İsrail'in Haaretz gazetesine konuşan, Askeri İstihbarat Dairesi'nde görevli dört asker, Gazze Şeridi'nde yürütülen saldırılarda sivillerin bulunduğu binaların tahliye edilmeden bombalanmasına ilişkin talimatlar aldıklarını anlattı.
İsmi açıklanmayan askerler, İsrail ordusunun Gazze'deki saldırılarında sivillerin nasıl hedef alındığına ilişkin açıklamalarda bulundu. Haberde, Başbakan Binyamin Netanyahu ve İsrail ordusunun saldırılardan önce sivillere tahliye uyarıları yapıldığı yönündeki açıklamalarının, askerlerin anlattıklarıyla çeliştiği belirtildi.
Gazze Şeridi'ndeki Hamas liderlerini takip etmekle görevli istihbarat askeri A., Ekim 2023'teki istihbarat çalışmalarına ilişkin şunları söyledi:
"Saha düzeyinde Hamas ve askeri kanadı hakkında neredeyse hiçbir şey bilmiyorduk. Ekim 2023’te üyelerinin ve aktivistlerinin yerini tespit etmek için çalışmaya adeta sıfırdan başladık."
A., saldırılarda hedef belirleme ve sivil kayıplara yaklaşımın değiştiğini belirterek şu ifadeleri kullandı:
"Birini terörist olarak sınıflandırma kriterleri hızla esnetildi. Orantılılık ilkesi ile ağır mühimmat kullanımına yönelik yaklaşımda sert bir değişim yaşandı ve saldırılarda çatışmalara girmeyen sivillerin 'yan hasar' sayılarak öldürülmesine izin veren kurallar büyük ölçüde gevşetildi."
Gazze'de 10 binden fazla çocuk uzuv kaybı yaşadı
CİBALİYA SALDIRISINDA YAKLAŞIK 250 SİVİL ÖLDÜ
Haaretz'e konuşan İsrailli asker D., 31 Ekim 2023'te Gazze'nin kuzeyindeki Cibaliya Mülteci Kampı'na düzenlenen hava saldırısında sivillerin kasten öldürüldüğünü söyledi. Saldırıda, İzzeddin el-Kassam Tugayları komutanlarından İbrahim Bivari hedef alınmıştı.
D., Bivari'nin yer altında bulunduğunun bilindiğini ancak hangi binanın altında olduğunun tam olarak tespit edilemediğini belirtti. D., saldırıya ilişkin şu ifadeleri kullandı:
"Bivari'nin yer altında, büyük binaların altında olduğunu biliyorduk ama tam olarak hangi binanın altında olduğunu bilmiyorduk. Bu yüzden hala içinde insanların yaşadığı binaları seçtiler ve tünelin üzerindeki tüm binaları yıkmaya karar verdiler. Kaçmasını engellemek ve onu kesin olarak öldürmek adına hiçbir tahliye işlemi yapmadık."
Saldırıda sivillerin zarar göreceğinin önceden bilindiğini belirten istihbarat askeri A. da olası sivil kayıplara ilişkin değerlendirmelerin üst komuta kademesine iletildiğini söyledi.
Gazze'de can kaybı 74 bin 382'ye yükseldi
A., saldırı öncesindeki tahminler ve sonrasındaki can kaybına ilişkin şunları anlattı:
"Askeri istihbaratın hazırladığı olası yan hasar hesabında 250 ila 300 kişiden bahsediliyordu. Bu yüzden onay kararı doğrudan Genelkurmay Başkanı'na iletildi. Saldırıdan sonra ölü sayısının yaklaşık 250 sivile ulaştığını anladık.
Sadece haftalar öncesine kadar kayda değer bir hedef bile sayılmayan bir komutanı öldürmek uğruna, çok sayıda sivilin yaşadığı binalar yerle bir edilip yüzlerce insan öldürüldüğünde dehşete düştüğümü hatırlıyorum."
İHA BİRİMİNDE GÖREVLİ ASKER DE SALDIRILARDAKİ UYGULAMALARI ANLATTI
Gazze'deki saldırılara katılan İsrail ordusunun insansız hava aracı (İHA) biriminde görevli asker B., yaklaşık 20 Filistinli sivilin yaralanma veya ölme ihtimalinin bulunduğu saldırılar için üst makamlardan onay alınmadığını söyledi.
İsrail ordusunun Askeri İstihbarat Dairesi'nde görevli asker C. ise Gazze'ye kara saldırıları başlamadan önce yüksek katlı binalara ilişkin incelemeler yapıldığını anlattı. C., incelemelerde Gazze'deki nüfusun yaklaşık yüzde 25'inin hala evlerinde yaşadığının tespit edildiğini belirtti.
C., evlerinde kalan sivillerin durumunu sorduğunda aldığı yanıtı şu sözlerle aktardı:
"Kalan nüfusun durumunu sorduğumuzda, bu insanların sahadaki birliklerin hedefi olduğu söylendi. Duyduğum sayılara inanamadım. Savunma öncelikli denilerek sivil kayıplar makul olmayan boyutlara ulaştı."
HAARETZ: SİVİL KAYIPLAR SALDIRI POLİTİKALARININ SONUCU
Haaretz gazetesi, askerlerin anlatımlarının, küçük hedeflerin bile sivillere zarar verilmesini meşru kıldığı bir savaş anlayışını ortaya koyduğunu yazdı.
Haberde, İsrail ordusunun "yan hasar" olarak nitelendirdiği yüksek sivil kayıplarının yalnızca istihbarat başarısızlığı veya hedef belirleme hatalarıyla açıklanamayacağı, ateş açma politikalarının sınırlarının zorlanmasının da bu sonuçlarda etkili olduğu aktarıldı.
İsrailli eski askerlerin oluşturduğu Breaking the Silence (Sessizliği Bozmak) adlı insan hakları örgütünün yöneticisi Nadav Weiman da sivil kayıplara ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Weiman, bir Hamas mensubunu öldürmek amacıyla yüzlerce sivilin hayatını kaybetmesinin kabul edilemeyeceğini belirterek şunları söyledi:
"Aynı şekilde, Hamas'ın her bir kamyon şoförünü öldürmek için 20 sivilin ölmesine izin verip sonra da kamuoyuna 'Masumların zarar görmemesi için elimizden geleni yaptık' diyemeyiz."
ATEŞKESE RAĞMEN GAZZE'YE YÖNELİK SALDIRILAR SÜRÜYOR
Gazze Şeridi'nde 10 Ekim 2025'te ateşkes yürürlüğe girmesine rağmen İsrail ordusunun saldırılarının sürdüğü belirtildi.
İsrail'in Ekim 2023'te başlattığı saldırılarda 74 binden fazla Filistinlinin hayatını kaybettiği, 175 binden fazla kişinin yaralandığı bildirildi. Saldırıların Gazze'deki sivil altyapının yaklaşık yüzde 90'ında ağır yıkıma yol açtığı aktarıldı.
