TÜİK enflasyon verilerini açıkladı

TÜİK enflasyon verilerini açıkladı

TÜİK verilerine göre tüketici fiyatları aylık bazda yüzde 1,84 artarken, yıllık enflasyon yüzde 29,73 seviyesine gerileyerek uzun bir aranın ardından yüzde 30 psikolojik sınırının altına indi. Yİ-ÜFE ise aylık yüzde 2,07, yıllık bazda ise yüzde 27,38 olarak kayıtlara geçti. Okulların açıldığı eylül ayında eğitim harcamaları aylık yüzde 14,19'luk artışla zam şampiyonu olurken, gıda fiyatlarında aylık bazda yaşanan yüzde 0,20’lik gerileme manşet enflasyonu frenleyen en önemli unsur oldu.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), milyonlarca çalışanı, emekliyi ve piyasaları yakından ilgilendiren Eylül 2026 dönemi enflasyon rakamlarını kamuoyuyla paylaştı. Açıklanan resmi verilere göre Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE), eylül ayında bir önceki aya göre yüzde 1,84 artış gösterdi. Bu artışla birlikte yıllık tüketici enflasyonu bir önceki ayki yüzde 31,51 seviyesinden yüzde 29,73’e çekilerek önemli bir dezenflasyon eşiğini geride bıraktı. Tüketici fiyatlarında bir önceki yılın aralık ayına göre artış yüzde 24,32, kira artış tavanı başta olmak üzere pek çok yasal sözleşmede referans kabul edilen on iki aylık ortalamalara göre artış ise yüzde 31,49 olarak hesaplandı.

Yıllık enflasyon grafiğindeki düşüş trendi, geçmiş yılların aynı dönemine kıyasla tablonun belirgin şekilde sakinleştiğini ortaya koydu. TÜFE yıllık bazda Eylül 2024’te yüzde 49,38 ve Eylül 2025’te yüzde 33,29 seviyesinde gerçekleşmişti. Eylül 2026 itibarıyla kaydedilen yüzde 29,73’lük oran, yıllık bazdaki kademeli gerilemenin istikrarlı bir şekilde korunduğuna işaret etti.

GIDADA SÜRPRİZ DÜŞÜŞ, EĞİTİMDE OKUL SEZONU SIÇRAMASI

Eylül ayı enflasyon sepetinde ana harcama grupları arasındaki ayrışma dikkat çekti. Tüketici bütçesinde en büyük ağırlığa sahip kalemlerin başında gelen gıda ve alkolsüz içecekler grubunda, aylık bazda yüzde 0,20 oranında fiyat düşüşü kaydedildi. Genel endekse eksi 0,05 puanlık katkı sunan bu gerileme manşet enflasyonun daha düşük gelmesinde belirleyici rol oynarken, gıda grubundaki yıllık artış oranı yüzde 27,62 seviyesinde dengelendi.

Buna karşın yeni eğitim ve öğretim yılının başlaması, eğitim harcamalarında sert bir fiyat artışını beraberinde getirdi. Eğitim grubu, aylık bazda yüzde 14,19 oranında rekor artış kaydederek eylül ayının en çok yükselen ana harcama kalemi oldu. Aylık bazda eğitimi yüzde 3,98 ile giyim ve ayakkabı, yüzde 3,40 ile sigorta ve finansal hizmetler, yüzde 2,79 ile ulaştırma ve yüzde 2,71 ile konut harcamaları takip etti. Sağlık grubu ise aylık yüzde 0,35’lik sınırlı artışla gıdanın ardından en az yükselen harcama alanı olarak kayıtlara geçti.

YILLIK ENFLASYONUN LİDERİ EĞİTİM VE SAĞLIK OLDU

Harcama gruplarının yıllık performansları incelendiğinde, temel hizmet kalemlerindeki katılık varlığını sürdürdü. Yıllık bazda en yüksek artış yüzde 48,62 ile eğitim grubunda gerçekleşirken, onu yüzde 43,26 ile sağlık ve yüzde 39,99 ile konut, su, elektrik ve gaz grubu izledi. Ulaştırma harcamalarındaki yıllık artış yüzde 35,10 olarak gerçekleşirken, yıllık bazda en düşük fiyat artışı yüzde 13,22 ile giyim ve ayakkabı grubunda ölçüldü.

TÜİK’in endeks kapsamında takip ettiği 174 alt sınıfın dağılımı da fiyat hareketliliğinin yayılımını gözler önüne serdi. Eylül ayı itibarıyla sepette yer alan 174 alt sınıftan 35'inde fiyat düşüşü yaşanırken, 6 alt sınıfta herhangi bir fiyat değişimi gözlenmedi. Buna karşılık 133 alt sınıfta fiyat artışlarının devam ettiği belirlendi. Çekirdek enflasyon göstergeleri de manşet veriye paralel bir seyir izledi; işlenmemiş gıda, enerji, alkol, tütün ve altın hariç tutularak hesaplanan B endeksi aylık yüzde 2,01 ve yıllık yüzde 29,00 artış gösterdi. Enerji ve tüm gıda kalemlerini dışarıda bırakan C endeksindeki yıllık artış ise yüzde 28,70 düzeyinde gerçekleşti.

ÜRETİCİ ENFLASYONUNDA YILLIK ARTIŞ YÜZDE 27,38

Sanayi sektöründeki maliyet baskısını yansıtan Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) tarafında da artış hızı tüketici enflasyonunun gerisinde kalmayı sürdürdü. Yİ-ÜFE, eylül ayında bir önceki aya göre yüzde 2,07 artarken, bir önceki yılın aralık ayına göre yüzde 23,38 ve bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 27,38 artış kaydetti. Üretici fiyatlarındaki on iki aylık ortalama artış oranı ise yüzde 27,81 olarak gerçekleşti.

Sanayinin dört ana sektörünün yıllık değişimlerine bakıldığında, madencilik ve taş ocakçılığında yüzde 34,15, su temininde yüzde 29,70 ve imalat sanayisinde yüzde 29,09 artış görüldü. Elektrik, gaz üretimi ve dağıtımı sektörü ise yıllık bazda yalnızca yüzde 8,67 artış kaydederek üretici maliyetlerini aşağı çeken ana sektör oldu. Ana sanayi gruplarında ise yıllık bazda en yüksek maliyet artışı yüzde 30,82 ile enerji ve yüzde 28,11 ile ara mallarında gözlendi.

RAFİNERİ VE TÜTÜN ÜRÜNLERİNDE MALİYET BASKISI

Üretici fiyatlarının alt sektör kırılımları incelendiğinde, bazı sektörlerdeki astronomik maliyet artışları öne çıktı. Kok ve rafine petrol ürünleri imalatı, yıllık bazda yüzde 116,75’lik devasa artışla sanayide maliyet baskısının en yoğun hissedildiği alan oldu. Yıllık artışta metal cevherleri yüzde 53,24 ve tütün ürünleri yüzde 49,44 ile üst sıralarda yer aldı.

Aylık bazda ise tütün ürünleri yüzde 16,05, kok ve rafine petrol ürünleri yüzde 13,25 ve kömür-linyit sektörü yüzde 7,44 artışla üretici fiyatlarını yukarı taşıdı. Buna karşın ham petrol ve doğal gaz sektöründe aylık bazda yaşanan yüzde 9,44'lük gerileme ile içecek sektöründeki yüzde 2,21'lik düşüş, sanayi maliyetlerindeki daha sert bir sıçramayı engelleyen başlıca faktörler arasında yer aldı.

YORUMLAR (5)
5 Yorum
YORUM YAZ
İÇERİK VE ONAY KURALLARI: KARAR Gazetesi yorum sütunları ifade hürriyetinin kullanımı için vardır. Sayfalarımız, temel insan haklarına, hukuka, inanca ve farklı fikirlere saygı temelinde ve demokratik değerler çerçevesinde yazılan yorumlara açıktır. Yorumların içerik ve imla kalitesi gazete kadar okurların da sorumluluğundadır. Hakaret, küfür, rencide edici cümleler veya imalar, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar içeriğine bakılmaksızın onaylanmamaktadır. Özensizce belirlenmiş kullanıcı adlarıyla gönderilen veya haber ve yazının bağlamının dışında yazılan yorumlar da içeriğine bakılmaksızın onaylanmamaktadır.
Diğer Haberler
Son Dakika Haberleri
KARAR.COM’DAN