Ukrayna, Rusya’nın geniş coğrafyasını stratejik bir zayıflığa çevirmeyi hedefleyen uzun menzilli İHA operasyonlarını hızlandırdı. The Guardian’ın sahadan izlediği operasyonda “Magyar’s Birds” tugayına bağlı birlikler, işgal altındaki Kırım’ın elektrik ve lojistik altyapısını hedef aldı. Ukraynalı komutanlar, Moskova’nın hava savunma sistemlerini cepheden başkente çekmek zorunda kaldığını savunurken operasyonların Rus ekonomisini ve savaş kapasitesini yıpratmayı amaçladığını belirtiyor.
The Guardian’ın Ukrayna kırsalındaki gizli bir fırlatma noktasından takip ettiği operasyonda, 414’üncü Ayrı İnsansız Saldırı Havacılık Tugayına bağlı üç uzun menzilli İHA, Rusya’nın 2014’te ilhak ettiği Kırım’a doğru havalandı. Operasyonu, tugay bünyesindeki seçkin “Kairos” taburu gerçekleştirdi.
“DEMOKRASİ TOTALİTARİZMİ BURADA YENİYOR”
Kairos taburunun komutanı olan ve güvenlik gerekçesiyle “Ray” çağrı adını kullanan yarbay, İHA’ların gökyüzüne yükselişini izlerken operasyonların tarihî bir nitelik taşıdığını söyledi.
Ray, savaşın teknolojik bir mücadeleye dönüştüğünü belirterek, “Demokrasi totalitarizmi burada yeniyor. Bu kez Büyük Birader kaybediyor” ifadelerini kullandı. Komutan, operasyonların işgal altındaki Kırım’ın Rus ordusu tarafından saldırı üssü olarak kullanılmasını zorlaştırmayı amaçladığını savundu.
İHA’LARDA 100 KİLOGRAMA KADAR PATLAYICI
Habere göre operasyonda kullanılan FP-1 tipi uzun menzilli İHA’ların her biri 50 ila 100 kilogram arasında patlayıcı taşıyabiliyor.
İHA’ların menzilinin 2 bin 500 kilometreyi aştığı, bu sayede Avrupa Rusyası’nın tamamına ve Sibirya’nın bir bölümüne ulaşabildiği belirtiliyor. Araçlar fırlatıldıktan sonra bilgisayar başındaki operatörler tarafından önceden belirlenen koordinatlara yönlendiriliyor.
Ukraynalı askerler, İHA’ları ateşledikten sonra fırlatma alanını yaklaşık 10 dakika içinde boşalttı. Bunun, Rusya’nın kalkış noktalarını tespit ederek misilleme saldırısı düzenlemesini önlemeye yönelik standart bir güvenlik uygulaması olduğu aktarıldı.
DÖRT SAAT SONRA ELEKTRİK MERKEZİNİ VURDU
Fırlatılan ilk İHA’nın yaklaşık dört saat sonra işgal altındaki Kırım’ın güney kıyısındaki Aluşta’ya ulaştığı bildirildi.
İHA, yerleşim alanlarının arasından geçerek 110 kilovoltluk bir elektrik dağıtım merkezine çarptı. Aynı gece Kırım ile Rusya’nın kontrolündeki Zaporijya ve Herson bölgelerinde toplam 13 elektrik noktasının hedef alındığı belirtildi.
Ukrayna ordusu, bu saldırı dizisine Kırım’ın enerji ve lojistik ağlarını devre dışı bırakma hedefiyle “Kırım’ın şalterini indirme” adını veriyor.
HEDEF ENERJİ VE LOJİSTİK AĞLARI
Kairos taburunun bugüne kadar Rusya’nın derinliklerinde yüzlerce saldırı gerçekleştirdiği aktarılıyor.
Hedefler arasında şunlar bulunuyor:
Petrol rafinerileri ve yakıt depoları
Mühimmat ve malzeme depoları
Limanlar ve iskeleler
Askerî lojistikte kullanılan kara ve demir yolları
Elektrik dağıtım merkezleri
Ukrayna İHA’larının 2026 yılında Moskova ve St. Petersburg çevresindeki hedefleri de vurduğu ifade edildi. Komutan Ray, bu saldırıların savaşı daha önce büyük ölçüde uzaktan izleyen Rus toplumunun gündelik hayatına taşıdığını savundu.
OPERASYONLAR BÜYÜK GİZLİLİK İÇİNDE YÜRÜTÜLÜYOR
Ukrayna’nın uzun menzilli İHA operasyonlarının farklı uzmanlık birimlerinin koordinasyonuyla gerçekleştirildiği belirtiliyor.
Bir analiz birimi hedefleri tespit ederken, saldırı koordinatları fırlatma ekiplerine son anda iletiliyor. Batılı ülkelerden bazı istihbarat bilgilerinin geldiği ancak hedeflerin büyük bölümünün açık kaynaklardan elde edilen verilerle belirlendiği aktarılıyor.
Operasyonlarda görev alan askerler, yaptıkları işe ilişkin ailelerine dahi bilgi veremediklerini söylüyor. Birlik mensuplarından biri, sonuçları dünya çapında yankı uyandıran operasyonların son derece yalnız ve gizli bir çalışma gerektirdiğini anlattı.
RUSYA’NIN BÜYÜKLÜĞÜ ZAYIFLIĞA MI DÖNÜŞTÜ?
414’üncü Tugay, komutanı Robert “Magyar” Brovdi’nin çağrı adı nedeniyle “Magyar’s Birds” olarak biliniyor.
Brovdi’ye göre Rusya’nın geniş coğrafyası, uzun menzilli İHA saldırıları karşısında savunulması güç bir alan oluşturuyor. Rus yönetiminin Moskova’yı korumak için cephe hattındaki bazı hava savunma sistemlerini başkent çevresine taşıdığını ileri süren Brovdi, bunun cephede yeni boşluklar oluşturduğunu savundu.
Brovdi, birliklerinin şimdiye kadar 305 Rus hava savunma sistemini etkisiz hâle getirdiğini iddia etti. Bu sayı bağımsız kaynaklar tarafından doğrulanmış değil.
KARADENİZ VE AZAK DENİZİ’NDEKİ GEMİLER DE HEDEFTE
Magyar’s Birds tugayı, temmuz ayında Karadeniz ve Azak Denizi’nde petrol ve lojistik taşımacılığında kullanıldığı ileri sürülen gemilere karşı da operasyon başlattı.
Brovdi, 200’den fazla teknenin veya geminin vurulduğunu öne sürdü. Rus tarafının bu saldırılara hazırlıksız yakalandığını ve bazı araçların İHA’lardan kaçamadığını iddia etti. Bu rakamlar da bağımsız biçimde teyit edilmedi.
WİLDBERRİES DEPOLARINA SALDIRILAR
Ukrayna birliklerinin son günlerde Rus e-ticaret şirketi Wildberries’e ait depoları da hedef aldığı bildirildi.
En az dokuz deponun ağır hasar gördüğü belirtilirken Ukrayna tarafı, şirketin askerî ürünlerin tedarikinde kullanıldığını savunuyor. Brovdi, büyük ticari depolara yönelik saldırıların Rus toplumunda bir petrol rafinerisinin vurulmasından daha güçlü psikolojik etki yarattığını öne sürdü.
Saldırıların küçük işletmelere zarar verdiği ve milyarlarca rublelik kayba yol açtığı ifade edilirken Ukrayna’nın Wildberries hakkındaki askerî tedarik iddiası bağımsız olarak doğrulanmış değil.
KIRIM’DA YAKIT VE ELEKTRİK SIKINTISI İDDİASI
Ukraynalı komutanlar, enerji ve lojistik altyapısına düzenlenen saldırıların Kırım’daki Rus askerî faaliyetlerini zorlaştırmaya başladığını ileri sürüyor.
Brovdi, bölgede yakıt sıkıntısı yaşandığını, bazı Rus birliklerinin araçlarına yakıt temin etmekte ve İHA operasyonları düzenlemekte zorlandığını savundu. Kırım’da elektrik kesintilerinin de sıklaştığı belirtildi.
Birlikte “Schweik” çağrı adını kullanan bir asker ise saldırıların devam etmesi hâlinde kesintilerin zincirleme etki yaratacağını ve Rus birliklerinin taarruz yerine temel ihtiyaçlara odaklanmak zorunda kalacağını öne sürdü.
İHA’LARIN TAMAMI HEDEFE ULAŞMIYOR
Ukraynalı komutan Ray, işgal altındaki bölgeler üzerinden uçan İHA’ların yaklaşık üçte birinin düşürüldüğünü kabul etti. Rusya’nın daha iç bölgelerinde ise kayıp oranının çok daha yüksek olduğunu söyledi.
Buna rağmen Ukrayna yönetimi, düşük maliyetli İHA’ların Rusya’yı çok daha pahalı hava savunma füzeleri kullanmaya zorladığını ve ekonomik baskıyı artırdığını düşünüyor.
RUS ORDUSUNUN DONBAS’TAKİ İLERLEYİŞİ SÜRÜYOR
Ukraynalı komutanlar uzun menzilli saldırıların etkili olduğunu savunsa da Rus güçlerinin ülkenin doğusundaki Donbas bölgesinde ilerlemeye devam ettiğini kabul ediyor.
Brovdi, özellikle Kostiantynivka çevresindeki çatışmaların sürdüğünü belirtirken Rusya’nın elde ettiği toprak kazanımlarının ödediği insan ve ekonomik bedeli karşılamadığını öne sürdü.
