Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), dünya genelinde 5-19 yaş grubundaki 170 milyon çocuk ve ergenin obeziteyle yaşadığını açıkladı. Bu yaş grubunda obezite yaygınlığının 1990’dan bu yana 4 katına çıkarak yüzde 2’den yüzde 8’e yükseldiği bildirildi.
DSÖ, çocuk ve ergenlerde obezite artışını ele alan ve sağlık sistemleri ile sağlık çalışanlarının zamanında, kanıta dayalı ve insan odaklı bakım sunmasına yönelik ilk kılavuzunu yayımladı.
Raporda, “2024’te 5-9 yaşındaki 70 milyon çocuk ve 10-19 yaşındaki 100 milyon ergen dahil 5-19 yaş aralığındaki 170 milyon çocuk ve ergen obezite ile yaşıyor. Bu yaş grubunda obezite yaygınlığı 1990’dan bu yana 4 katına çıkarak yüzde 2’den 8’e yükseldi.” ifadelerine yer verildi.
OBEZİTE, DİYABET VE KALP DAMAR HASTALIKLARI RİSKİNİ ARTIRABİLİR
Obezitenin etkili bakımla yönetilebilen kronik ve tekrarlayıcı bir hastalık olduğu belirtilen raporda, sağlık üzerindeki sonuçlarının yaşamın erken dönemlerinde ortaya çıkabileceği kaydedildi. Obezitenin tip 2 diyabet ve kalp damar hastalıkları dahil bulaşıcı olmayan hastalıkların riskini artırabileceği belirtildi.
Obeziteyle yaşayan çocuk ve ergenlerin ayrımcılık ve zorbalığa maruz kalabileceğine de dikkat çekilen raporda, “Obezitenin önlenmesi ve yönetilmesi, çocukların ve ergenlerin fiziksel ve ruhsal sağlıklarını korumak, sağlıklı büyümelerini, eğitimlerini, sosyal refahlarını ve yaşam kalitelerini desteklemek açısından büyük önem taşıyor.” denildi.
DSÖ’DEN BESLENME VE FİZİKSEL AKTİVİTE ÖNERİSİ
DSÖ, obezitesi bulunan çocuk ve ergenler için yapılandırılmış beslenme, fiziksel aktivite ve davranış değişikliği müdahalelerinin uygulanmasını kuvvetle önerdi. Bu uygulamaların bireysel olarak veya çok yönlü bir programın parçası şeklinde yürütülebileceği kaydedildi.
Dijital sağlık müdahalelerinin ise ebeveyn veya bakım veren kişinin gözetiminde ve belirli koşullar altında uygulanabileceği belirtildi.
10 YAŞIN ALTINDA İLAÇ VE CERRAHİ ÖNERİLMEDİ
Tedavi yöntemlerine de yer verilen raporda, “DSÖ, 0-9 yaşındaki çocuklar için farmakolojik tedavi, bariatrik cerrahi (mide veya sindirim sistemini değiştiren kilo verme ameliyatı) veya kilo verme cihazlarının kullanımını önermiyor. 10-19 yaşındaki ergenlerde onaylanmış ilaçlarla tedavi ancak gözetim altındaki çok yönlü bir yaşam tarzı programı ile istenen sonuçlara ulaşılamadığında değerlendirilebilir. Şiddetli obezitesi olan ergenler için ise bariatrik cerrahi, sıkı koşullar altında değerlendirilebilir.” ifadeleri kullanıldı.
“HEM OBEZİTE HEM DE RUH SAĞLIĞI SORUNLARI BİRLİKTE ELE ALINMALI”
Raporda, obeziteyle birlikte ruh sağlığının da ele alınmasının önemine dikkat çekildi. Kaygı, depresyon, düşük öz saygı ve duygusal düzensizliğin sağlıksız beslenme davranışlarına, fiziksel hareketsizliğe ve sosyal geri çekilmeye katkıda bulunabileceği belirtildi.
Obeziteyle yaşayan çocuk ve ergenlerin dışlanma ve zorbalık nedeniyle duygusal açıdan zarar görebileceği belirtilerek, “Sağlık çalışanları, kapsayıcı, gelişimsel olarak uygun ve aile odaklı stratejiler kullanarak hem obeziteyi hem de ruh sağlığı sorunlarını erken ve birlikte ele almalı.” ifadesine yer verildi.
“OBEZİTE BAKIMININ TEMELİ İLAÇ VEYA CERRAHİ DEĞİL”
DSÖ Beslenme ve Gıda Güvenliği Departmanı Direktörü Dr. Luz Maria De Regil de çocuk ve ergenlerde obeziteyle mücadelede kapsamlı desteğin önemini vurguladı.
Regil, “Çocuklar ve ergenler için obezite bakımının temeli ilaç veya cerrahi değil, sağlıklı beslenmeyi, fiziksel aktiviteyi ve sürdürülebilir davranış değişikliğini mümkün kılan kapsamlı desteğe erişimdir.” dedi.
Önceliğin her çocuk ve ergenin erken yaşlardan itibaren kaliteli bakıma ve destekleyici ortamlara erişmesini sağlamak olduğunu belirten Regil, bunun sağlıklı kiloya ulaşılması, bu kilonun korunması ve yaşam boyu sağlık ile refahın desteklenmesi açısından önem taşıdığının altını çizdi.
