Cumhuriyet Halk Partisi (CHP), piyasalarda deprem etkisi yaratan Halkbank davasındaki "Ertelenmiş Kovuşturma Anlaşması"nın (DPA) siyasi perde arkasına dair çok ağır iddiaları gündeme taşıdı. CHP Genel Başkan Yardımcısı ve Zonguldak Milletvekili Deniz Yavuzyılmaz, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, ABD'nin Halkbank davasını Türkiye'ye karşı bir "koz" olarak sahaya sürdüğünü savundu. İktidarın Amerika’nın Ortadoğu politikasının yürütücülüğüne devam etmek zorunda bırakıldığını iddia eden Yavuzyılmaz, ABD kaynaklı orijinal anlaşma metnine dayandırdığı çarpıcı detayları kamuoyuyla paylaştı.
'REHİNE' VE 'ZARRAB' İDDİASI
Yavuzyılmaz'ın açıklamalarına göre, Manhattan Federal Mahkemesi'nin davayı 90 günlüğüne askıya almasının arkasında yalnızca bankanın yaptırımları bir daha delmemesi koşulu yatmıyor. Anlaşmada, Türkiye'nin "Hamas’ın elinde tuttuğu İsrailli rehinelerin bırakılmasındaki gayretlerinin" de önemli bir etken olduğu öne sürülüyor.
Yavuzyılmaz, ABD ve Halkbank arasında varılan mutabakatın 10 katı şartını şu şekilde sıraladı:
Uyum Uzmanı Ataması: Halkbank, bir ‘kara para aklamayla mücadele ve uyum uzmanı’ tutacak.
Doğrudan İletişim: Bu uzman, ABD'li yetkililerle doğrudan iletişimi sağlayacak.
Sınırsız İnceleme Yetkisi: Uzman, Halkbank’ın bütün hesaplarını inceleme yetkisine sahip olacak.
Şeffaflık Zorunluluğu: Uzmana talep ettiği tüm bilgi, belge ve kayıtlar eksiksiz verilecek.
İran'dan İzolasyon: Halkbank; İran Hükümeti, İranlılar veya ilgili kuruluşlarından tamamen uzak duracak.
Bildirim Yükümlülüğü: İran’dan herhangi bir finans işlemi talebi gelmesi durumunda, bu durum derhal Amerika’ya bildirilecek.
Reza Zarrab Detayı: Halkbank, Reza Zarrab'ın malvarlığı üzerindeki tüm haklarından feragat edecek. ABD'nin bu malvarlığını dondurması veya el koyması durumunda tam işbirliği sağlayacak.
90 Günlük Rapor: Uzman, 90 gün içinde denetim raporunu hazırlayacak.
Savunma Hakkı: Uzmanın raporu olumsuz olursa, Halkbank’tan konuya ilişkin resmi bir açıklama istenecek.
İptal ve Yargılamaya Dönüş: Verilen açıklama tatmin edici bulunmazsa anlaşma iptal edilecek ve dava sil baştan devam edecek.
NE OLMUŞTU?
Türkiye ile ABD arasında uzun süredir diplomatik kriz yaratan davada, 11 Mart'ta Manhattan Federal Mahkemesi cezai süreci 90 gün süreyle durdurma kararı almıştı. Halkbank'ın para cezası ödemeyeceği ve suçlamaları resmi olarak kabul etmeyeceği anlaşmanın en dikkat çekici maddesi olan bankaya "ABD onaylı bağımsız bir denetçi" (monitor) atanması şartı ise piyasaları sarsmıştı. Anlaşma ihtimaliyle ilk başta tavan yapan Halkbank hisseleri, uluslararası operasyonların ABD gözetimine bırakılacağının netleşmesiyle Borsa İstanbul'da yüzde 8 çakılarak devre kesici uygulamasına neden olmuştu. Gözler şimdi CHP'nin gündeme getirdiği bu 10 maddelik ağır şartların ve "Zarrab/Rehine" iddialarının Ankara'da nasıl yankı bulacağına çevrildi.