Türkiye'de akciğer kanseri hem yeni tanı sayısı hem de neden olduğu ölümler bakımından en önemli halk sağlığı sorunları arasında yer alıyor. Kasım Akciğer Kanseri Farkındalık Ayı kapsamında 17 Kasım'da açıklama yapan Türk Toraks Derneği Onkoloji Çalışma Grubu Sekreteri ve Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Feride Marım, hastalığın Türkiye'deki boyutuna ilişkin çarpıcı veriler paylaştı. Uluslararası Kanser Araştırmaları Ajansının (IARC) GLOBOCAN 2024 tahminlerine göre Türkiye'de yılda 37 bin 846 yeni akciğer kanseri vakası görülüyor. Akciğer kanseri nedeniyle hayatını kaybedenlerin sayısı ise 31 bin 674'e ulaşıyor.
Bu rakamlar, Türkiye'de her gün ortalama 104 kişiye akciğer kanseri tanısı konulduğunu, yaklaşık 87 kişinin ise aynı hastalık nedeniyle yaşamını yitirdiğini gösteriyor.
TÜRKİYE'DE HER DÖRT KANSER ÖLÜMÜNDEN BİRİ AKCİĞER KANSERİNDEN
Akciğer kanserinin Türkiye'de en fazla ölüme neden olan kanser türü olduğunu belirten Dr. Feride Marım, hastalığın toplam kanser vakaları ve ölümleri içerisindeki payına dikkat çekti.
Marım, şunları söyledi:
"Uluslararası Kanser Araştırmaları Ajansı'nın en güncel GLOBOCAN verilerine göre Türkiye'de yılda yaklaşık 37 bin 846 yeni akciğer kanseri tanısı konuluyor. Bu rakam, Türkiye'deki toplam yaklaşık 236 bin kanser vakasının yüzde 16'sını oluşturuyor. Yılda yaklaşık 31 bin 674 kişi akciğer kanseri nedeniyle hayatını kaybediyor. Bu, kansere bağlı tüm ölümlerin yüzde 27,8'ine karşılık geliyor."
Verilere göre Türkiye'de kanser nedeniyle hayatını kaybeden her dört kişiden birinden fazlasının ölüm nedeni akciğer kanseri.

AKCİĞER KANSERİNDE DÜNYA SIRALAMASI: 17'NCİLİKTEN 7'NCİLİĞE
Türkiye'de akciğer kanserinin görülme sıklığındaki değişime dikkat çeken Marım, ülkenin dünya sıralamasında önemli ölçüde yükseldiğini söyledi. Marım, "Türkiye, dünya genelinde akciğer kanseri görülme sıklığı sıralamasında 2012 yılında 17. sıradayken, son dönem verilerinde 10 basamak yükselerek dünyada 7. sıraya çıkmıştır" ifadelerini kullandı.
Hastalığın kadınlarda ve erkeklerde farklı eğilimler gösterdiğini belirten Marım, özellikle kadınlardaki artışın dikkatle takip edilmesi gerektiğini vurguladı.
KADINLARDA AKCİĞER KANSERİ VAKALARI ARTIYOR
Akciğer kanseri erkeklerde kadınlara kıyasla çok daha sık görülmesine rağmen son yıllarda kadınlardaki vaka artışı dikkat çekiyor. Dr. Marım, erkeklerde sigara kullanımındaki değişimlere bağlı olarak bazı akciğer kanseri alt türlerinde hafif düşüş veya dengelenme görüldüğünü, kadınlarda ise artış eğiliminin sürdüğünü belirtti.
Marım, kadınlarda tütün kullanımının artması ve adenokarsinom olarak adlandırılan akciğer kanseri alt türünün daha yaygın görülmesinin bu artışta etkili olduğunu ifade etti.
Türkiye'de erkeklerin akciğer kanserine yakalanma oranının kadınlara kıyasla yaklaşık 3,5 ila 4 kat daha fazla olduğunu aktaran Marım, kadınlardaki artış nedeniyle iki cinsiyet arasındaki farkın giderek daraldığını söyledi.
ERKEKLERDE BİRİNCİ, KADINLARDA DÖRDÜNCÜ SIRADA
Akciğer kanseri, Türkiye'de erkeklerde en sık teşhis edilen kanser türü olmayı sürdürüyor. Kadınlarda ise meme, tiroid ve kolorektal kanserlerin ardından dördüncü sırada yer alıyor.
Her iki cinsiyet birlikte değerlendirildiğinde akciğer kanseri, Türkiye'de en fazla yeni tanı konulan ve en fazla ölüme yol açan kanser türü olarak ilk sırada bulunuyor.
Uzmanlar, özellikle tütün kullanımının hastalık üzerindeki etkisine dikkat çekerken kadınlardaki artışın gelecek yıllar açısından önemli bir risk oluşturduğunu belirtiyor.
EN FAZLA AKCİĞER KANSERİ EGE VE MARMARA'DA GÖRÜLÜYOR
Türk Toraks Derneği ve Sağlık Bakanlığı verileri ışığında hazırlanan "Türkiye'nin Akciğer Kanseri Haritası" araştırması, hastalığın bölgesel dağılımında da önemli farklılıklar bulunduğunu ortaya koyuyor. Dr. Marım'ın aktardığına göre akciğer kanserinin en yaygın görüldüğü bölgeler Ege ve Marmara.
Bu iki bölgeyi Karadeniz ve İç Anadolu takip ediyor.
Hastalığın daha az görüldüğü bölgeler ise Güneydoğu Anadolu ve Doğu Anadolu olarak sıralanıyor.
Marım, bölgesel farklılıklarda sigara tüketimi, sanayileşme ve hava kirliliğinin etkili olabileceğine işaret ederek şu değerlendirmede bulundu:
"Bu bölgelerde özellikle kadın ve erkek nüfusta sigara tüketim oranlarının daha yüksek olması, sanayileşme ve hava kirliliği temel etkenler. En az görüldüğü bölgeler ise Güneydoğu Anadolu ve Doğu Anadolu bölgeleri. Nüfusun genç ve tütün tüketiminin görece düşük olduğu bölgeler olmasının bunda etkili olması muhtemel."
