ABD, İsrail ve İran hattında yaşanan savaşın Türkiye ekonomisi üzerindeki tahribatı her geçen gün büyüyor. Akaryakıtta "Eşel Mobil" sistemine rağmen motorinin 70 TL sınırına dayanması ve Merkez Bankası'nın kurları tutmak için bir haftada 12 milyar dolar harcamasının ardından, şimdi de ufukta devasa bir "doğal gaz" zammı belirdi.
Eşel mobil kalkanı yetmedi! Akaryakıta bu gece çifte zam
Ekonomi gazetecisi Olcay Aydilek, sosyal medya hesabı üzerinden yaptığı paylaşımla, enerji sektörünün kapalı kapılar ardında konuştuğu krizin boyutlarını kamuoyuyla paylaştı.
TTF FİYATLARINDA YÜZDE 63'LÜK PATLAMA
Savaşın küresel enerji tedarik zincirini koparması (özellikle İran'ın Katar LNG tesislerini vurmasının ardından Avrupa ve Asya'nın panikle gaz aramaya başlaması), Türkiye'nin yurt dışından ithal ettiği doğal gazın maliyetini astronomik seviyelere taşıdı.
Aydilek, sektör uzmanlarının yaptığı maliyet analizlerini şu sözlerle aktardı: "Savaşın darbesi... Doğal gaza zam baskısı... Sektör uzmanları, Türkiye'nin gaz alım maliyetindeki artışa işaret ederek, 'Savaştan önce, 27 Şubat'a göre TTF (Avrupa Sanal Doğal Gaz Ticaret Noktası) fiyatında %63 artış var' dedi."
1 NİSAN İÇİN YÜZDE 20-30 ZAM GÜNDEMDE
Küresel piyasalardaki bu yüzde 63'lük maliyet şokunun, BOTAŞ (Boru Hatları ile Petrol Taşıma A.Ş.) ve enerji yönetimi üzerinde devasa bir sübvansiyon baskısı yarattığı belirtiliyor. Devletin bu maliyetin tamamını sırtlanmasının bütçe dengeleri açısından imkansız hale gelmesiyle birlikte, zam faturasının sanayiciye kesilmesi bekleniyor.
Edinilen bilgilere göre uzmanlar, 1 Nisan tarihinden itibaren geçerli olmak üzere sanayi tesisleri ve elektrik üretim santrallerinin kullandığı doğal gaza yüzde 20 ila yüzde 30 oranında zam yapılmasının masada olduğunu ifade ediyor.
Savaşın 6. gününde İnsani bilanço ağırlaşıyor: İran’da can kaybı bin 332’ye yükseldi
ENFLASYON VE ELEKTRİK FATURALARINA ZİNCİRLEME ETKİ
1 Nisan'da sanayiye ve santrallere beklenen bu zammın gerçekleşmesi halinde, ekonomide yıkıcı bir zincirleme reaksiyon (domino etkisi) yaşanması kaçınılmaz görülüyor. Türkiye'de elektriğin önemli bir kısmı doğal gaz çevrim santrallerinde üretiliyor; bu nedenle santrallerin maliyetinin yüzde 30 artması, ilerleyen dönemde hem sanayi hem de mesken (ev) elektrik faturalarına zam olarak yansıyacak. Öte yandan doğal gazı yoğun olarak kullanan demir-çelik, çimento, seramik, cam ve gıda gibi sanayi tesislerinin üretim maliyetleri de fırlayacak. Bu durum, fabrikadan çıkan her ürünün fiyatına yansıyarak raflardaki tüketici enflasyonunu (TÜFE) yeniden körükleyecek.
Savaşın sadece bombalardan ibaret olmadığını, aynı zamanda ülkelerin enerji şah damarlarını nasıl kestiğini gösteren bu gelişme, Ankara'da ekonomi yönetiminin önündeki en büyük kriz dosyalarından biri haline gelmiş durumda.
