Almanya Başbakanı Friedrich Merz, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi’nin (GKRY) ev sahipliğinde düzenlenen gayriresmi Avrupa Birliği (AB) Liderler Zirvesi’nin ardından yaptığı açıklamalarda İran, Orta Doğu ve enerji güvenliği başlıklarına ilişkin önemli mesajlar verdi. Merz, İran ile ABD arasındaki müzakerelerin yeniden başlaması gerektiğini vurgularken, Tahran üzerindeki baskının artırılması çağrısında bulundu.
AB ZİRVESİ’NDE ORTA DOĞU VE İRAN GÜNDEMİ
European Union liderlerinin bir araya geldiği zirvede Rusya-Ukrayna savaşı, Orta Doğu’daki gelişmeler ve enerji krizi başlıkları ele alındı. Merz, özellikle İran konusunda “ABD ile İran arasındaki müzakereler yeniden başlamalı. Biz bunun için baskı yapıyoruz. İran zaman kazanmaya çalışıyor, bu nedenle baskıyı artırmalıyız” ifadelerini kullandı.
İRAN’A YAPTIRIMLAR İÇİN “3 ŞART” ÖNERİSİ
Merz, İran’ın kapsamlı bir anlaşmaya hazır olması halinde yaptırımların kademeli olarak hafifletilebileceğini belirterek üç temel şart sıraladı. Buna göre:
- Hürmüz Boğazı’nda serbest deniz seyrüseferinin güvence altına alınması
- İran’ın nükleer programının tamamen sona erdirilmesi
- İran’ın İsrail ve komşu ülkelere yönelik tehditlerinin son bulması
Merz, bu şartların yerine getirilmesi halinde yaptırımların hafifletilmesinin gündeme gelebileceğini ifade etti.
“SÜRECİN İLERLEMESİNE KATKI OLABİLİR”
Almanya Başbakanı, önerisinin zirvede genel olarak karşılık bulduğunu ve kimse tarafından açıkça reddedilmediğini belirtti. Merz, “Yaptırımların hafifletilmesi, içinde bulunduğumuz sürecin bir parçası olabilir. Bu çatışmayı sona erdirecek her adım bana olumlu geliyor” dedi.
HÜRMÜZ BOĞAZI İÇİN 3 ŞART
Hürmüz Boğazı güvenliğine ilişkin olası katkılara da değinen Merz, Almanya’nın bu sürece katılımının üç koşula bağlı olduğunu söyledi:
- Savaşın sona ermesi
- Alman Federal Meclisi’nden yetki alınması
- Sürdürülebilir siyasi ve askeri bir genel konsept oluşturulması
AB’DEN TEMKİNLİ YAKLAŞIM
Ancak Ursula von der Leyen ve António Costa, İran’a yönelik yaptırımların hafifletilmesini konuşmak için henüz erken olduğu görüşünü paylaştı. Liderler, İran’ın bölgesel politikaları ve insan hakları ihlalleri gerekçesiyle mevcut yaptırımların devam etmesi gerektiğini savundu.
