Türkiye, 2026-2030 dönemini kapsayan "Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı" çerçevesinde yönetişim yapısını güçlendirmek amacıyla yeni bir adım atıyor. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda yürütülen çalışmalar kapsamında, yapay zekâ alanındaki en üst karar ve koordinasyon organı olarak Ulusal Yapay Zekâ Kurulu oluşturuluyor.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan başkanlığında toplanacak kurul; ilgili bakanlıklar ile bağlı, ilgili ve ilişkili kuruluşların katılımıyla çalışacak. Kurul, ulusal öncelikleri onaylama, kurumlar arasındaki yetki uyuşmazlıklarını çözme ve büyük ölçekli kamu ile ekosistem yatırımlarını yönlendirme görevlerini üstlenecek. Ayrıca her yıl yayımlanacak "Ulusal Yapay Zekâ Politika Mektubu" ile kamuoyuna ve yatırımcılara izlenecek politikalar aktarılacak.
SEKRETARYA VE TAKİP MEKANİZMASI
Kurulun sekretarya hizmetlerini Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Milli Teknoloji ve Yapay Zekâ Genel Müdürlüğü yürütecek. Eylemlerin projelendirilmesi, takvime bağlanması ve takip edilmesi amacıyla bir Program Ofisi kurulacak. Bu yapıda Siber Güvenlik Başkanlığı Kamu Yapay Zeka Genel Müdürlüğü de yer alacak.
Süreçlerin şeffaf biçimde izlenebilmesi için Ulusal Yapay Zekâ İlerleme ve Şeffaflık Portalı faaliyete geçirilecek. Portal üzerinden eylemlerin bütçe gerçekleşmeleri, takvimleri, sorumlu kurumları ve durum bilgileri (yeşil, sarı, kırmızı kodlarla) kamuoyunun erişimine açılacak.
ETİK REHBERLİK VE YAPTIRIM YETKİSİ
Bir yıl içinde oluşturulması planlanan Ulusal Yapay Zekâ Etik Kurulu ise kamu, özel sektör, akademi ve sivil toplum temsilcilerinden oluşacak. Kurul; adalet, açıklanabilirlik, veri menşesi, güvenlik ve insan gözetimi başlıklarında uygulama rehberleri yayımlayacak. Çocuklar ve hassas gruplara yönelik yapay zeka uygulamaları öncelikli çalışma alanları arasında bulunacak.
Etik kurulunun görevi rehberlik, değerlendirme ve başvuru yönlendirmesiyle sınırlandırılırken; bağlayıcı denetim ve yaptırım yetkileri ilgili sektörel düzenleyici kurumlar tarafından uygulanacak. Yargısal süreçlere temas eden uygulamalar ise yargı kurumlarının kendi görev alanları dâhilinde değerlendirilecek.
