Türkiye'de yüksek enflasyon ve satın alma gücündeki erime gündemdeki yerini korurken, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) eski Başekonomisti Prof. Dr. Hakan Kara, sosyal medya hesabı üzerinden çarpıcı bir grafik paylaştı. The Economist dergisi ve McDonald's verilerine dayandırılan grafikte, Türkiye ile dünya genelindeki fiyat artışları dolar bazında karşılaştırıldı.
DOLAR BAZINDA YÜZDE 224'LÜK ARTIŞ
Prof. Dr. Kara'nın paylaştığı verilere göre, 2022 yılının başından itibaren küresel ölçekte Big Mac fiyatları dolar bazında ortalama yüzde 25 oranında artış gösterdi. Aynı dönemde Türkiye'de ise bu artış oranı, döviz kurundaki yükselişe rağmen dolar bazında yüzde 224 olarak gerçekleşti.
Bu veri, Türkiye'deki fiyat artışlarının sadece Türk Lirası'nın değer kaybıyla açıklanamayacağını, dolar bazında da maliyetlerin ve etiket fiyatlarının olağan dışı bir hızla yükseldiğini ortaya koydu.
'TÜRKİYE DÜNYA ORTALAMASINA GÖRE PAHALANMAYA DEVAM ETTİ'
Hakan Kara, paylaşımında yılbaşında yapılan ücret ve fiyat ayarlamalarına da değindi. Ocak ayında gelen zamların ardından Türkiye'nin dünya ortalamasına kıyasla pahalanma eğilimini sürdürdüğünü belirten Kara, paylaştığı grafikte son dönemdeki dikey yükselişi işaretledi.
Grafiğe göre, Türkiye'de Big Mac fiyatı uzun yıllar dünya ortalamasının altında seyrederken, 2022 sonrasında yaşanan sert yükselişle birlikte dünya ortalamasını geride bıraktı. 2024 ve 2025 projeksiyonlarında Türkiye'deki fiyat çizgisinin (mavi çizgi), dünya ortalamasının (turuncu çizgi) belirgin şekilde üzerine çıktığı görülüyor.
Ocak zamlarının ardından Türkiye dünya ortalamasına göre pahalanmaya devam etti. pic.twitter.com/52Sj2Iz7F6
— Hakan Kara (@ali_hakan_kara) February 1, 2026
BIG MAC ENDEKSİ NEDİR?
The Economist dergisi tarafından 1986 yılında yayınlanmaya başlayan Big Mac Endeksi, farklı para birimlerinin satın alma gücünü karşılaştırmak için kullanılan gayriresmi bir ekonomik göstergedir. Endeks, aynı ürünün farklı ülkelerdeki satış fiyatı üzerinden, o ülkedeki döviz kurunun adil değerde olup olmadığını ve genel fiyat seviyelerini analiz etmek amacıyla kullanılıyor. Kara'nın analizi, Türkiye'de ürünün dolar cinsinden fiyatının dahi küresel ortalamanın çok üzerine çıktığını gösteriyor.
