Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK), gündemde yer alan çeşitli yayın ihlallerini değerlendirmek üzere toplandı. Türk Silahlı Kuvvetleri hakkında ortaya atılan iddialardan spor yayınlarındaki küfürlü tezahüratlara, gündüz kuşağı programlarında yer alan hassas görüntülerden ceza infaz kurumlarındaki hükümlüler üzerinden gelir elde edildiği öne sürülen radyo yayınlarına kadar birçok başlık ele alındı.
Yapılan incelemeler sonucunda 4 yayıncı kuruluşa idari para cezası uygulanmasına karar verildi. RTÜK, cezaların gerekçelerini de kamuoyuyla paylaştı.
ULUSAL 1’E DOĞRULUK VE GERÇEKLİK İLKESİNİ İHLAL CEZASI
Üst Kurul, Vatan Partisi Genel Başkanı Doğu Perinçek’in 31 Mart’taki basın toplantısında dile getirdiği, "Bizim kargo C-130 kargo uçağımızı İsrail indirdi, 35 subayımızı şehit etti" ve "Libya Genelkurmay Başkanı’nın uçağını da İsrail düşürdü hem de Ankara semalarında" iddialarının canlı yayında ekrana taşınmasını değerlendirdi.
RTÜK, söz konusu iddiaların herhangi bir araştırma yapılmadan ve alt yazılarla doğrudan verilmesini, yayıncılıkta tarafsızlık, gerçeklik ve doğruluk ilkelerine aykırı buldu. Milli Savunma Bakanlığı’nın 3 Nisan’da ilettiği şikayetin de dikkate alındığı toplantıda, ULUSAL 1 logolu medya hizmet sağlayıcıya 6112 sayılı Kanun’un 8. maddesi kapsamında idari para cezası verildi.
BEIN SPORTS’A KÜFÜRLÜ TEZAHÜRAT YAPTIRIMI
RTÜK’ün gündemindeki bir diğer dosya, 4 Nisan’da yayınlanan Trendyol Süper Lig Trabzonspor-Galatasaray karşılaşmasının ardından statta duyulan küfürlü tezahüratlar oldu.
Kurul, maç sonunda müzik eşliğinde yükselen tezahüratların herhangi bir bipleme, ses kısma ya da gecikmeli yayın sistemi kullanılmadan doğrudan ekrana verilmesini ihlal olarak değerlendirdi. İzleyicilerden gelen yoğun şikayetler üzerine yapılan incelemede, yayıncı kuruluşun gerekli koruyucu tedbirleri almadığı tespit edildi.
Bu nedenle beIN SPORTS’a, 6112 sayılı Kanun’un "Türkçenin, özellikleri ve kuralları bozulmadan doğru, güzel ve anlaşılır şekilde kullanılmasını sağlamak zorundadır, dilin düzeysiz, kaba ve argo kullanımına yer verilemez" hükmünü ihlal ettiği gerekçesiyle idari para cezası uygulandı.
BEYAZ TV’YE GÜNDÜZ KUŞAĞI İÇERİĞİ NEDENİYLE CEZA
Üst Kurul, BEYAZ TV’de yayınlanan "Esra Ezmeci ile Yeni Baştan" programının 19 Mart ve 23 Mart tarihli bölümlerini de inceledi.
Değerlendirmede, lise öğrencisi bir çocuğun öldürülmesine ilişkin vaka anlatımında genç kızın cansız bedenine ait fotoğrafın yetersiz buzlama ile ekrana getirildiği, ayrıca olayın mahremiyet sınırlarını aşacak şekilde ayrıntılı olarak tasvir edildiği belirtildi.
Çok sayıda izleyici şikayetini de dikkate alan RTÜK, bu yayınların çocuk ve gençlerin fiziksel, zihinsel ve ahlaki gelişimine zarar verebilecek nitelikte olduğuna hükmetti. Bu gerekçeyle BEYAZ TV’ye 6112 sayılı Kanun’un ilgili maddesi kapsamında idari para cezası verildi.
RADYO LİDER İZMİR’E MAHKUM YAYINLARI NEDENİYLE YAPTIRIM
RTÜK toplantısında ayrıca Radyo Lider İzmir’de yayınlanan "Murat ile Gönülden Gönüle" programı da ele alındı.
Kurul, ceza infaz kurumlarında bulunan mahkumlar ile yakınlarının 3969 numaralı SMS hattı, ses kaydı veya WhatsApp kanalları üzerinden ilettikleri mesajların yayında okunması ve istek parçalarının çalınmasına ilişkin kayıtları inceledi.
23 Şubat ile 9 Mart tarihleri arasındaki yayın raporlarına göre, bu içeriklerin ceza infaz kurumlarının asayiş ve güvenliğini bozabilecek nitelikte olduğu ve yayıncı kuruluşun abonelik ya da üyelik sistemi üzerinden hükümlüler ile yakınlarından haksız kazanç sağladığı tespit edildi.
Bu nedenle Radyo Lider İzmir’e, 6112 sayılı Kanun’un "Yayın hizmetleri, hukukun üstünlüğü, adalet ve tarafsızlık esasına aykırı olamaz" hükmünü ihlal ettiği gerekçesiyle idari para cezası uygulandı.
RTÜK KARARLARININ KAPSAMI
RTÜK’ün son toplantısında alınan kararlar, haber doğruluğu, spor yayınlarında dil kullanımı, gündüz kuşağı programlarının çocuklar üzerindeki etkisi ve cezaevleriyle bağlantılı yayınların hukuki boyutu gibi farklı başlıklarda medya kuruluşlarına yönelik denetimin sürdüğünü ortaya koydu.
Kurul, 4 ayrı yayıncı kuruluşa verilen idari para cezalarının, yayın ilkelerine uyum ve kamu yararının korunması amacıyla uygulandığını bildirdi.
