Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanan "Perakende Ticarette Uygulanacak İlke ve Kurallar Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik", Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Bu yapısal mevzuat değişikliğiyle birlikte, piyasadaki konut dışı mal ve hizmet satışlarında taksit sürelerini ve ödeme koşullarını belirleme inisiyatifi tamamen Ticaret Bakanlığı'na devredildi. Yeni mevzuat, mevcut perakende yönetmeliğinin ilgili maddesindeki üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkraların yürürlükten kaldırılmasıyla yasal zemin kazandı. Böylece makroekonomik dengeler gözetilerek ticari akışa daha hızlı müdahale edilebilmesinin önü açıldı.
TAKSİTLENDİRME VE BORÇ ERTELEMEYE YENİ SINIRLAR GELDİ
Düzenlemenin kapsamı yalnızca standart taksitli alışverişlerle sınırlı tutulmadı. Mal veya hizmet satışının ardından belirli bir komisyon veya ücret karşılığında borcun sonradan taksitlendirilmesi ya da ödemenin ötelenmesi işlemleri de Ticaret Bakanlığı'nın yetki alanına dâhil edildi. Kıymetli evrak (senet vb.) düzenlenerek yapılan veya herhangi bir belge düzenlenmeksizin gerçekleştirilen tüm vadeli perakende işlemleri için bakanlığa ek sınırlamalar ve kurallar uygulama hakkı tanındı.
TAKSİT SAYISI BAKANLIK TARAFINDAN BELİRLENECEK
Resmi Gazete'de yayımlanan yönetmelik değişikliği, perakende sektöründeki mevcut taksit aylarının bugünden itibaren düştüğü veya tamamen kaldırıldığı anlamına gelmiyor. Bu düzenleme, Ticaret Bakanlığı'na piyasa koşullarına göre anlık müdahale etme ve kural koyma yetkisi veren bir idari altyapı çalışması niteliği taşıyor. Bakanlığın bu yeni yetkiler çerçevesinde alacağı somut taksit aylarına yönelik kararlar ve sektörel sınırlamalar, resmi internet sitesi üzerinden kamuoyuna duyurulacak ve eş zamanlı olarak ilgili üst meslek kuruluşlarına yazılı biçimde tebliğ edilecek.
SONRADAN TAKSİTLENDİRME İŞLEMLERİ NE OLACAK?
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) halihazırda bankaların kredi kartı taksit sınırlarını belirlerken, yeni yönetmelik Ticaret Bakanlığı'na da perakende noktalarında veya ödeme aracı sistemlerinde yapılan "vade farkıyla sonradan taksit/erteleme" operasyonlarına müdahale yetkisi vermektedir. Ticaret Bakanlığı, enflasyonla mücadele veya makroihtiyati tedbirler kapsamında belirli sektörler (örneğin elektronik, beyaz eşya veya kuyum) için uygulanan esnek taksitlendirme seçeneklerine doğrudan sektörel bazda ilave kısıtlamalar getirebilecektir.
SENETLİ ALIŞVERİŞ YAPANLAR DENETLENECEK Mİ?
Kredi kartsız, elden taksitle veya doğrudan senet imzalatarak satış yapan zincir mağazaların (Evkur, Mutlu Evim vb.) durumu, yönetmelikte "kıymetli evrak düzenlenerek veya düzenlenmeksizin yapılan taksitli satışlar" maddesiyle netlik kazanmıştır. Geçmişte kredi kartı taksit sınırlamalarına takılmamak için senetli satışlara yönelen perakende şirketleri, artık Ticaret Bakanlığı'nın belirleyeceği maksimum vade sınırına uymak zorundadır. Örneğin bakanlık mobilya sektörü için perakende taksit sınırını 9 ay olarak belirlediğinde, mağazalar müşterilere 15 veya 24 aylık senet düzenleyemeyecektir. Denetimler Ticaret İl Müdürlükleri aracılığıyla yapılacak ve kurallara uymayan işletmelere idari para cezası yaptırımı uygulanacaktır.
