Hükümetin 1 Temmuz 2026 tarihinde asgari ücrete ara zam yapmama kararı alması, özel sektör çalışanlarının yarısını doğrudan etkileyen geçim krizini derinleştiriyor.
Mevcut 28.075,50 TL tutarındaki asgari ücretin 2026 yılının ikinci yarısında da geçerli kalacağı netleşirken, sendikaların bağımsız araştırmaları acı bir gerçeği ortaya koydu.
Yapılan son hesaplamalara göre, bir haneye dört asgari ücret girse bile toplam gelir, yoksulluk sınırını aşmaya yetmiyor.
Torba yasadan çıkan acı maaş tablosu: Emekli yine açlık sınırının altında
ASGARİ ÜCRETLİNİN ALIM GÜCÜ HER AY AZALIYOR
Türkiye genelindeki çalışan ailelerin geçim şartlarını yakından inceleyen bağımsız araştırma kurumları, 2026 Haziran ayına dair geçim endeksi verilerini kamuoyuyla paylaştı.
Birleşik Kamu İşgörenleri Sendikaları Konfederasyonu (BİRLEŞİK KAMU-İŞ) Araştırma-Geliştirme Merkezi (KAMU-AR) ile Türkiye Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu (DİSK) Birleşik Metal İşçileri Sendikası Sınıf Araştırmaları Merkezi (BİSAM) tarafından yapılan ayrı çalışmalar, asgari ücret alan vatandaşların aylık mutfak harcamalarını karşılamakta nasıl zorlandığını gözler önüne serdi.
Raporlara göre, gıda ve sosyal yaşam maliyetlerindeki artış, çalışanların alım gücünü ciddi oranda baskılıyor.
AÇLIK SINIRI HAZİRAN AYINDA 37 BİN 996 TL'YE YÜKSELDİ
KAMU-AR bünyesinde görev yapan uzmanların dört kişilik bir çekirdek ailenin dengeli beslenmesi ve sosyal ihtiyaçlarını karşılamasını temel alarak hazırladığı raporda çarpıcı rakamlar öne çıkıyor.
2026 Haziran ayı verilerine göre, dört kişilik bir ailenin sadece sağlıklı beslenebilmesi için yapması gereken aylık gıda harcamasını temsil eden açlık sınırı, bir önceki aya kıyasla 341 TL artış göstererek 37 bin 996 TL seviyesine ulaştı.
Barınma, ulaşım, eğitim ve sağlık gibi gıda dışı zorunlu harcamaların da dahil edilmesiyle hesaplanan yoksulluk sınırı ise haziran ayında önceki aya göre 2 bin 261 TL yükseldi ve 116 bin 106 TL olarak kayıtlara geçti.
Türkiye'de milyonlarca genç, kıyafet bile alamayacak durumda
YOKSULLUK SINIRI BİR YILDA 32 BİN TL'Yİ AŞTI
Yaşam maliyetlerindeki yıllık değişim oranları, hanehalkı bütçesi üzerindeki baskının boyutunu daha net ortaya koyuyor.
Son bir yıllık süreç değerlendirildiğinde, açlık sınırında 10 bin 581 TL tutarında bir artış meydana geldi.
Ailelerin gıda dışındaki temel gereksinimlerini karşılayabilmesi için yapması gereken harcama miktarı son bir yılda 21 bin 666 TL yükselirken, yoksulluk sınırındaki toplam yıllık artış ise 32 bin 247 TL seviyesine ulaştı.
EVDE DÖRT ASGARİ ÜCRETLİ ÇALIŞSA BİLE GEÇİNMEK İMKANSIZ
Araştırma sonuçları, bir evde birden fazla kişinin istihdam edilmesinin bile yoksulluk riskini ortadan kaldırmaya yetmediğini gösteriyor.
Konfederasyon tarafından yapılan resmi açıklamada, asgari ücretin ve emekli aylıklarının mevcut durumuna dair şu ifadelere yer verildi:
"Asgari ücret haziranda dört kişilik bir ailenin sadece 22 günlük beslenme giderini, yoksulluk sınırının ise dörtte birini zor karşılıyor.
Ailede dört kişinin asgari ücretle çalışarak haneye getireceği gelir bile yoksulluk sınırının 3 bin 806 TL altında kaldı.
Diğer bir ifadeyle dört asgari ücret giren dört kişilik bir aile bile yoksulluk sınırını yenemiyor.
En düşük emekli aylığı ise sadece 16 günlük beslenmeye bile yetmiyor, yoksulluk sınırının ise sadece yüzde 17,2'sinde kalıyor."
Geçim derdi, aşkı bitirdi: Hiç evlenmeyenlerin sayısı rekor seviyede
BİSAM, HAZİRAN AYI AÇLIK SINIRINI 36 BİN 42 TL AÇIKLADI
Geçim koşullarını farklı bir metodolojiyle ele alan DİSK bünyesindeki BİSAM da 2026 Haziran ayına dair Açlık ve Yoksulluk Sınırı Dönem Raporu sonuçlarını yayımladı.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan zincir marketlerin cari ay internet fiyat endeksleri ile kurumun kendi beslenme kalıbı kriterlerini temel alan BİSAM, dört kişilik bir hanenin sadece dengeli beslenebilmesi için yapması gereken minimum harcama tutarını haziran 2026 itibarıyla 36 bin 42 TL olarak belirledi.
DÖRT KİŞİLİK BİR HANENİN AYLIK YAŞAM MALİYETİ 118 BİN TL
BİSAM raporu, gıda harcamalarının yanı sıra bir ailenin hayatını sürdürebilmesi için kaçınılmaz olan diğer giderleri de kapsıyor.
Eğitim, sağlık, barınma, eğlence, ısınma ve ulaşım gibi temel sosyal kalemler eklendiğinde, dört kişilik bir hanenin toplam yapması gereken harcama tutarı aylık 118 bin 404 TL seviyesine ulaştı.
Bu verilerden hareketle, söz konusu çekirdek ailenin sağlıklı ve dengeli beslenebilmesi adına her gün cebinden çıkarması gereken en düşük tutar ise 1.201 TL olarak hesaplandı.
Son 5 yılda maaşlar 10 kat artarken kiralar 12 kat fırladı
MUTFAKTA EN BÜYÜK GİDERİ SÜT VE SÜT ÜRÜNLERİ OLUŞTURUYOR
Günlük gıda sepetindeki maliyet unsurları incelendiğinde, haziran ayı itibarıyla en büyük harcama kalemini günlük 439,68 TL ile süt ve süt ürünleri grubu oluşturuyor.
Bu grubu, günlük 267,71 TL'lik harcama gereksinimi ile taze sebze ve meyve kalemi takip ediyor.
Ailenin protein ihtiyacını karşılayan kırmızı et, balık ve tavuk ürünleri günlük bazda 216,84 TL harcamayı zorunlu kılıyor.
Temel gıda maddelerinden ekmek için günlük bütçeden 86,70 TL ayrılırken, yemeklik katı ve sıvı yağlar için ise 60,71 TL ödenmesi gerekiyor.
GÜNLÜK PROTEİN VE KARBONHİDRAT MALİYETLERİ BELLİ OLDU
Raporda mutfak sepetini tamamlayan diğer besin gruplarının günlük maliyetleri de tek tek listelendi.
Buna göre, dört kişilik ailenin günlük tatlı ve şekerleme ihtiyacını oluşturan şeker, bal, reçel ve pekmez grubu için 33,78 TL, kuruyemiş tüketimi için ise 27,10 TL harcanıyor.
Günlük protein kaynaklarından kurubaklagiller için 24,89 TL, yumurta için 24,51 TL harcama şartı bulunurken; pirinç, bulgur, makarna ve un grubunu kapsayan karbonhidrat ihtiyaçları için günlük 19,54 TL harcanması gerekiyor.
Emekliyi enflasyona ezdirmedik masalının hazin sonu: Maaşlar 20 yılda yüzde 45 eridi
MAAŞLAR TÜRKİYE'DE ORTALAMA ÜCRETE DÖNÜŞTÜ
Asgari ücretli çalışan sayısı son yıllarda giderek arttı.
Merkez Bankası'nın 2024 Aralık ayında paylaştığı verilere göre, çalışanların yüzde 43,1'i asgari ücret alıyor.
Kurum verileri, ülkedeki iş gücünün neredeyse yarısının taban fiyattan ücretlendirildiğini gösteriyor.
Ülkedeki özel sektör çalışanlarının asgari ücrete olan bağımlılığına dair veriler güncelliğini koruyor.
Deutsche Welle Türkçe'ye 2025 Kasım ayında konuşan Kocaeli Üniversitesi Çalışma Ekonomisi ve Endüstriyel İlişkiler Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Aziz Çelik, asgari ücret civarında para alanların oranının tüm ücretliler içerisinde yüzde 50 seviyelerinde olduğunu kaydetti.
Avrupa Birliği (AB) ülkelerinde ise asgari ücretli oranının yüzde 2 ila yüzde 10 düzeyinde olduğuna işaret eden uzman isim, "Türkiye'de asgari ücret, ortalama ücrete dönüşmüş durumda" değerlendirmesinde bulundu.
ASGARİ ÜCRETLİ ÇALIŞAN SAYISI YILLAR İÇİNDE HIZLA GENİŞLEDİ
Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu (TÜRK-İŞ), 2025 Kasım ayında paylaştığı bildiride, 10 yıl önce asgari ücretin ülkedeki çalışanların yalnızca yüzde 13'ünü kapsadığını, bugün ise çalışanların yüzde 45'ini ilgilendirdiğini açıkladı.
Türkiye Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu (DİSK) tarafından 2025 Aralık ayında yapılan açıklamada ise, 2020 yılında asgari ücret ve altında kazananların tüm çalışanlar içindeki oranı yüzde 33,8 iken, 2024 yılında yüzde 46,7 seviyesine yükseldiği belirtildi.
