Kamu Denetçiliği Kurumu (KDK), cep telefonu kullanıcılarının en büyük şikayet konularından biri olan istenmeyen SMS ve izinsiz aramaların engellenmesi amacıyla Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu'na (BTK) ek idari ve teknik önlemler alması yönünde resmi tavsiye kararı verdi.
Dijital mecrada her geçen gün büyüyen 'spam mesaj' problemine karşı atılan adım, özellikle vatandaşların kendi imkanlarıyla engelleyemediği yasa dışı bahis platformlarının tanıtım ağını bitirmeyi hedefliyor.
OPERATÖR VE E-DEVLET ENGELİ ÇARE OLMADI
Resmi süreç, bir vatandaşın cep telefonuna farklı numaralar üzerinden sürekli olarak gönderilen reklam, pazarlama ve kampanya içerikli kısa mesajlardan rahatsızlık duymasıyla başladı.
İletişim özgürlüğünün kısıtlandığını ve huzurunun kaçtığını belirten tüketici, bu iletilerin tamamen durdurulması amacıyla ilk olarak hizmet aldığı GSM (Küresel Mobil İletişim Sistemi - Global System for Mobile Communications) operatörüne yazılı başvuruda bulundu.
Operatör nezdinde gerçekleştirdiği girişimlerden herhangi bir somut netice ya da çözüm elde edemeyen mağdur vatandaş, bu kez şikayetçi olduğu numaraları e-Devlet üzerinden tek tek engelleme yoluna gitti.
Ancak alınan tüm bu bireysel önlemlere ve sistem engellemelerine rağmen, özellikle yasa dışı bahis ve sanal kumar sitelerinden gelen kısa mesaj akışı durmadı.
Dijital engelleri kolayca aşan reklam iletilerinin gönderilmeye devam etmesi üzerine çaresiz kalan vatandaş, uğradığı mağduriyetin kalıcı olarak giderilmesi ve sorumlular hakkında gerekli idari işlemlerin yapılması talebiyle konuyu Kamu Denetçiliği Kurumu'na taşıdı.
Sakın o kodu paylaşmayın: Başına gelmeyen kalmadı
KDK İNCELEMESİ VERİ SIZINTISINI ORTAYA ÇIKARDI
Vatandaşın isyanını içeren başvuru dosyasını masaya yatıran KDK uzmanları, şikayete konu olan süreci inceledi.
Yapılan incelemeler ve teknik araştırmalar sonucunda, şikayetçi olan vatandaşın söz konusu yasa dışı bahis ya da sanal kumar siteleriyle geçmişte veya güncel olarak hiçbir üyelik, finansal transfer veya veri paylaşım bağının bulunmadığı tespit edildi.
Buradan hareketle, yasa dışı bahis platformlarının vatandaşın iletişim bilgilerine tamamen hukuk dışı ve gizli yöntemlerle eriştiği kanaatine varıldı.
KDK, hem başvuran kişinin hem de benzer durumdan muzdarip olan milyonlarca telefon kullanıcısının haklarının korunması amacıyla BTK'ya ek teknik önlemleri zorunlu kılan bir tavsiye kararı verilmesine hükmetti.
Kurum ayrıca, mücadelenin daha etkin yürütülmesi adına hazırlanan resmi karar örneğinin Kişisel Verileri Koruma Kurumu (KVKK) ile Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü'ne tebliğ edilmesini kararlaştırdı.
KİŞİSEL VERİLERİN KORUNMASI KANUNU HATIRLATILDI
Kamu Denetçiliği Kurumu tarafından yayımlanan resmi kararda, vatandaşın rızası, bilgisi ve iradesi dışında kişisel verilerinin ele geçirilerek ticari iletilere alet edilmesi eleştirildi.
Hak ihlallerinin engellenmesi gerektiği belirtilen açıklamada, sanal kumar ve kaçak bahis sitelerinin yasa dışı reklam ve tanıtım faaliyetlerine zemin hazırlanmasının kesin olarak önüne geçilmesi amacıyla gerekli her türlü hukuki, idari ve siber önlemin entegre şekilde alınması gerektiği kaydedildi.
Sektörde faaliyet gösteren tüm telekomünikasyon işletmecilerinin ve GSM operatörlerinin, kullanıcılarına ait kişisel verilerin güvenliğini sağlama konusunda hem idari hem de teknik açıdan doğrudan sorumlu olduklarına dikkat çekildi.
Kararda, veri güvenliğinin yasal sınırları şu ifadelerle bir kez daha çizildi:
"Kişisel veriler işlenirken, belirli, açık ve meşru amaçlar için işlenmesi ve işlendikleri amaç için gerekli süre kadar muhafaza edilmesi zaruridir.
6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu uyarınca, kişisel verilerin işlenmesinde hukuka ve dürüstlük kuralına uygun hareket edilmesi şarttır."
Hackerların yeni hedefi, SMS mesajlarına yerleştirilen tuzak linkler
CUMHURBAŞKANLIĞI EYLEM PLANINA TAM UYUM ŞARTI
Kararın son bölümünde, konunun devletin en üst kademesinde de hassasiyetle takip edildiğine vurgu yapıldı.
Bu doğrultuda, yürürlükte bulunan 2025/18 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi kapsamında ilan edilen Sanal Ortamda Yasa Dışı Bahis, Şans Oyunları ve Kumarla Mücadele Eylem Planı hatırlatıldı.
İlgili tüm kurum ve kuruluşların ortaklaşa yürüteceği stratejik çalışmalar doğrultusunda, toplumsal bir sorun halini alan bu durumun çözümü için mevcut tüm dijital uygulamaların ve yasal düzenlemelerin acilen gözden geçirilerek ilave tedbirlerin hızla devreye sokulması gerektiği açıklandı.
İSTENMEYEN MESAJLAR NASIL ENGELLENİR?
Tüketicilerin istenmeyen SMS mesaj, e-posta ve sesli aramalar gibi ticari elektronik iletilerle ilgili maruz kaldığı rahatsızlıkların ortadan kaldırılması amacıyla Ticari Elektronik İleti Yönetim Sistemi (İYS) hizmet veriyor.
Vatandaşlar, ticari elektronik iletilere ilişkin onaylarını https://iys.org.tr adresinden kontrol edebilir ve onay tercihlerini değiştirebilir.
https://iys.org.tr sitesini açın. Sağ üst köşede 'Vatandaş Girişi' bağlantısına tıklayın.
Açılan sayfada ister 'e-Devlet ile Giriş Yap' bağlantısını seçin, ister 'İletişim Bilgileriyle Giriş' başlığı altındaki 'Telefon Numaranız' bölümünü doldurarak giriş yapın.
İki seçenekten birini seçin.
İstenen bilgileri doldurduktan sonra açılan sayfada, telefon numaranızın yanındaki 'İzinleri Yönet' başlığına tıklayın.
Açılan sayfada, size SMS göndermeye ve sesli aramaya izni olan firmaların adları yere alacak.
Yanlarındaki kutucuklara tıklayarak 'RET' ya da 'ONAY' şeklinde değiştirmeniz mümkün.
Bu sayfayı zaman zaman kontrol ederek, listeye yeni eklenen firma adlarını takip ederek tercihlerinizi güncelleyin.
SPAM MESAJLAR NASIL ŞİKAYET EDİLİR?
Tüketiciler, İYS'den engellemelerine rağmen gelen istenmeyen SMS mesaj, e-posta ve sesli aramaları doğrudan Ticaret Bakanlığı'na şikayet edebilir.
Bakanlığın https://tiss.ticaret.gov.tr resim internet sitesinde gerekli bilgileri doldurarak şikayetlerini tamamlayabilir.
