ABD Başkanı Donald Trump’ın 13-15 Mayıs tarihlerinde Pekin’e gerçekleştirdiği resmi ziyaretin hemen ardından, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin de uçağıyla Pekin’e geldi. Gece saatlerinde Çin Dışişleri Bakanı Vang Yi tarafından havalimanında karşılanan Putin, iki gün boyunca Çin Devlet Başkanı Şi Cingping ile küresel düzenin geleceğini masaya yatıracak.
TRUMP İLE DİPLOMATİK PROTOKOL, PUTİN İLE STRATEJİK EŞGÜDÜM
Diplomatik gözlemciler, ABD Başkanı Trump’ın birkaç gün önceki ziyareti ile Putin’in gelişi arasındaki içerik ve protokol farklarına dikkat çekiyor.
ABD Başkanı Trump, Çin’e 8,5 yıl aradan sonra yaptığı ziyarette havalimanında Çin Devlet Başkanı Yardımcısı Han Cıng tarafından karşılanmıştı. Trump’ın 3 günlük programında tarihi Gök Tapınağı gezisi, Şi Cingping ile çay buluşması ve onuruna verilen görkemli akşam yemeği gibi "kültürel ve diplomatik jestler" ağırlıktaydı.
Putin’i havalimanında doğrudan Çin diplomasisinin bir numarası olan Dışişleri Bakanı Vang Yi karşıladı. Rus lider için bu sabah Tiananmen Meydanı’nda askeri devlet töreni düzenlenecek, ardından Şi ile baş başa ve heyetler arası kritik görüşmelere geçilecek. Putin, kültürel programlara zaman ayırmadan gün içinde Moskova'ya dönecek. Bu sadelik, iki ülke arasındaki ilişkilerin artık sembolik jestlere ihtiyaç duymayacak düzeyde kurumsallaşmış bir "stratejik eşgüdüm" mekanizmasına sahip olmasından kaynaklanıyor.
25. ZİYARETTE "EŞSİZ SEVİYE" VURGUSU
Bu seyahat, Vladimir Putin’in iktidarı dönemi boyunca Çin’e gerçekleştirdiği 25. resmi ziyaret olarak kayıtlara geçti. Rus lider, Pekin’e en son Eylül 2025’te, İkinci Dünya Savaşı’nın bitişinin 80. yılı askeri geçit törenleri kapsamında gelmişti.
Ziyaret öncesi bir video mesaj yayımlayan Putin, 25 yıl önce imzalanan İyi Komşuluk, Dostluk ve İşbirliği Anlaşması’na atıfta bulunarak ilişkilerin tarihsel zirvesinde olduğunu ilan etti:
"Bugün, Rus-Çin ilişkileri gerçekten eşi benzeri görülmemiş bir seviyeye ulaştı. Rusya-Çin stratejik ittifakı küresel sahnede istikrarlı bir rol oynuyor. Biz kimseye karşı ittifak kurmuyoruz; aksine barış ve evrensel refah için çalışıyoruz."
ENERJİ KORİDORUNDA DEĞİŞEN DENGELER VE TİCARET HACMİ
Ziyaretin ekonomik ayağında iki ülke arasında savunma, teknoloji ve ticaret alanlarında yaklaşık 40 stratejik işbirliği belgesinin imzalanması bekleniyor. Batı’nın yaptırım kıskacındaki Rusya ile küresel pazarlarda ABD ile yoğun bir rekabet içinde olan Çin’in ticari ortaklığı devasa boyutlara ulaşmış durumda:
240 Milyar Dolarlık Eşik: İki ülke arasındaki ticaret hacmi 2023 ve 2024 yıllarında üst üste 240 milyar dolar sınırını aşarak rekor kırdı.
Rus Petrolünün Yeni Adresi: Rusya’nın ihraç ettiği ham petrol ve doğal gazın yaklaşık yarısı artık Çin endüstrisi tarafından absorbe ediliyor.
Hürmüz Boğazı Faktörü: İran’da süregelen savaş nedeniyle küresel enerji trafiğinin ana damarı olan Hürmüz Boğazı’nda yaşanan tıkanmalar ve lojistik kesintiler, Çin’in enerji arz güvenliği açısından Rusya’nın karasal boru hatlarını (Sibirya’nın Gücü vb.) çok daha hayati ve alternatifsiz bir konuma yükseltti.
