İran’da ocak ayında başlayan protestolar sırasında bir askeri tesise baskın girişiminde bulunduğu gerekçesiyle yargılanan Ali Fahim’in idam edildiği açıklandı. İran Yüksek Mahkemesi tarafından suçlu bulunan Fahim’in cezasının infaz edilmesiyle birlikte, protestolar bağlantılı idam kararlarının sayısı artmış oldu.
İran’da terör eylemleri gerçekleştirme ve huzuru bozma ile suçlanan kişiler hakkında idam cezası uygulanabiliyor. Yetkililer, Ali Fahim’in de ocak ayındaki protestolar sırasında bir askeri tesise baskın düzenlemeye teşebbüs etmekten suçlu bulunduğunu bildirdi.
İNSAN HAKLARI ÖRGÜTLERİNDEN TEPKİ
Uluslararası Af Örgütü ile çeşitli insan hakları örgütleri, protestolar sonrası verilen idam cezalarına tepki gösterdi. Kuruluşlar, idamları insanlık dışı olarak nitelendirirken, yargılanan kişilerin itiraflarının işkence yoluyla alındığını öne sürdü.
Açıklamalarda, sanıkların savunma haklarının yeterince korunmadığı ve alınan ifadelerin baskı altında verildiği iddiaları da yer aldı. İnsan hakları kuruluşları, özellikle protestolar sonrasında hızlanan yargı süreçlerine ilişkin kaygılarını yineledi.
BİR GÜN ÖNCE İKİ İDAM DAHA GERÇEKLEŞMİŞTİ
İran yönetimi, Ali Fahim’in idamından bir gün önce aynı suçlama kapsamında Mohammadamin Biglari ve Shahin Vahedparast isimli iki kişinin daha idam edildiğini duyurmuştu. Böylece protestolarla bağlantılı olarak askeri tesislere yönelik baskın girişimi suçlamasıyla kısa süre içinde üç idam kararı infaz edilmiş oldu.
İran’da protestolara katılan 2 kişinin idam cezası infaz edildi
PROTESTOLAR EKONOMİK KRİZLE BAŞLADI
İran’da protestoların fitilini ağırlaşan ekonomik koşullar ateşlemişti. İran riyali karşısında dolar kurunun 140 bin bandını aşması, yüksek enflasyon, temel gıda ve tüketim ürünlerindeki hızlı fiyat artışları ile alım gücündeki sert düşüş, toplumun geniş kesimlerinde rahatsızlığa yol açtı.
Başkent Tahran’da özellikle 12 günlük savaşın ardından ekonomik şartların daha da ağırlaşmasıyla tepkiler belirgin şekilde arttı. 28 Aralık’ta kentin güneyindeki Alaeddin ve Çaharsu pasajları ile Büyük Pazar’da çok sayıda esnaf kepenk kapattı. Aynı gün yüzlerce kişi Vali Asr, Cumhuri ve İnkılap caddelerinde toplanarak yürüyüş düzenledi.
GÖSTERİLER DİĞER KENTLERE YAYILDI
Tahran’da başlayan protestolar, yapılan grev ve gösteri çağrılarının ardından kısa süre içinde ülkenin diğer şehirlerine de yayıldı. İlk aşamada ekonomik taleplerle başlayan eylemler, zamanla farklı toplumsal kesimlerin katılımıyla büyüdü ve rejim karşıtı protestolara dönüştü.
İran Şehitler ve Gaziler Vakfı, protestolar sırasında ülke genelinde toplam 3 bin 117 kişinin hayatını kaybettiğini duyurdu. Kurumun verdiği bilgilere göre yaşamını yitirenlerden 2 bin 427’si “şehit” olarak nitelendirilirken, 690 kişinin ise terörist, silahlı isyancı ya da dosyasının inceleme aşamasında olduğu belirtildi.
Ali Fahim’in idamı, protestoların ardından devam eden yargı ve infaz süreçlerinin son halkası olarak kayda geçti.
