Katar ve Pakistan'ın arabuluculuğunda İsviçre'nin Bürgenstock kasabasında gerçekleştirilen ilk ABD-İran görüşmelerinin ardından Washington yönetimi, İran'a yönelik bazı enerji yaptırımlarını geçici olarak kaldırdı.
ABD Hazine Bakanlığı tarafından yayımlanan 60 günlük muafiyet kararı kapsamında, İran'ın ham petrol ve petrokimya ürünlerinin üretimi, satışı ve sevkiyatına 21 Ağustos'a kadar izin verildi. Kararla birlikte İran'ın petrolünü ABD doları üzerinden satabilmesinin ve doğrudan ABD pazarına ihracat yapabilmesinin de önü açılmış oldu.
Dünyanın gözü İsviçre’de: ABD ve İran ilk barış anlaşması için masada
BANKACILIK, SİGORTA VE TAŞIMACILIK ALANLARINDA DA KOLAYLIK SAĞLANDI
İlk tur müzakerelerin ardından yürürlüğe giren muafiyet kararı yalnızca enerji sektörünü değil, İran'ın uluslararası ticaret faaliyetlerini de etkiledi.
Karar kapsamında bankacılık işlemleri, sigorta hizmetleri ve taşımacılık alanlarında çeşitli kolaylıklar sağlanırken, İran'ın daha önce yaptırımları aşabilmek için kullandığı karmaşık ticaret ve finans ağlarına olan ihtiyacının da azalacağı değerlendiriliyor.
ABD'DEN UAEA DENETÇİLERİ İDDİASI
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, yaptırım muafiyetine karşılık olarak İran'ın Hürmüz Boğazı'nı açık tutmayı ve Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) denetçilerinin ülkeye dönüşüne izin vermeyi kabul ettiğini öne sürdü.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance da İsviçre'de yaptığı açıklamada UAEA ile görüşmelerin "bugün bile başlayabileceğini", denetçilerin ise en geç hafta sonuna kadar İran'a dönmesini beklediklerini söyledi.
ABD Başkanı Donald Trump da sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda İran'ın "kapsamlı silah denetimlerini kabul edeceğini" ifade etti.
İran–ABD görüşmeleri İsviçre’de başladı
TAHRAN'DAN YALANLAMA GELDİ
İran yönetimi ise UAEA denetçilerinin kısa süre içinde ülkeye döneceği yönündeki açıklamaları reddetti.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, resmi haber ajansı IRNA'ya yaptığı açıklamada, Tahran'ın nükleer denetimler konusunda "hiçbir yeni taahhütte bulunmadığını" belirtti.
Bekayi, Birleşmiş Milletler denetçileriyle olası iş birliğinin yalnızca İran Parlamentosu ve Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyinin belirlediği mevcut prosedürler çerçevesinde yürütülebileceğini ifade etti.
İran, geçen yaz İsrail ve ABD'nin saldırılarında zarar gören nükleer tesislere UAEA erişimini askıya almış, daha sonra ülkede bulunan son UAEA denetçileri de İran'dan ayrılmıştı.
HÜRMÜZ BOĞAZI VE LÜBNAN DOSYASI DA MASADAYDI
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, taraflar arasındaki ilk tur görüşmelerde Hürmüz Boğazı'nın yeniden tam kapasiteyle işletilmesi ve bölgesel ateşkes mekanizmalarının da ele alındığını açıkladı.
Katar ve Pakistan tarafından yayımlanan ortak açıklamaya göre taraflar, ticari gemilerin Hürmüz Boğazı'ndan güvenli geçişini sağlamak amacıyla bir "iletişim hattı" kurulması konusunda anlaşmaya vardı.
Görüşmelerde ayrıca Lübnan'daki güvenlik durumuna ilişkin yeni bir mekanizma üzerinde de mutabakata varıldığı bildirildi.
LÜBNAN İÇİN "ÇATIŞMASIZLIK HÜCRESİ" KURULACAK
Ortak açıklamaya göre ABD, İran ve Lübnan arasında, Katar ve Pakistan'ın kolaylaştırıcılığında bir "çatışmasızlık hücresi" kurulması konusunda uzlaşı sağlandı.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, söz konusu mekanizmanın ilk ciddi sınavını Lübnan sahasında vereceğini belirterek, bölgedeki gelişmelerin yakından takip edileceğini ifade etti.
İsviçre'de başlayan teknik görüşmelerin önümüzdeki günlerde de sürmesi ve tarafların mutabakatın uygulanmasına ilişkin ayrıntıları ele almaya devam etmesi bekleniyor.
