Güvenilir gıda zincirinin ve tüketici haklarının korunması amacıyla hazırlanan yeni gıda mevzuatı resmen uygulamaya konuldu. Tarım ve Orman Bakanlığının mart ayında duyurduğu düzenleme doğrultusunda, toplu tüketim mekanlarında sunulan her ürünün içeriği ve besin değerleri şeffaf bir şekilde dijital veya basılı materyaller üzerinden ilan edilecek.
BİLGİLER KAREKOD VE DİJİTAL EKRANLARLA SUNULABİLECEK
Yeni mevzuata göre işletmeler, gıdalara ait teknik detayları şu yöntemlerle tüketicinin bilgisine sunabilecek:
Basılı menüler, broşürler ve duvar tahtaları,
Dijital ekranlar ve kiosklar,
Karekod (QR) sistemleri.
Bilgilerin karekod aracılığıyla sunulması halinde, işletmelerde tüketicilerin görebileceği açık alanlara, "Bu bilgilere karekod ile ulaşabilirsiniz. Karekod kullanamayan tüketiciler talep ederse bilgi kendilerine ayrıca sunulur." ibaresinin asılması yasal bir zorunluluk olacak. Uygulama; tüketicilerin alerjenlerden korunmasını, dini, sağlık veya kişisel tercihlerine uygun bilinçli seçimler yapabilmesini hedefliyor.
TÜRES'TEN İŞLETMELERE "UZMAN RAPORU" UYARISI
Tüm Restoranlar ve Turizmciler Derneği (TÜRES) Genel Sekreteri Rıdvan Turşak, konuya ilişkin yaptığı açıklamada, aylardır sektörü ve üyelerini bu sürece hazırladıklarını belirtti. Menülerde yer alacak kalori ve alerjen analizlerinin profesyonel temellere dayanması gerektiğinin altını çizen Turşak, işletmeleri yapay zeka tarafından üretilen tahmini verilere güvenmemeleri konusunda uyardı.
Turşak, denetim süreçlerinde yapay zeka çıktılarının resmi bir geçerliliği olmayacağını vurgulayarak şu ifadeleri kullandı:
"Menülerde yer alacak besin değerleri ve alerjen bilgilerinin doğruluğu yapay zekayla değil, uzman raporlarıyla belgelenmelidir. Diyetisyenler, gıda mühendisleri ve bu alanda yetkin kuruluşlardan profesyonel hizmet alınması hem işletmeler hem de tüketiciler açısından büyük önem taşımaktadır. Denetmen restorana geldiğinde, bu değerleri neye göre hazırladınız dediğinde sorunun cevabı uzmanlardan alınan bir analiz raporu olmalıdır."
"MENÜDEKİ HER BİLGİ İŞLETMENİN RESMİ BEYANIDIR"
Sürecin denetim bacağının Tarım ve Orman İl Müdürlükleri tarafından yürütüleceğini belirten Turşak, menüdeki bilgilerin hukuken "işletmenin beyanı" kabul edileceğini hatırlattı. Alerjen içermediği beyan edilen bir üründen kaynaklı yaşanabilecek sağlık sorunlarında işletmelerin doğrudan hukuki ve cezai sorumlulukla karşı karşıya kalacağını belirten TÜRES Genel Sekreteri, ihtiyaç duyan üyelerine dernek aracılığıyla uzman kuruluş desteği sağlayabileceklerini ifade etti.
