Avrupa Birliği (AB) Komisyonunun Eşitlik, Hazırlıklılık ve Kriz Yönetiminden Sorumlu Üyesi Hadja Lahbib, Gazze’deki son gelişmelere ilişkin Anadolu Ajansı muhabirinin sorularını Brüksel’de yanıtladı. Lahbib, Ekim 2025’te ilan edilen ateşkesin ardından İsrail’in saldırılarında 500’den fazla sivilin hayatını kaybettiğini hatırlattı.
Ateşkesin tam olarak uygulanmasının öncelik olduğunu vurgulayan Lahbib, "En büyük dileğimiz, bir barış planının tamamen benimsenip uygulanmasını ve ateşkesin sağlanmasını görmektir." dedi.
UNRWA BASKININA “ULUSLARARASI HUKUK İHLALİ” VURGUSU
Lahbib, İsrail’in 20 Ocak’ta Birleşmiş Milletler Yakın Doğu’daki Filistinli Mültecilere Yardım ve Bayındırlık Ajansı’nın (UNRWA) Doğu Kudüs’teki genel merkezine düzenlediği baskına ve yerleşkeye el konulmasına da değindi. Bu adımı açık bir hukuk ihlali olarak nitelendiren Lahbib, yaşananları "Uluslararası hukukun açık bir ihlalidir" sözleriyle değerlendirdi.
“ULUSLARARASI HUKUKTAN KİMSE KAÇAMAZ”
Uluslararası hukukun evrensel niteliğine dikkat çeken Lahbib, "Hiç kimse uluslararası hukuktan kaçamaz. Uluslararası hukuk her yerde aynı şekilde uygulanmalıdır." ifadesini kullandı.
Lahbib, insani yardımın önündeki engellerin kaldırılmasının acil bir ihtiyaç olduğunu belirterek, "Benim asıl isteğim ateşkesin ilk aşamasının tamamen uygulanmasını, tam bir ateşkesle, tüm geçiş noktalarının açılmasını görmek çünkü insani yardım ulaştırmamız gerekiyor ve 250'den fazla tıra ihtiyacımız var." dedi.
GAZZE’NİN YENİDEN İNŞASI VE UZUN VADELİ VİZYON
Gazze’nin yeniden inşasının tek başına yeterli olmayacağını vurgulayan Lahbib, sürecin daha geniş bir siyasi çerçeveye oturtulması gerektiğini belirtti. Lahbib, şu değerlendirmede bulundu:
"Ardından Gazze'nin yeniden inşasını, ancak aynı zamanda tüm Filistin toprakları için uzun vadeli bir vizyonu da düşüneceğiz, çünkü Gazze'yi yeniden inşa etmek yeterli değil. Biliyorsunuz, insani yardım sadece acıyı hafifletmek için var, ama daha fazlasına ihtiyacımız var. Çok daha fazlasına ihtiyacımız var. Filistinliler olmadan Filistin için hiçbir şey konuşulamaz. Şu ana kadar Filistinliler, gördüğümüz tüm barış süreçlerine yeterince dahil edilmedi."
YAPTIRIMLAR KONUSUNDA AB İÇİNDE GÖRÜŞ AYRILIĞI
AB Komisyonunun daha önce İsrail’e yönelik yaptırım önerilerinde bulunduğunun hatırlatılması üzerine Lahbib, karar alma sürecinde yaşanan zorluklara dikkat çekti. Yaptırımların uygulanabilmesi için üye ülkeler arasında oy birliği gerektiğini belirten Lahbib, şu yanıtı verdi:
"Komisyon farklı türde yaptırımlar önerdi, ancak karar vermek için oy birliğine ihtiyacımız var ve üye ülkeler yaptırımları uygulamaya koyma konusunda bölünmüş durumda. Şu ana kadar oy birliğine ulaşamadık ancak (İsrail'e karşı) yaptırımlar hala masada."
AB’nin İsrail’e yönelik yaptırım önerileri
AB Komisyonu, Gazze’deki gelişmeler karşısında yaklaşık iki yıl süren sessizliğin ardından 10 Eylül’de üye ülkelere yaptırım seçeneklerini sunmuştu. Bu öneriler arasında, AB-İsrail Ortaklık Anlaşması kapsamında malların serbest dolaşımının askıya alınması, gümrük vergilerinin yeniden getirilmesi ve işgal altındaki Filistin topraklarındaki yerleşim faaliyetleriyle bağlantılı kişi ve yetkililere yönelik kısıtlamalar yer alıyor.
Öneriler ayrıca, aşırı sağcı Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben Gvir ve Maliye Bakanı Bezalel Smotrich gibi isimlere yönelik yaptırımları da kapsıyor. Ancak üye ülkeler arasında uzlaşı sağlanamadığı için bu adımlar henüz hayata geçirilmiş değil.
