Görüşler
Doğu Türkistan’da solun vicdan sınavı!
Doğu Türkistan’da solun vicdan sınavı! Yücel Tanay
İran’a, Müslüm’e, Nevruz’ a
İran’a, Müslüm’e, Nevruz’ a Yavuz Saltık İBB Muhtarlık İşleri Dairesi Başkanı Yavuz Saltık, Orta Asya, Orta Doğu ve Anadolu coğrafyasında coşkuyla Kutlanan Nevruz ve Ramazan bayramlarının, savaşlar, çatışmalar nedeniyle çocuklar tarafından kutlanamadığını belirtti.
Küresel ekonomik düzenin çöküş sancıları
Küresel ekonomik düzenin çöküş sancıları Vahit Erdem 1980'li yılların etkili Savunma Sanayii Müsteşarı Vahit Erdem, İkinci Dünya Savaşı sonrasında ABD öncülüğünde Batı hakimiyetinde kurulan küresel ekonomik düzenin Trump'ın göreve gelmesi sonrası yıkılmaya başladığını yazdı.
Farklı bir tarih okuması...
Farklı bir tarih okuması... Selçuk Özdağ Gelecek Partisi Muğla Milletvekili Doç Dr. Selçuk Özdağ, Ahmet Yaşar Ocak’ın ‘Farklı Bir İslam Tarihi’ eseri üzerinden çeşitli hassasiyetlerin çarpıttığı, bağlamından koparıp başkalaştırdığı tarihçilik anlayışını yazdı.
Lou Andreas-Aalome ve psikanaliz
Lou Andreas-Aalome ve psikanaliz Halil Turhanlı Halil Turhanlı, Çarlık Rusyası’nın ilk kadın yazarlarından Lou Andreas-Salome’yi yazdı. İlk kadın psikanalist olan Salome’yi, ‘dönemin kadınlarından geleneksel olarak beklenen yaşam tarzını benimsemediği’ şeklinde tanımlayan Turhanlı ‘Erkeklerin hayranlık duyduğu ve derinden etkilendiği bir ilham perisiydi’ diyor.
Savaşta entropi canavarı şahlanıyor
Savaşta entropi canavarı şahlanıyor Prof. Dr. Talat Çiftçi Araştırmacı ve akademisyen Prof. Dr. Talat Çiftçi, ABD ile İsrail’in masada görüşmeler devam ederken İran’a saldırmasını ve bunun sonucu olarak da domino etkisiyle başlayan küresel krizleri ele aldı. Bunu entropi kavramı üzerinden yazan Çiftçi ‘Savaşlar yalnızca mali kaynakları tüketmez; doğal, ekonomik ve toplumsal düzeni de bozar’ diyor.
Yeni bağımlılık düzeni savaşla mı geliyor?
Yeni bağımlılık düzeni savaşla mı geliyor? Adnan Boynukara Petrol fiyatlarındaki her sıçrama, özellikle kırılgan ekonomiler için yalnızca bir maliyet artışı değil, aynı zamanda ekonomik baskının ve borç sarmalının başlangıcıdır. Savaş, yalnızca bir çatışma değil, aynı zamanda küresel borç sistemini güçlendiren ve zayıf ekonomileri daha bağımlı hâle getiren bir döngü üretmektedir.
Eğitimde şiddet, kadife eldiven veya meseleyi bütüncül görmek
Eğitimde şiddet, kadife eldiven veya meseleyi bütüncül görmek Abdulbaki Değer Eğitim uzmanı Abdulbaki Değer, son dönemde eğitimde artan şiddet olaylarını sistemdeki aksaklıklar üzerinden değerlendirdi. Değer, suçun göndermede bulunduğu geniş alan üzerinde konuşmak yerine mevzuyu saldırganların, faillerin kişiliğinde tüketen bir kavrayışla değerlendirmenin çözüm yolundaki engeli ıskalamak anlamına geldiğini söylüyor.
Kelebek kanadından dar ağacı kurmak
Kelebek kanadından dar ağacı kurmak Hatice Keltek Uzman Klinik Psikolog Hatice Keltek, son dönemde çekilen ve yayınlanan dizisiyle çokça konuşulan Masumiyet Müzesi’ni ‘sesi çıkmayan’ dediği Füsun’un penceresinden yazdı. Eserin baştan sona Kemal’in zihninin sesiyle kurulu olduğunu söyleyen Keltek ‘Bu yazının amacı Füsun’un çıkmayan sesini görünür kılmak ve anlaşılmasını sağlamak’ diyor.
Aklın sürgünü: İbn Rüşd
Aklın sürgünü: İbn Rüşd Mustafa Yeneroğlu İstanbul Milletvekili Mustafa Yeneroğlu, kitapları yakılan ve Kurtuba’dan kovulan ama Batı üniversitelerinde yüzyıllarca okutulan İbn Rüşd’ü kaleme aldığı yazısında; İslam dünyasının neden kendi aklını sürgüne yolladığını ve bunun bedelini bugün neden hâlâ ödediğini sorguluyor.
İslam dünyasının ölçüt krizi
İslam dünyasının ölçüt krizi Muharrem Öksüz Araştırmacı yazar Muharrem Öksüz, ABD ve İsrail’in uluslararası hukuku çiğneyerek saldırdığı İran’ın içinde bulunduğu savaşı Müslüman ülkelerin tavrı üzerinden ele aldı. 12 Ülkenin Riyad’da İran’a karşı tutumunu ve yaşananlara mezhepsel yaklaşımı eleştirdi.
Savaşın Safları: İran-İspanya veya Trump-Netanyahu
Savaşın Safları: İran-İspanya veya Trump-Netanyahu Prof. Dr. İlhami Güler İlahiyatçı Prof. Dr. İlhami Güler, İran savaşını ‘vicdan tarafları’ üzerinden yazdı. İspanya’nın duruşunu insanlığa örnek gösteren Güler, İslam dünyasının ‘hali’ni eleştirdi. Osmanlı (İslam) bakiyesi olan Türkiye’nin, öteden beri sürdürdüğü barış faaliyetlerine devam etmesi gerektiğini belirtti.
İran’ı Kim Yönetiyor?
İran’ı Kim Yönetiyor? Taha Özhan Tahran’ın birkaç haftalık savaşın ardından hem kendi imkânları hem de bölgesel ve küresel zemininin sınırlarının fazlasıyla farkında olması kaçınılmazdır. Bu sınırlı imkânlar ve zeminde İran’ın fazlaca bir manevra alanı bulunmuyor. Bu kadar sıkışmış bir haldeyken, ülkeyi yöneten aşikâr bir resmi ve sahici anlamda meşruiyete sahip iradenin olmaması bütün bu zorluklardan daha büyük bir krize denk geliyor.
Sosyal medya ve yapay zeka çağında televizyon vaizleri
Sosyal medya ve yapay zeka çağında televizyon vaizleri Hakan Temiztürk İletişim profesürü Hakan Temiztürk, sosyal medya ve yapay zeka çağında Ramazan boyunca televizyonlarda nasihatler veren vazilerin dediklerini artık anlamsız kaldığını yazdı. Temiztürk, ‘Ekrana çıkanların atalarıyla övünmeyi bırakıp bugünün nesillerine bugünün meselelerini, bugünün çözümlerini, bugünün teknikleriyle anlatması daha faydalı olacaktır’ diyor.
Yeşilçam’ın tutunamayan yıldızları – 4 | Necdet Kökeş: Yeşilçam’ın en yalnız adamı
Necdet Kökeş: Yeşilçam’ın en yalnız adamı Mehmet Utku Şentürk Mehmet Utku Şentürk, Yeşilçam’da sahne ışıltısının ulaşmadığı, alkışın geç ulaştığı, hatta çoğu zaman hiç ulaşmadığı tarafını yazmaya devam ediyor.
ABD, İsrail İran savaşı ve ahlak
ABD, İsrail İran savaşı ve ahlak Bekir Cebeci Eğitimci ve Hollandalı siyasetçi Bekir Cebeci, kürsel krize neden olan İran savaşının ahlaki boyutunu ele aldı. BM’nin artık devre dışı bırakıldığını belirten Cebeci, ABD ile İsrail’in hukuk tanımaz saldırılarını irdeledi.
Ortadoğu’da yeni cephe: Su savaşları
Ortadoğu’da yeni cephe: Su savaşları Yusuf Tosun Araştırmacı ve akademisyen Yusuf Tosun, Orta Doğu’nun tamamına yayılan savaş üzerinden su kaynaklarının stratejik önemini yazdı. Tosun, artan nüfus ve iklim krizinin suyu yalnızca bir yaşam kaynağı olmaktan çıkarıp yeni bir jeopolitik rekabet alanına dönüştürdüğünü belirtti.
Erdemli şehirden cahil şehirlere: Fârâbî’yi yeniden okumak
Erdemli şehirden cahil şehirlere: Fârâbî’yi yeniden okumak Mustafa Yeneroğlu İstanbul Milletvekili Mustafa Yeneroğlu, “Erdemli Şehir”in filozofu Fârâbî’yi kaleme aldığı yazısında; İslam dünyasının neden güçlü bir siyaset felsefesi kuramadığını, erdem idealinin neden hukukî ve kurumsal bir düzene dönüşemediğini sorguluyor.
ABD/İsrail-İran savaşı: Nedenler sonuçlar
ABD/İsrail-İran savaşı: Nedenler sonuçlar Prof. Dr. Ahmet Özer Esenyurt Belediye Başkanı Prof. Dr. Ahmet Özer, ABD ile İsrail'in saldırmasıyla başlayan İran savaşının altındaki asıl nedenleri ve olası sonuçlarını yazdı. 'Çin faktörü'ne de dikkat çeken Özer, tablo içinde Türkiye'nin nerde durduğunu ve Türkiye’ye olumlu/olumsuz etkilerini irdeledi.
İran'ın bitmeyen 20. yüzyılı
İran'ın bitmeyen 20. yüzyılı Taha Özhan Bugün emperyalist ve kibirli bir saldırının altında bulunan İran, çökmüş ama enkazının silüeti ayakta duran, tıkanmış ama bir şekilde işleyen, meşruiyetini kaybetmiş ama iktidarını sürdüren, dostu olmayan ama jeopolitik dengelerden destek bulan bir devlete dönüşmüş durumdadır. Dolayısıyla, Amerika ve İsrail’in savaş açtıkları şey tıkanmış hatta çökmüş İran’ın silüetidir. Silüetin dış müdahale ile değişmesi mümkün değildir.
Türkler neden ‘Dünya Parlamentosu’ istiyor?
Türkler neden ‘Dünya Parlamentosu’ istiyor? mücahit aslan Bir kaç yılda bir sandığa gidip dünya parlamentosunda bizi temsil edecek milletvekilleri seçtiğimizi hayal edelim. İklim krizinden küresel eşitsizliğe, göçten savaşlara kadar hepimizi etkileyen kararların tartışıldığı bir Dünya Parlamentosu… Bu soru ilk bakışta ütopik görünebilir. Ancak 20 Ocak 2026’da dünya genelinde yayımlanan kapsamlı bir araştırma, özellikle Türkiye’de bu fikre verilen desteğin dikkat çekici derecede yüksek olduğunu gösteriyor.
Picasso, şer ittifakının saldırganlığı ve zalimce bir kapana sıkışmak
Picasso, şer ittifakının saldırganlığı ve zalimce bir kapana sıkışmak Abdulbaki Değer Abdulbaki Değer, Pablo Picasso’nun Nazi yıkımını tuvale aktardığı ‘Guernica’ tablosu üzerinden günümüzde Orta Doğu’da yaşanan şiddeti tarih üzerinden yazdı. Değer, İran’ın bir takım akla ziyan bahanelerle ABD-İsrail şer ekseni tarafından vurulmasının tarihsel eğilimin bir devamı olduğunu belirtiyor.
İran’da alevler yükselirken İslâm dünyası ne düşünüyor?
İran’da alevler yükselirken İslâm dünyası ne düşünüyor? Fikret Karaman Prof. Dr. Fikret Karaman, 2003’te ABD’nin Irak’ı işgaliyle başlayan ardından Arap Baharı sırasında Libya ve Mısır’da yaşananlar ile son olarak da İran’a yapılan saldırılara sessiz kalan İslam dünyasını eleştirdi. İslam İşbirliği Teşkilatı’nı “Bu ve benzeri gelişmeler karşısında İslam dünyası haklılığını ve mağduriyetini gündeme getiremezse yarın oluşacak haksızlıklar karşısında daha zayıf kalacağı tartışmasızdır” diye uyardı.
Tarihçiliğimizde İlber Ortaylı
Tarihçiliğimizde İlber Ortaylı Taha Akyol Taha Akyol, yitirdiğimiz yakın dostu tarihçi Prof. Dr. İlber Ortaylı’nın ardından yazdı. Akyol, hayat hikayesinden öte, onun tarihçiliğini yazmak, akademik eserlerinden bir demet sunmak istediğini söylüyor.
Dünya düzeninin yıkılış sancıları
Dünya düzeninin yıkılış sancıları Vahit Erdem 1980'li yılların etkili Savunma Sanayii Müsteşarı Vahit Erdem, 2. Dünya Savaşı'nın galibi ülkelerin kurduğu düzenin 2000'li yıllardan bu yana yıkılışını aşama aşama yazdı. ABD ve Rusya'nın saldırgan politikalar yürüttüğünü belirten Erdem “Küresel devlet aklı ve ölçüleri kalmadı. Dünya başıboşluğun ve keyfiliğin tehdidi altına girdi” diyor.
Ortadoğu’nun kaderi: Dış müdahaleler ve İsrail merkezli güvenlik
Ortadoğu’nun kaderi: Dış müdahaleler ve İsrail merkezli güvenlik Adnan Boynukara Ortadoğu’nun modern siyasi tarihi bize bölgenin en temel sorunlarından birinin bölgesel özerklik eksikliği olduğunu gösteriyor. Bölge ülkeleri kendi aralarında sağlıklı bir işbirliği zemini oluşturamazsa Orta Doğu’nun geleceği yine dış aktörlerin stratejik hesapları tarafından belirlenecektir. Ortak bir stratejik vizyon geliştirilemezse bölgenin kaderi dış güçlerin tasarladığı güvenlik projeleri tarafından şekillendirilmeye devam edecektir.
Camus ve Derrida: İdam cezası
Camus ve Derrida: İdam cezası Halil Turhanlı Albert Camus’un ölüm cezasına karşı duruşuna yer veren Halil Turhanlı, Camus’un adaletin yalnızca verilmiş veya hesaplanmış kararlarla sınırlı olmadığı düşüncesini yazdı. Turhanlı, felsefi söylemlerin hiçbirinin ölüm cezasını kınamamış olmasının son derece önemli ve ilginç olduğunu belirtti.
Avrupa nükleer caydırıcılığının doğuşu
Avrupa nükleer caydırıcılığının doğuşu Antony Dabila Antony Dabila, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un, Avrupa’nın güncel stratejik durumuna yönelik konuşmasını kaleme aldı. Macron’un Avrupa’nın güvenliği hakkında sunduğu Fransa’nın nükleer doktrini için Dabila, Soğuk Savaş’tan sonra bunun yeni bir dönüm noktası olduğunu belirtti.
Hz. Ali 1400 yıl sonrasına seslenmiş gibi...
Hz. Ali 1400 yıl sonrasına seslenmiş gibi... Doç.Dr. Buğra Gökce İstanbul Planlama Ajansı Başkanı Doç. Dr. Buğra Gökçe, Hz. Ali'nin Mısır'a vali olarak atadığı Malik Bin El Haris Ed Eşter’e talimat olarak ilettiği yöneticilik nasihatleri üzerinden günümüzü yazdı.
Savaşta cephe hattı genişlerken: Irak
Savaşta cephe hattı genişlerken: Irak Mehmet Alaca ABD-İsrail saldırılarının ardından tırmanan bölgesel gerilim, Irak’ı çok boyutlu bir kırılganlığın eşiğine sürüklüyor. İran’a yakın milislerin sahaya inme ihtimali güvenlik riskini artırırken, aylardır kurulamayan hükümet siyasi dayanıklılığı zayıflatıyor. Petrole bağımlı ekonomi ise olası bir Hürmüz senaryosunda ağır bir darbe alabilir. Irak için soru artık şu: Bu kriz atlatılabilir mi, yoksa ülke yeni bir vekil savaşının ana sahasına mı dönüşecek?
Epstein arşivi ve ‘Baykuş İmparatorluğu’
Epstein arşivi ve ‘Baykuş İmparatorluğu’ Dr. Hayati Bice Dr. Hayati Bice, pek çok ülkeden yöneticilerin isminin geçtiği Epstein skandalını, 1995’te ABD’de ve 2002’de Türkçe olarak yayınlanan Cathy O’Brien’ın ‘Baykuş İmparatorluğu’ kitabı üzerinden ele aldı. Kitabın ABD elitlerinin Epstein’in yaptıklarının benzerlerini yıllar önce yaptığını anlattığını belirten Bice, skandalın ‘ABD İmparatorluğu’nun arka bahçesini temsil ettiğini yazdı.
Ekonomi-politik gerçeklik, derinleşen yoksulluk ve sözün düşüşü
Ekonomi-politik gerçeklik, derinleşen yoksulluk ve sözün düşüşü Abdulbaki Değer Türkiye’de ekonomideki görünüm, asgari ücret rakamı, açlık sınırı ve emekli maaşının asgari ücretin ve açlık sınırının altında olduğunu yazan Abdulbaki Değer, hayatla bağı kopan ekonomi-politiğin maalesef iktidarın kullanışlı bir aygıtına indirgendiğini bununla birlikte ne dil, ne verilerin herhangi bir rasyonaliteye göndermede bulunamadığını belirtti.
Deccal'in tezahürleri: Harari, Netanyahu Epstein ve Trump
Deccal'in tezahürleri: Harari, Netanyahu Epstein ve Trump Prof. Dr. İlhami Güler Prof. Dr. İlhami Güler, Gazze'de soykırım yapan Netanyahu, küresel çapta bir siyasi depreme neden olan pedofil Epstein ve aldığı her kararıyla dünyayı kaosa sürükleme potansiyeli olan Trump'ı tarihsel gelişmeler çerçevesinde irdeledi. Güler, günümüzdeki sonuçların tarihte hangi nedenlerden kaynaklanmış olabileceğini yazdı.
Türkiye’de tarımın gerilemesi ve gıda enflasyonunun nedenleri
Türkiye’de tarımın gerilemesi ve gıda enflasyonunun nedenleri Yusuf Ziya Özcan Eski YÖK Başkanı Prof. Dr. Yusuf Ziya Özcan, Türkiye ekonomisinde stratejik öneme sahio tarımda yaşanan yaşanan düşüşü ve neden olduğu sonuçlarını yazdı. Özcan, tarımın son yirmi yılda önemli ölçüde azalmasının yalnızca ekonomik yapıda bir değişimi değil, aynı zamanda gıda fiyatlarının neden kalıcı olarak yüksek seyrettiğini gösterdiğini belirtiyor.
Ramazan başlamışken: Sorularımız ne söylüyor, bize nasıl bir din anlatılıyor?
Ramazan başlamışken: Sorularımız ne söylüyor, bize nasıl bir din anlatılıyor? Prof. Dr. Yaşar Sarıkaya Ramazan’ın ilk günleri geride kaldı. Sofralar kuruldu, oruçlar tutuldu, ekranlar açıldı. Türkiye’de ve diaspora topluluklarında milyonlarca insan, iftar saatine yaklaşırken yalnızca ezanı değil, aynı zamanda ekranlardaki dinî programları da bekliyor. Sorular soruluyor, cevaplar veriliyor. Ama bu karşılaşma yalnızca bireysel bir merak giderme değil; aslında toplumun dine nasıl baktığını ve dinî otoritelerin topluma nasıl bir İslam sunduğunu gösteren bir aynadır.
21. yüzyılın kavşağında Türk dünyası için: Pax China mı, Pax Americana mı daha tehlikeli?
21. yüzyılın kavşağında Türk dünyası için: Pax China mı, Pax Americana mı daha tehlikeli? Yücel Tanay Pax China ya da akademik literatürde daha sık kullanılan adıyla Pax Sinica, Çin’in yükselen ekonomik, siyasi ve jeopolitik gücüne paralel olarak ABD merkezli Pax Americana’nın yerine geçebilecek Çin merkezli bir dünya düzeni ihtimalini ifade eden bir kavramdır.
Çocuklara hayatı zehir etmeyen doktorlar
Çocuklara hayatı zehir etmeyen doktorlar Menekşe Tokyay Hayatı Zehir Olan Çocuklar, binlerce çocuğun hayatının çevresel etkenler üzerinden nasıl değişebileceğini anlatan sarsıcı bir hikâye sunarken, kurşunun yalnızca bir çevre kirleticisi değil aynı zamanda güçlü bir nörotoksin olduğunu hatırlatıyor. Çünkü kurşun çocukları bir anda öldürmüyor, onları yavaş yavaş değiştiriyor.
Küçük Yerde Adalet
Küçük Yerde Adalet Oya Tekin Tutuklu Seyhan Belediye Başkanı Oya Tekin, cezaevi koğuşunda kaybolan bir defter olayından yola çıkarak hukuk sistemine ve bir arada yaşama kurallarına dair gözlemlerini yazdı.
Kaybolan ayakkabı, kuşlar ve bekleyiş
Kaybolan ayakkabı, kuşlar ve bekleyiş Yavuz Saltık İBB Muhtarlık İşleri Daire Başkanı Yavuz Saltık, Silivri’deki Marmara Kapalı Cezaevi’nde günlerin nasıl geçtiğini yazdı. Günlerini beklemekle geçirdiğini söyleyen Saltık ‘Karanlığı sökecek o müjdeci şafağı, özgürlüğün verdiği neşeyle ıslık çalmayı bekliyorum’ diyor.
Nazım Hikmet ve Necip Fazıl’ın ortak yönleri
Nazım Hikmet ve Necip Fazıl’ın ortak yönleri Abbas Bilgili Hukukçu Abbas Bilgili, Nazım Hikmet ve Necip Fazıl’ın farklı hayat görüşlerine sahip olsalar da özünde birbirlerine benzediklerini yazdı. İki ismin dünya görüşlerini şiirlerinden öte daha somut biçimde düz yazılarında ele aldıklarını belirtiyor. Bilgili, Türk edebiyetının en önemli şairlerinin nasıl bir siyasal düzen ve nasıl bir demokrasi arzu ettikleri üzerinde duruyor.
Türkiye'nin hukuk savaşı bir uyarıdır
Türkiye'nin hukuk savaşı bir uyarıdır Bilal Bilici ve Eric A. Baldwin Geçtiğimiz Mart ayında, Türk mahkemesi Ekrem İmamoğlu'nu yolsuzluk suçlamalarıyla yargılanmak üzere tutukladı. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın yönetimi, yargının bağımsız olduğunu savunarak herhangi bir siyasi motivasyon olduğunu reddetse de, birçok kişi bunu demokratik gerilemenin klasik bir örneği olarak gördü: popüler muhalefet liderini tutuklayıp bunu hukuk uygulaması olarak gösterme. Bu hareket, ülke genelinde on yılı aşkın süredir görülmeyen ölçekte protestoları tetikledi.
‘Sosyal çürüme’ iddiası üzerine
‘Sosyal çürüme’ iddiası üzerine Ömer Faruk Kalaycı Ömer Faruk Kalaycı, bir süreden beri konuşulan ‘sosyal çürüme’ iddaısını yazdı. Türkiye’de yaşadığımız şeyin çürüme ya da öze dönüş değil, güçlü bir değişim olduğunu belirten Kalaycı, çürüme kavramının bütün bir toplum için kullanılamayacağını söylüyor.
Medyada Ramazan Ramazan’da medya
Medyada Ramazan Ramazan’da medya Hakan Temiztürk Prof. Dr. Hakan Temiztürk, Ramazan hassasiyeti ile yayın yapan medyanın aynı duyarlılığı kamu kurumlarından eşit olmayacak şekilde verilen ilanlarda ve kendi çalışanına verdiği ücrette göstermediğini yazdı. Her gün sayfalarında yolsuzluk haberleri yapanların kendilerine adaletsizce dağıtılan ilanlar için ses çıkarmamasının da bir yolsuzluk olduğunu irdeledi.