Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, sanayi tesisleri, ticari binalar ve hizmet sektöründe faaliyet gösteren işletmelerin enerji yoğunluğunu ve karbon emisyon düzeylerini düşürmeyi amaçlayan yeni bir teşvik mekanizmasını devreye aldı. Enerji ve Karbon Azaltımı (EKA) Destek Programı adı verilen bu yeni modelle; endüstriyel üretim maliyetlerinin düşürülmesi, uluslararası rekabet gücünün artırılması ve yeşil ekonomik dönüşümün hızlandırılması hedefleniyor.
COP31 HEDEFLERİ DOĞRULTUSUNDA KARBON KRİTERİNE ÖNCELİK
Türkiye'nin ev sahipliği yapacağı Birleşmiş Milletler (BM) İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) hedefleri kapsamında, 2026 yılı başvurularında "karbon emisyon yoğunluğu" temel kriter olarak önceliklendirilecek.
Program kapsamında verilecek desteklerin dağılımı ve şartları şu şekilde yapılandırıldı:
Yapılan değerlendirmeler sonucunda sanayi sektöründen ilk 10, ticari binalar ve hizmet sektöründen ilk 10 olmak üzere toplam 20 işletme hibe almaya hak kazanacak.
Performans kriterlerini yerine getiren işletmelere, başvuru yaptıkları yıla ait toplam enerji giderlerinin yüzde 30'u oranında nakdi hibe ödenecek.
2026 yılı için belirlenen destek üst limiti 18 milyon 61 bin 775 Türk Lirası oldu. Bu tutar, her yıl yeniden değerleme oranına göre güncellenecek.
İşletmeler, başvurularını e-Devlet entegrasyonuna sahip Enerji Verimliliği Destek Yönetim Sistemi (EVDES) üzerinden dijital olarak gerçekleştirebilecek. Teknik doğrulama süreçlerini başarıyla tamamlayan firmalar bütçe imkanları dahilinde desteklenecek.
HEM YATIRIMA HEM DE PERFORMANSA ÇİFTE TEŞVİK DÖNEMİ
Bakanlık, yeni yürürlüğe giren EKA programının yanı sıra halihazırda uygulanmakta olan Verimlilik Artırıcı Proje (VAP) Destek Programı'nın da devam ettiğini hatırlattı. VAP kapsamında, enerji verimliliği yatırımlarının yüzde 30'una kadar, proje başına 27 milyon 92 bin 663 liraya varan hibe desteği verilmesi sürdürülüyor.
EKA Destek Programı'nın da eklenmesiyle birlikte Türkiye'deki işletmeler, hem ilk yatırım aşamasında (VAP) hem de yatırım sonrasında elde ettikleri emisyon azaltım performansına göre (EKA) iki kademeli bir hibe modelinden yararlanma imkanına kavuşmuş oldu.
