Ülkemiz etrafında cereyan eden son gelişmeleri İsrail-ABD cephesinin İran’a açtığı savaş ekseninde konuşurken, bir yakınım, “Bir saattir savaşı konuşuyoruz, hemen her ülkenin ve liderinin adı geçti, tek anılmayan Rusya ve Putin… Rusya’nın bu denklemde bir yeri yok mu?” diye soruverdi.
İran’ın petrolüne en fazla muhtaç ülkelerden Çin, ortalıkta görünmese bile, Hürmüz Boğazı’ndan gemilerini yürütüyor, bu arada İran’a silah ve mühimmat yardımında bulunduğuna dair haberler batı basınına yansıyor; buna karşılık İran’la yakın bilinen Rusya’nın ve Putin’in esamesi okunmuyor…
Dilini mi yuttu Putin, süpergüç olma iddiasından vaz mı geçti Rusya?
Sorunun kısa cevabı şu: Rusya şu sıralarda Ukrayna savaşıyla meşgul, Putin de birbiri ardına günü gelen Avrupa ülkelerindeki seçimlerde Rusya’ya ve kendisine yakın olan siyasilere kazandıracak atraksiyonlarda bulunmayı daha fazla önemsiyor… Savaştan İran muzaffer çıksa veya İran’da rejim değişse ve Trump “Ben kazandım” diye övünür hale gelse, Putin/Rusya neden dert etsin?
Trump ne de olsa Putin’i seviyor; Putin için de ABD’de başkan olarak Trump gibi birinin bulunması büyük bir nimet.
İkili birbirini gözeterek siyasi ağırlıklarını kabul ettiriyorlar…
Bu arada şunu söyleyebilirim: Savaştan en kârlı çıkacak ülke Rusya…
Enerji bakanı Alparslan Bayraktar, petrol fiyatlarındaki bir dolarlık artışın ülkemiz ekonomisine 400 milyon dolar ek yük getirdiğini açıkladı. Petrolün fiyatı 72 dolardı savaştan önce, savaşın ilk günlerinde 120 dolara yaklaştı, şimdilerde 100 doların üzerinde seyrediyor…
Ya doğalgaz fiyatı?
Savaş yüzünden ülkemizin durumu bu.
Petrol ve doğalgaz ihracatçısı Rusya ise artan fiyatlardan en fazla yararlanan ülke.
Üstelik Trump azalan petrol arzının hiç değilse bir bölümünü karşılayabilme hesabıyla, Rus petrolü üzerindeki yaptırımı da kaldırıverdi. Yaptırımın sıkıştırmasıyla, Rusya, petrolünü el altından piyasa fiyatının çok altında satmak zorunda kalıyordu. Şimdi güncel yüksek fiyatla satışta Rus petrolü.
Hiç konu edilmeyen bir olumlu gelişme daha var Rusya için: Yaklaşan gıda krizi yüzünden gübre ihtiyacı artar, en önemli kaynak olan Çin de ihtiyaçları karşılayamaz hale gelince, alımlar Rus gübresine doğru kaydı.
Savaş öncesinde kriz sinyalleri alınan Rus ekonomisi artık düze çıkmakta.
Putin’in, savaşın durdurulması veya İran’ın daha az zarar görmesi için devreye girmesi bir tarafa, ateşkes ilan edilmesini, savaşın sona ermesini en son isteyecek lider olduğunu sanıyorum.
Ukrayna’yı hatırlayarak…
İran’a savaş patlamadan hemen önce, Ukrayna’ya sevk edilen Rus askerlerinden hayatlarını kaybedenlerin sayısının 400 bine yaklaştığı biliniyordu.
Moskova cepheye sevk edilecek asker bulmakta zorlanıyordu. Kayıplar ve yeni asker bulma sıkıntısı had safhaya çıktığında, Moskova’nın şu sıralarda sıkça işittiğimiz deyimle Ukrayna savaşından ‘onurlu bir çıkış’ arayışına girdiği ve müzakere imkanı kollamaya başladığı duyuluyordu.
İran’a İsrail-ABD cephesinin açtığı savaş durumu değiştirdi.
Ukrayna’nın yalnızlaştığını düşünüyor olmalı Putin…
Kasasına girmeye başlayan ek petrol gelirleriyle sahadaki silah ve teçhizat kayıplarının yerine yenilerini koyabilme imkanına da kavuştu Putin…
Eskiler “Körün istediği bir göz, Allah verdi iki göz” derlerdi Rusya’nın şimdiki durumuna uygun haller için…
Ekonomiyi bir göz sayarsak, ikinci göz dış politika alanında Rusya’nın çizgisini destekleyecek gelişmeler sayılabilir.
Yalnızca Victor Orban sayesinde içini gözleyebildiği ve ülkeleri arasına ihtilaf sokmaya çalıştığı, üyelerinin savaşla ilgili aldıkları farklı tavırlarla eski bütünlük görüntüsünü vermiyor NATO. Avrupalı üyeler ve Kanada Putin’in yardım taleplerine olumsuz cevap vermişken, NATO genel sekreteri tam aksine açıklamalar yapmakta…
Daha fazla ne istesin Putin?
İstemesine gerek kalmadan gelişmeler meydana geliyor zaten…
ABD dünya halklarının gözünden savaş yüzünden düşüyor…
Kendi halkı da savaşı benimsemiyor Trump’ın ve ABD bu yüzden çatışmacı bir ortama doğru yönleniyor…
Bölge ülkelerinden çoğu İran karşısında ABD’nin yanında görüntü vermeye başladığı için, farklı düşünen halklara, gelişmeleri izlemekle yetinen Rusya, biraz olsun sempatik bir görüntüye bürünüyor…
Yakınımın İran’a açılan savaşta hangi pozisyonu aldığını haklı olarak merak ettiği Putin, her zaman olduğu gibi, “Önce Rusya” diye düşünüyor sizin anlayacağınız…
“Önce Amerika” iddialı Trump’ın savaşta İsrail’in peşine takıldığı bir ortamda, Putin’in sessizliği o düşüncesiyle uyumlu.
Henüz bitmemiş savaşın şimdiden kazananları arasına Rusya’yı yazabiliriz.
