Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) yayımladığı 2025 yılı Ulusal Eğitim İstatistikleri, eğitim düzeyine ilişkin güncel verileri ortaya koydu. Buna göre, 25-34 yaş grubundaki nüfusta yükseköğretim mezunu oranı 2008 yılında yüzde 13,5 iken 2025 yılında yüzde 45,6 olarak kaydedildi. Aynı yaş grubunda yükseköğretim mezunu kadınların oranı yüzde 50,3, erkeklerin oranı ise yüzde 41 oldu.
Verilere göre, OECD’nin en güncel verilerinin bulunduğu 2024 yılında 25-34 yaş grubunda yükseköğretim mezunu oranı OECD ülkelerinde ortalama yüzde 48,7 olarak hesaplanırken, Türkiye’de bu oran yüzde 44,9 oldu. OECD ülkeleri arasında en yüksek oran yüzde 70,6 ile Güney Kore’de, en düşük oran ise yüzde 29,1 ile Meksika’da kaydedildi.
25 YAŞ ÜSTÜNDE YÜKSEKÖĞRETİM MEZUNU ORANI YÜZDE 26,1
TÜİK verilerine göre, 25 yaş ve üzerindeki nüfusta ön lisans, lisans, yüksek lisans ve doktora mezunlarının oranı 2008 yılında yüzde 9,8 iken 2025 yılında yüzde 26,1’e çıktı. Aynı yaş grubunda ortaöğretim ve üzeri eğitim seviyesinden mezun olanların oranı ise yüzde 26,5’ten yüzde 50,5’e yükseldi. Yükseköğretim mezunlarının yaş gruplarına göre dağılımı incelendiğinde, üniversite mezunlarının daha çok genç yaş gruplarında yoğunlaştığı görüldü. TÜİK, 2008 yılında erkekler lehine olan dağılımın, 2025 yılında genç yaş gruplarında kadınlar lehine bir görünüm kazandığını belirtti.
ORTALAMA EĞİTİM SÜRESİ 9,6 YIL
Araştırmaya göre, 25 yaş ve üzerindeki nüfusun ortalama eğitim süresi 2025 yılında 9,6 yıl olarak hesaplandı. Erkeklerde ortalama eğitim süresi 10,3 yıl, kadınlarda ise 8,9 yıl oldu.
İller bazında bakıldığında ortalama eğitim süresinin en yüksek olduğu il 10,9 yıl ile Ankara oldu. Ankara’yı İstanbul, Eskişehir, Kocaeli ve Yalova izledi. Ortalama eğitim süresinin en düşük olduğu il ise 7,6 yıl ile Ağrı olarak kaydedildi. Ağrı’nın ardından Şanlıurfa, Muş, Kastamonu ve Van geldi.
2016-2025 dönemindeki değişim incelendiğinde, ortalama eğitim süresinin en fazla arttığı il yüzde 48,5 ile Şırnak oldu. Şırnak’ı Hakkari, Muş, Şanlıurfa ve Van takip etti. En düşük artış oranları ise Ankara, Eskişehir, Tekirdağ, İzmir ve İstanbul’da görüldü.
OKURYAZARLIK ORANI YÜZDE 97,9’A YÜKSELDİ
TÜİK verilerine göre, 6 yaş ve üzerindeki nüfusta okuma yazma bilenlerin oranı 2008 yılında yüzde 91,8 iken 2025 yılında yüzde 97,9 oldu. Kadınlarda okuryazarlık oranı yüzde 86,9’dan yüzde 96,4’e çıkarken, erkeklerde yüzde 96,7’den yüzde 99,3’e yükseldi.
Ebeveyn eğitimi ile çocukların eğitim düzeyi arasındaki ilişki
Araştırmada ebeveynlerin eğitim düzeyi ile bireylerin tamamladığı eğitim seviyesi arasındaki ilişkiye de yer verildi.
Buna göre, annesi yükseköğretim mezunu olan bireylerin yüzde 84,2’si yükseköğretimi tamamladı. Babası yükseköğretim mezunu olan bireylerde bu oran yüzde 80,4 olarak hesaplandı. Annesi ortaöğretim mezunu olan bireylerin yüzde 64,3’ünün, babası ortaöğretim mezunu olan bireylerin ise yüzde 56’sının yükseköğretim mezunu olduğu belirlendi. Buna karşılık annesi ortaöğretim altı eğitim düzeyine sahip bireylerde yükseköğretim mezunu oranı yüzde 29,4, babası ortaöğretim altı eğitim düzeyine sahip bireylerde ise yüzde 28,2 olarak kaydedildi.
