Nesli tehlike altındaki deniz kaplumbağalarının Akdeniz kıyılarındaki yuvalama dönemi başladı. Bu kapsamda İztuzu, Patara, Çıralı ve Belek’in de aralarında bulunduğu 21 deniz kaplumbağası yuvalama kumsalında saat 20.00 ile 08.00 arasında sahile giriş yasağı uygulanıyor. Yasakları ihlal edenlere 2026 yılı için 699 bin 245 TL idari para cezası verilecek.
TÜRKİYE’DE 21 YUVALAMA KUMSALI BULUNUYOR
Dünya Doğayı Koruma Birliği’nin (IUCN) nesli tehlike altındaki türler listesinde yer alan caretta caretta ve chelonia mydas türü deniz kaplumbağalarının Akdeniz sahillerindeki yuvalama sezonu açıldı. Her yıl nisan sonu veya mayıs ayında başlayan süreçte erişkin kaplumbağalar kumsallara çıkarak yumurta bırakıyor. Temmuz ortasından itibaren ise yavrular yuvalardan çıkarak denize ulaşıyor. Bu süreç eylül ayı sonuna kadar devam ediyor.
Deniz kaplumbağalarının Akdeniz’deki en büyük yuvalama kumsallarının önemli bölümü Türkiye kıyılarında bulunuyor. Türkiye’de en büyük yuvalama alanları Antalya’da yer alırken, 30 kilometrelik Belek kumsalı hem Türkiye’nin hem de Akdeniz’in en büyük yuvalama alanı olarak gösteriliyor.
Türkiye’de 9’u Antalya’da olmak üzere Muğla, Mersin, Adana ve Hatay’da toplam 21 deniz kaplumbağası yuvalama kumsalı bulunuyor. Bu alanlar Ekincik, Dalyan, Dalaman, Fethiye, Patara, Kale, Kumluca, Olimpos-Çıralı, Tekirova, Belek, Kızılot, Demirtaş, Gazipaşa, Anamur, Göksu Deltası, Alata, Davultepe, Kazanlı, Akyatan, Yumurtalık ve Samandağ olarak sıralanıyor.
YASAKLAR EYLÜL SONUNA KADAR SÜRECEK
Tarım ve Orman Bakanlığı’na bağlı Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na bağlı Tabiat Varlıklarını Koruma Genel Müdürlüğü sorumluluğundaki bu kumsallarda mayıs-eylül döneminde geceleri sahile giriş yasaklanıyor. Ayrıca araçla giriş, çadır kurmak, kamp yapmak, ateş veya mangal yakmak da yasak faaliyetler arasında yer alıyor.
2872 sayılı Çevre Kanunu kapsamında biyolojik çeşitliliği tahrip edenlere, deniz kaplumbağalarına, yuvalarına, yumurtalarına veya ergin bireylere zarar verenlere ve koruma kurallarını ihlal edenlere idari para cezası uygulanıyor. Bu ceza 2026 yılı için 699 bin 245 TL olarak belirlenirken, ihlalin tüzel kişi veya kurumlar tarafından gerçekleştirilmesi halinde ceza üç katına çıkıyor.
GECE KAPLUMBAĞALAR, GÜNDÜZ ZİYARETÇİLER
1 Mayıs’ta başlayan ve eylül sonuna kadar sürecek uygulama kapsamında yerli ve yabancı turistler koruma altındaki kumsalları yalnızca gündüz saatlerinde kullanabilecek. Kumsallara giriş yasağı her gün saat 20.00’de başlayıp saat 08.00’e kadar devam edecek. Yetkililer, kumsallarda yer alan uyarı tabelalarına uyulmasını ve koruma kurallarının ihlal edilmemesini istiyor.
