Back To Top
İslam’ın da modern devletin de temeli adalettir

İslam’ın da modern devletin de temeli adalettir

 - Son Güncelleme: 12.01.2018 Cuma 00:23
- A +

Tarihin ilk dönemlerinden bu yana kurulan şehir devletlerinden karmaşık devlet yapılarına kadar hemen her aşamada insanların öncelikli olarak tek talebi hukuk ve adalet olmuştur. Tarihi tecrübeler göstermiştir ki hukukun ve adaletin olmadığı toplumlarda her zaman zulüm egemen olmuş, insanlar nefes almakta güçlük çekmişlerdir.

Gerek krallıklarda, sultanlık ve padişahlıklarda, gerekse modern devlet yapılarında yönetim mevkiinde bulunanlar zaman zaman çılgınlıklar yapabilir, yanlış uygulamalarda bulunabilirler ve yönetimlerde yapılacak değişikliklerle bu durum bir şekilde telafi edilebilir. Ama eğer adaletin terazisi şaşarsa telafisi mümkün olmayan felaketlerin doğması kaçınılmaz olur.

***

İşte bu yüzden bütün kitabi dinlerin en temel ilkelerinden birisi adalet olmuştur. Unutmayalım ki Allah’ın sıfatlarından birisi de adalettir. Ve Kur’an’da ibadetlerden sonra en çok zikredilen kavram adalettir. “Allah size, emanetleri ehline vermenizi ve insanlar arasında hükmettiğiniz zaman adaletle hükmetmenizi emrediyor. (Nisa:58)”

Modern devletlerin ilk dönemlerinde hukuk önce siyasal iradeye bağlanmış, ancak mahzurları ortaya çıkınca devletin içinde bağımsız bir yapıya kavuşturulmuştur. Hatta öyle ki, hukuk devletinde siyasal iktidarların icraatları bile hukukun denetimine tabi tutulmuştur. İnsan hakları ve özgürlüklerin teminat altına alınması, modern devletin hukuka verdiği önemin en önemli göstergesidir.

Zira tarihi tecrübeyle sabittir ki siyasal iktidarların mutlak güç haline dönüştüğü toplumlarda insanlar, doğal olarak kendilerini mutlak güce göre ayarlarlar. Bu tür durumlarda en büyük tehlike yargının kendini bu güce göre oto-sansüre tabi tutmasıdır.

Oysa hukukçular, adil, insaflı, tarafsız ve doğru karar verme yetisine haiz insanlar olmak zorundadır. Dolayısıyla gerek jüristokrasiye, gerekse mutlak güce yaslanan bir yargı sisteminde adaletin tecellisi mümkün değildir.

Türkiye Cumhuriyeti 1924 Anayasası ile modern bir devlet olarak kurulmuş olmasına rağmen, maalesef tek parti döneminde hukuk bağımsız bir yapıya kavuşturulamadı. Çok partili hayata geçişle birlikte önemli adımlar atılmış ancak her on yılda bir yapılan darbelerle hukuk devletinin inşası sürekli ertelenmiştir. 2002 yılından itibaren AK Parti iktidarı ile birlikte özellikle Avrupa Birliği’ne uyum yasaları çerçevesinde hukuksal alanda ciddi reformlar gerçekleştirilmiştir. Ancak 2010 yılından sonra siyasi iktidarın karizmatik bir güce ulaşmasıyla birlikte hukuki alanda zihinlerde ciddi soru işaretleri oluşmaya başlamıştır.

***

İşte tam da hukukla ilgili negatif bir algının yaygınlık kazandığı bir dönemde Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın Çarşamba günü Adalet Şurası’nda yaptığı konuşma son derece önemlidir. Devleti yönetenlerin birinci vazifesinin adaleti sağlamak olduğunun altını çizen Erdoğan’ın konuşmasındaki tespitler, adalet meselesinin ne kadar önemli olduğunu çok net olarak ortaya koymaktadır:

-Bizim medeniyetimiz adalet üzre kurulmuştur. Dinimizin biz inananlara yüklediği en önemli sorumluluklardan biri de adaletle davranmaktır. Batı ülkelerindeki özgürlük ve demokrasi arayışlarına baktığımızda hepsinin de adalet temelli olarak ortaya çıktığını ve geliştiğini görürüz. Kendi tarihimizde de adaletle davranan devlet adamlarının hayırla yad edildiğini görürüz.

-Geçmişe doğru baktığımızda, ne zaman adalete sıkı sıkıya sarılmışsak o zaman yükseldiğimizi, güçlendiğimizi, huzurlu ve müreffeh bir toplum haline geldiğimizi görüyoruz. Ne zaman adalet yolundan ayrılmışsak, işte o zaman gerilemiş, zayıflamış, iç ve dış sorunların ağırlığı altında ezilmişizdir.

-Adaletle ekonomi arasında da çok yakın bir ilişki var. Hukuk devletinin çalışmadığı ülkelerden yatırımcının uzak durduğunu görüyoruz.

-Adaletin bozulduğu yerde, ekonomiyi, ekonominin çöktüğü yerde adaleti ayakta tutmak zordur.

Diğer Yazıları

Yorumlar

Yorumlar 600 Yorumların her türlü cezai ve hukuki sorumluluğu yazan kişiye aittir. Karar Yayıncılık A.Ş ve yazar, yapılan yorumlardan sorumlu değildir. Yorumların 600 karakteri (boşluklu) aşmaması gerekmektedir.
metin palamut 13 Ocak 2018 09:39
yanlış yargılamadan dolayı bütün suç işleyenler cezasız mı kalacak.O zaman hapis cezalarında hiç yanlış yargılama yapılmıyor anlamına mı geliyor.O zaman hiç ceza vermeyelim.Olur biter.evet hiç devlet falan hiç birşeye karışmasın.Ölen ölür kalan kalır.Milyonda bir yapılan bir yanlış yargılamadan dolayı yine milyonlarca yapılan suçların cezasız kalması doğru bir mantık yürütme midir?bir kerecik şu inadı bırakıp ta aklı selimle düşünsek.
KARAR OKURU 12 Ocak 2018 22:55
Tanrıya karşı adil olmayan, birçok meselede adil olamaz. İyi niyetli olsa bile yanılır. İnsan olma gereği sahip olduğu bilgi, donanım onu taraf olmaya iter. Ancak Tanrısı "Rahman" olan bir Müslüman, yaratılmışlar arasında adil davranmazsa Müslüman olmaz. Not: Kötü emsali misal göstererek İslam eleştirisi yapılmasın. Ben kimsenin fikrini liderlerinin oğlancılığı ile yargılamıyorum.
Kurdischsong 12 Ocak 2018 22:08
Ergenekonun , tahşiye , kaset kumpaslari vb zamanlarda adaletten söz edebildikmi ? Cevap hayirsa : tavsiye : boş konuşmayalim adalet bizi takmaz..
Eminim ki dengenin evine gözü dönmüş bir hırsız,merhamet nedir bilmeyen,merhamet görmemiş bir psikopat evine girse nefsi müdafadan adamı öldürür ki bunda yerden göğe kadar haklıdır.Birgün imamı azam hutbe okurken hırsızın elinin kesilmesinden bahseder.Adamın biri karşı çıkar.Üç gün sonra adamın mağazası soyulur. Adam küplere binmiş bir vaziyette elime geçse kafasını koparırım demiş.Bunun üzerine imamı azam e insaf yahu biz elini keselim dedik karşı çıktın şimdi kafasını koparmaktan bahsediyorsun.Çoğu zaman bize yapılanı affetmeyiz.Kastamo
Denge 12 Ocak 2018 21:25
0
Bu yorumları çok duyduk çok okuduk zamanında. Kusura bakma ikna edici değil. El kesmeyi yanlış bir sebep ile yaptıysan geri alamazsın, zulümdür ve adaletsizliktir. İnsan onuruna aykırıdır ve amaç hırsızı rehabilite etmek ve tekrar topluma kazandırmak olmalıdır bu da el kesme ile mümkün değildir. Ben evime hırsız girse öldürmek istemem. Meşru müdafa ayrı bir şey, geçerli olduğu durumlar vardır. Hapis yeterli bir caydırıcı.
KARAR OKURU 13 Ocak 2018 19:01
2
Denge, dini hükümleri kafana göre reddediyorsun. Bunun dindeki yerini biliyorsan mesele yok. Dini tercihte serbestsin. Tercihten sonra zar, zurt olmaz... İslama göre imansız birinin İslam hükümlerini yorumlaması faso fiso bir şeydir.
ziver 12 Ocak 2018 13:39
Siyasi bekasını Kutuplaştırma üzereni inşa eden,söyledikleriyle icraatı 90 derece zıt olan,her konuşmasında milli gayrimilli ayrımcılığını yapan.Hatta kendisi gibi düşünmeyenlerin tümünü ihanetle suçlayan birinin En son adaletten söz etmesi gerekiyor.Adalet intikam duygusuyla tecelli etmez.
HACI CAVCAV 12 Ocak 2018 12:57
Ne hikmetse yargı sistemimiz fetö'nün elinden kurtulduktan sonra herkes adalet diyor,başka bir şey demiyor. Fetö'nün elindeyken adalete bu kadar vurgu yapılmıyordu.Elbette adalet önemlidir,adaletsizlikten kaçınılmalıdır. Buna kimse itiraz etmez.Ama adalet yürüyüşleri ve adalet konusunda yazılanlar bana adaletten başka bir şeyi hedefliyor gibi geliyor.Adalet malzeme olarak kullanılıyor gibi sanki.Böyle bir yaklaşım da adalete hizmet etmez. Adalet,siyasi bir amaç güderek ağızlarda sakız edilmemelidir.
KARAR OKURU 12 Ocak 2018 14:08
3
hacı cav cav, adalet fetönün elindeyken de yine adalete vurgu yapılıyordu ama o zaman yaptıkları adaletsizlikler işinize geldiği için duymazdan geliyor hatta adaletsizliğin savcılığını yapıyordunuz.
HACI CAVCAV 12 Ocak 2018 15:27
6
Sayın okur,adalete her zaman vurgu yapılmıştır.Abdurrahim Karakoç "Adalet felç oldu,yürür değnekle,Neşe ne halt etsin soğan ekmekle,Gönül delirdi de yol beklemekle,İsyan bayrağını açtı be Hasan" dizeleriyle 1960'lı,70'li yıllarda adalete(yargıya)sitemlerini gönderir.29 Mayıs,28 Şubat yargısı da çok eleştirildi.Ben yukarıdaki yorumumda bir kampanya halinde adalet vurgusu yapılmasını biraz anlamlı bulduğumu ifade etmek istedim.
KARAR OKURU 12 Ocak 2018 17:42
0
Adalet, her şeyi layık olduğu yere koymak, doğru hüküm vermek haksızlıktan sakınmaktır. Adaletin zıddı zulüm, haksızlık, adam kayırmak gibi kötü davranışlardır.
metin palamut 12 Ocak 2018 11:57
Bu karar okurunun evine hırsız girse elenden gelse onun boynunu vurur.Ama insaf yahu!İslam hukuku sadece elini kes diyor.O da sadece belli başlı birtakım şartlar yerine geldiğinde ceza infaz edilir.Mesela insanı kıran bir açlıkta el kesilmez.Ergen olmayanın,muhafaza edilmeyen bir çalanın,o çalınan malda hakkı olanın,belli bir miktarı aşmayan malı çalanın mesela gıda maddesi çalanın,akli dengesi yerinde olmayanın,zorla hırsızlığa teşvik edilenin eli kesilmez.E geriye kim kaldı ki?
Denge 12 Ocak 2018 16:50
1
El kesmenin, el-ayak çapraz kesmenin, onu geçelim kafa kesmenin hiç bir durumda savunulacak bir tarafı yok. Ayrıca hırsızın cezasını evine hırsız giren kişi değil devlet verir. Kendi kendine ceza vermeye kalkan yaptığının cezasını alır. Bu hükümler o zamanın örf ve adetleridir, dinin parçası değildir diye inanıyorum.
KARAR OKURU 12 Ocak 2018 23:56
0
Kafamıza yatmayan hükümleri kafamıza göre kategorize etmeyelim.
Denge 13 Ocak 2018 04:56
0
KO 23:56, o zaman siz de bir teşebbüs edin bakalım yaygın İslam anlayışının ana parçası haline getirilmiş aşağıda KO 10:20'nin bahsettiği hükümleri açıklamayı? Nasıl savunacaksınız bunları?
KARAR OKURU 13 Ocak 2018 14:58
1
Denge, 10:20'nin söylediklerinden, çocuklarla evlenmek dine iftiradır, diğerleri dinin hükümleridir. Bu hükümler dinin parçasıdır. Bu açık seçik ortada. Dini hükümleri reddedebilirsin. Bu senin kişisel tercihindir. Ama kafana göre tasnif edemezsin.
KARAR OKURU 12 Ocak 2018 10:20
Islam'in hukuku seriattir. Hirsizlik yapanin elini kes, dinini degistirenin kellesini kes, zina yapani taslayarak oldur, cocuklarla evlenmek, esinin ustune kuma getirmek serbest..1500 sene oncesinin kanunlariyla adalet olmaz.
KARAR OKURU 12 Ocak 2018 10:13
İslami rahat bırak sen
KARAR OKURU 12 Ocak 2018 08:58
İslam Nisa;58 de buyrulduğu üzere "ADALETİ GERÇEKLEŞTİRMEK İÇİN EMANETİ EHLİNE VERME YOLU VE YÖNTEMİNE UYMAMIZI İSTİYOR" Nasıl anlayacağız,tüm toplumun hak ve eşit fırsatlar, imkanlar sağlanarak ihtiyacı olanı elde edeceği ortam,düzen,kural,kurum,işleyişi kurarak.Sonuçlarda baktığımızda böyle bir şey var mı?.Yoksa zulüm vardır.
SARAY... 12 Ocak 2018 08:42
Her zaman söylüyorum, bi daha söyleyeyim. İSLAM sadece namaz,oruç,zekat değildir. İSLAM HER ŞEYDİR. İSLAM EN BÜYÜK ADALETTİR.....
Karar Okuru 12 Ocak 2018 14:16
0
Eee nerede o zaman bu adalet? Gören duyan var mı?
evin 12 Ocak 2018 08:22
neo islamcılardaki devleti ele geçirme hezeyanı ülkenin çöküşüne sebep oldu. tebrikler...
KARAR OKURU 12 Ocak 2018 04:57
Adalet teyzenin gözünün açık olduğu bir ülkeyiz. Başka söze ne hacet...
KARAR OKURU 12 Ocak 2018 04:51
Adalet en çok da onu örseleyenlerin diline pelesenk olmuş, hey gidinin dünyası...
KARAR OKURU 12 Ocak 2018 04:45
Adaletle hükmetmeyenlere Allah adaletiyle muamele buyursun inşallah.
cevat karakalem 12 Ocak 2018 04:38
"Adalet mulkun temelidir" sozu laf-i guzaf degil. Gercekten cok temel bir felsefeyi barindiriyor icinde. Devlet/kisi/toplum iliskileri konusunda John Locke en guzel aciklamayi getirmistir bence: Devletin gorevi kisilerin mulkiyet ve haklarini korumaktir. Bu yolda devletin iktidari, gucu kisiyi ve toplumu baglar ama bu guc ana amaci disinda kullanildigi anda gayrimesru olur.
KARAR OKURU 12 Ocak 2018 21:37
0
Bu hafta bir duruşmaya katıldım.Duvarda kocaman Adalet mülkün temelidir yaziyordu ama salonda adaletin esamesi okunmuyordu hüküm süren adalet değil talimattı. Gözümüzün önündeki kardeşimize kavusmayi 3,5 ay sonraki mahkemeye erteledik,tabii o zamana kadar o salona adalet gelirse. :(
KARAR OKURU 12 Ocak 2018 02:44
adalet...ne güzel bir kelime.sadece kelime olarak kalmasa keşke
KARAR OKURU 12 Ocak 2018 02:35
Dün bir Karar yorumcusu yazmıştı: ''Dünyada hak, hukuk ve adaletten daha büyük dava yoktur''.
KARAR OKURU 12 Ocak 2018 21:38
0
Gercekten oyleymis de biz kaybedince fehmettik.
KARAR OKURU 12 Ocak 2018 01:40
Surekli adaletten bahsediliyor iktidarda demiyor kardesim ya biz birseyleri yanlis yapiyor olabilir miyiz..Ergenekon sureci ne yapilmamasi lazim konusunda ders verirken hala ayni hatalari tekrar etmek nasil bir zeka.Partinin adiymis sadece adalet.
X

Her an haberdar olmak ister misin?

Aşağıdaki butona basarak tüm haberlerimizden anında haberdar olabilirsin. Tıpkı telefonunda olduğu gibi sana bildirimler göndereceğiz. Bu servisi dilediğin zaman iptal edebilirsin.

TIKLA HABERLER ANINDA ULAŞSIN