Karadeniz’in zengin gastronomi mirası denilince akla ilk gelen hamur işlerinden biri olan Koleti, özellikle Rize ve çevresinde nesillerdir süregelen bir gelenektir. Mayalı hamurun sabırla kabarması ve ardından sac üzerinde hayat bulmasıyla hazırlanan bu özel ekmek, hem doyuruculuğu hem de eşsiz dokusuyla bilinir. Çay saatlerine eşlik eden, sıcakken arasına tereyağı sürüldüğünde lezzet patlaması yaşatan Koleti’yi evde yapmak ise sandığınızdan çok daha kolay. Hamurun elinizde can bulmasına tanıklık edeceğiniz bu tarifle, Karadeniz rüzgarını mutfağınızda estirebilirsiniz.
KOLETİ TARİFİ
MALZEMELER
1,5 su bardağı ılık su
1 su bardağı ılık süt.
1 paket kuru maya
1 tatlı kaşığı toz şeker.
1 tatlı kaşığı tuz.
Yaklaşık 4-5 su bardağı elenmiş un.
KOLETİ YAPIMININ ALTIN DEĞERİNDEKİ PÜF NOKTALARI
İyi bir Koleti ile sert bir hamur arasındaki fark detaylarda gizlidir:
Sıcaklık Dengesi: Su ve sütünüz mutlaka ılık olmalıdır; parmağınızı yakacak kadar sıcak olması mayayı öldürür, soğuk olması ise hamurun kabarmasını engeller.
Un Tuzağına Düşmeyin: Hamur yoğururken elinize hafif yapışması sizi korkutmasın. Sürekli un eklerseniz, piştiğinde yumuşacık olması gereken ekmeğiniz taş gibi sertleşir.
Pişirme Isısı: Tavayı önceden ısıtın ancak ateşi çok yüksek açmayın. İçinin de iyice pişmesi için orta ateşi tercih edin.
ADIM ADIM KOLETİ HAZIRLANIŞI
Mayayı Uyandırın: Derin bir yoğurma kabında kuru mayayı ılık su, ılık süt ve şekerle birleştirin. Mayanın canlanıp üzerinde köpükler oluşturması için yaklaşık 5-10 dakika bekleyin.
Hamuru Yoğurun: Kabaran maya karışımına tuzu ve unun büyük bir kısmını yavaş yavaş ilave edin. Ele yapışmayan ancak oldukça yumuşak ve esnek bir form alana kadar sabırla yoğurun.
Mayalanmaya Bırakın: Hamurunuzun üzerini temiz bir bezle örtün. Oda sıcaklığında, hacmi iki katına çıkana kadar yaklaşık 30-40 dakika dinlendirin.
Şekil Verin ve Pişirin: Mayalanan hamuru hafifçe unladığınız tezgaha alın. Elinizle veya merdane yardımıyla orta kalınlıkta bir pide formunda açın. Çok ince olmamasına dikkat edin, çünkü pişerken o gözenekli yapının oluşması için pay bırakmalısınız.
Altın Sarısı Dokunuş: Yağsız tavada veya sac üzerinde, her iki tarafı da eşit şekilde kızarıp içi tamamen pişene kadar çevirerek pişirin.
SERVİS ÖNERİSİ
Sıcağı üzerindeyken fırından yeni çıkmışçasına sofraya gelen Koleti’nin yanına en çok eski kaşar, tulum peyniri ve tabii ki demli bir Rize çayı yakışır. İçindeki gözeneklerin tereyağını hapsetmesine izin verin ve bu geleneksel şölenin tadını çıkarın. Afiyet olsun!
