde olabilir. Tahminim belli bir sure sonra (3-4 sene sonra gibi) iyi kotu adil sayilabilecek bir secim de yapiliur ama sonuc muhtemelen Esad'in beklentilerini karsilayacak sekilde cikar. Hem elindeki guc hem de muhalefetin tek bir cati altinda olmadigi dusunulurse. Sonucta insanlar gunluk yasamlarini iyi kotu surdurmeyi en onemli parametre olarak gorecektir. Alternatifi gene kaos cunku.
X

Her an haberdar olmak ister misin?

Aşağıdaki butona basarak tüm haberlerimizden anında haberdar olabilirsin. Tıpkı telefonunda olduğu gibi sana bildirimler göndereceğiz. Bu servisi dilediğin zaman iptal edebilirsin.

TIKLA HABERLER ANINDA ULAŞSIN