ABD Başkanı Donald Trump, Washington'ın Grönland'ı satın alma stratejisine direnç gösteren Avrupa ülkelerine karşı ekonomik yaptırım kartını açtı. Trump, sosyal medya platformu Truth Social üzerinden yaptığı açıklamada, Danimarka, Norveç, İsveç, Fransa, Almanya, Hollanda, Finlandiya ve İngiltere'den ithal edilen ürünlere 1 Şubat itibarıyla ilave yüzde 10 gümrük vergisi uygulanacağını duyurdu.
Trump, söz konusu ülkelerin halihazırda mevcut tarifelere tabi olduğunu hatırlatarak, ABD'nin Grönland'ı satın almasına yönelik bir anlaşmaya varılamaması halinde, bu oranın 1 Haziran itibarıyla yüzde 25'e çıkarılacağı tehdidinde bulundu.
Trump'tan Grönland hamlesi: 8 Avrupa ülkesine yüzde 10 gümrük vergisi
AVRUPA LİDERLERİNDEN PEŞ PEŞE TEPKİLER
Trump'ın "Grönland verilene kadar baskı sürecek" mesajı, Avrupa'da soğuk duş etkisi yarattı. Liderler, kararı uluslararası hukuka ve müttefiklik ruhuna aykırı bulduklarını belirterek sert açıklamalarda bulundu.
AB Komisyonu: "Tehlikeli bir sarmal" Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, toprak bütünlüğü ve egemenliğin pazarlık konusu yapılamayacağını vurguladı. Von der Leyen, "Gümrük tarifeleri, transatlantik ilişkileri zedeler ve tehlikeli bir aşağı yönlü sarmal riskini doğurur. AB, Danimarka ve Grönland halkıyla tam dayanışma içindedir. Avrupa, egemenliğini koruma konusunda birlik içinde kalacaktır" ifadelerini kullandı.
Macron: "Tehditler bizi etkilemez" Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, kararı "kabul edilemez" olarak nitelendirdi. Macron, "Hiçbir yıldırma ya da tehdit bizi etkilemeyecektir; ne Ukrayna’da, ne Grönland’da. Gümrük tarifesi tehditlerinin bu bağlamda yeri yoktur. Eğer teyit edilirse, Avrupalılar buna birlik içinde yanıt verecektir" dedi.
Kanada Başbakanı Pekin’de: Grönland, Danimarka Krallığına aittir
İngiltere ve İsveç'ten "Şantaj" vurgusu İngiltere Başbakanı Keir Starmer, müttefiklere gümrük tarifesi uygulamanın "tamamen yanlış" olduğunu belirterek, "Grönland’ın geleceği Grönlandlılar ile Danimarkalıların vereceği bir karardır" dedi.
İsveç Başbakanı Ulf Kristersson ise daha sert bir ton kullanarak, "Şantaja boyun eğmeyeceğiz. Danimarka ve Grönland'ı ilgilendiren konularda sadece onlar karar verir" değerlendirmesinde bulundu.
TRUMP'IN SEÇENEKLERİ NELER?
Beyaz Saray, Grönland'ı ABD topraklarına katma hedefini uzun süredir "stratejik bir öncelik" olarak tanımlıyor. Uzmanlar, gümrük vergisi hamlesinin ardından Trump'ın elindeki diğer seçenekleri tartışıyor:
Zorla Ele Geçirme: NATO müttefiki bir ülkenin toprağına saldırının diplomatik sonuçları çok ağır olacağı için bu seçenek en düşük ihtimal olarak görülüyor.
Grönland'ın ABD'ye maliyeti Pentagon'u salladı: Satın alma bedeli 700 milyar dolar
Satın Alma: Bu süreç hem ABD Kongresi'nin finansman onayını hem de Senato'nun üçte ikisinin desteğini gerektiriyor ki bu da siyasi olarak oldukça zorlu bir süreç.
Halkı İkna Etme: ABD'nin ada halkına yönelik kısa vadeli mali teşvikler ve ekonomik kazanım vaatleriyle "gönül kazanma" stratejisine yönelebileceği belirtiliyor. Grönland'ın bağımsızlığa yönlendirilmesi durumunda ABD ile ortaklık kurmasının daha kolay olabileceği de senaryolar arasında.
Hollanda Dışişleri Bakanı David van Weel ise gelişmeler üzerine AB Komisyonu ile ortak bir yanıt üzerinde çalıştıklarını duyurdu.
