Sonbaharın gelmesiyle birlikte mutfaklarda kışlık hazırlık telaşı başlarken, ev usulü hazırlanan kavanozlardaki görünmeyen tehlike yeniden gündeme geldi. Düşük asit oranına sahip sebzelerin yetersiz ısıyla kaynatılarak havasız ortama hapsedilmesinin ölümcül mikroorganizmaları davet ettiğini belirten Ondokuz Mayıs Üniversitesi (OMÜ) Gıda Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Mustafa Mortaş, ölümle sonuçlanabilen konserve zehirlenmelerine karşı kamuoyunu uyardı.
"KAYNATSAK BİLE SPORLARI YOK OLMUYOR, KONSERVE TAM ONLARA GÖRE"
Toprak kökenli "clostridium botulinum" bakterisinin doğadaki en dirençli yapılardan biri olduğuna dikkat çeken Doç. Dr. Mustafa Mortaş, ev ortamındaki klasik kaynatmanın yetersiz kaldığını vurguladı:
"Bu bakteri toprak menşelidir ve görünenden katbekat daha tehlikelidir. Canlı bakteriyi yüksek sıcaklıkta etkisiz hale getirebilsek de bakteri 'spor' dediğimiz koruyucu kalkanı sayesinde uygun şartlar oluşana dek uykuda kalır. Oksijensiz ve pH derecesi 4,6’nın üzerinde olan ortamlar bu bakterinin uyanması için kusursuz bir zemin oluşturur. Biz evde konserve yaparken sebzeleri yeterince kaynattığımızı zannediyoruz; oysa sadece yüzeydeki bakterileri öldürüyor, dayanıklı sporları canlı bırakıyoruz. Havasız kapağı kapattığımız an o ölümcül riski gıdanın içerisine hapsetmiş oluyoruz."
"1 GRAMI MİLYONLARCA KİŞİYİ ÖLDÜRECEK GÜÇTE"
Bakterinin ürettiği toksinin bilinen en güçlü zehirlerden biri olduğunu aktaran Mortaş, zehirlenme tablosundaki ilk semptomları ve klinik tehlikeyi şu sözlerle ifade etti:
"Bu mikroorganizmanın toksini o kadar kuvvetlidir ki gram düzeyindeki saf miktarı milyonlarca insanı aynı anda öldürebilecek potansiyele sahiptir. Zehirlenme durumunda ilk olarak mide bulantısı, kusma, bulanık veya çift görme ile göz kapağı düşüklüğü başlar. Erken müdahale edilmezse toksin hızla sinir sistemini felç eder, solunum yetmezliğini tetikler ve doğrudan ölümle sonuçlanır."
KAPAĞI ŞİŞEN VE SIZDIRAN KONSERVELERİ SAKIN TÜKETMEYİN
Tüketicilerin hem market raflarında hem de ev kilerlerinde dikkatli bir gözlem yapması gerektiğini dile getiren Doç. Dr. Mortaş; fasulye, mısır, mantar ve patates gibi düşük asitli sebzelerde riskin zirveye çıktığını hatırlattı. Kapakları dışa doğru bombe yapmış (bombaj), içeri sızdırma yapan ya da açıldığında fışkıran hiçbir konservenin tadına dahi bakılmadan imha edilmesi gerektiğinin altını çizen uzman isim, sebzelerin topraktan tamamen arındırılacak şekilde çok iyi yıkanmasını ve sanayi tipi yüksek basınçlı ısıl işlem görmemiş şüpheli ürünlerden uzak durulmasını tavsiye etti.
