Son dakika deprem haberleri ve Kandilli Rasathanesi verileri vatandaşlar tarafından anlık olarak takip edilirken, uzmanlardan korkutan uyarılar gelmeye devam ediyor.
Fay hattı sorgulama işlemleriyle risk durumunu öğrenmeye çalışanlar için Prof. Dr. Haluk Eyidoğan, büyük İstanbul depremi tanımının yetersiz kaldığını ve tehlikenin boyutunun çok daha geniş olduğunu açıkladı.
MARMARA DEPREMİ HANGİ İLLERİ ETKİLEYECEK?
Jeofizik yüksek mühendisi Prof. Dr. Haluk Eyidoğan, Marmara Denizi'nde meydana gelmesi beklenen 7 ve üzeri büyüklüğündeki sarsıntının sadece İstanbul ile sınırlı kalmayacağını belirtti.
Tekirdağ Büyükşehir Belediyesi (TBB) tarafından Yılmaz İçöz Sahnesi'nde organize edilen 'Afetlere Dayanıklı Tekirdağ Çalıştayı' kapsamında konuşan Prof. Dr. Haluk Eyidoğan, sürecin 'Marmara depremi' olarak tanımlanması gerektiğini söyledi.
Kamuoyundaki algının gerçeği tam yansıtmadığını ifade eden Prof. Dr. Haluk Eyidoğan, şöyle konuştu:
"Deprem İstanbul'un içinde değil, Marmara Denizi'nin içinde olacak.
Bu gerçekleştiğinde İstanbul başta olmak üzere Marmara'ya kıyısı olan 7 ila 10 il doğrudan etkilenir."
6.7 büyüklüğünde deprem riski var: Güzelhisar fayı 2 bin yıl sonra uyandı!
DEPREMDE EVİM YIKILIR MI?
Marmara'da yaşanacak büyük bir afetin Türkiye genelini sosyal ve ekonomik açıdan sarsacağını vurgulayan Prof. Dr. Haluk Eyidoğan, yıkımın sadece fay hattına yakınlıkla açıklanamayacağını kaydetti.
Şehirlerin depremden etkilenme düzeyinde depremin büyüklüğünün belirleyici olduğuna işaret eden Prof. Dr. Haluk Eyidoğan, şunları söyledi:
"İçinden fay geçen il var ama yıkılmıyor, faydan uzakta olup yıkılan il var.
Kahramanmaraş merkezli depremlerde bunu açıkça gördük. Olayı yalnız faya bağlamak doğru değil.
Eğer durum sadece fayla ilgili olsaydı, 17 Ağustos 1999 tarihindeki Gölcük merkezli depremde Avcılar yıkılmazdı."
ZEMİN SIVILAŞMASI NEDİR?
Büyük depremlerin bölge depremleri olduğunu ve yapısal hataları affetmediğini belirten Prof. Dr. Haluk Eyidoğan, zemin etüdü ve doğru yer seçiminin önemine değindi.
Yanlış planlama, sıvılaşma riski ve heyelan alanlarına yerleşimin felakete davetiye çıkardığını anlattı.
Prof. Dr. Haluk Eyidoğan, şu bilgileri paylaştı:
"Binalar için olumsuz zeminlere yerleşmek birinci hata.
İkinci hata ise böyle yerleri imara açmak.
Zemin sorunu olmasa bile inşaat sürecinde yapılan yanlışlar yıkımı getiriyor.
Depreme dayanıklı yapı üretim sürecindeki eksiklikler birleşince kurtuluş zorlaşıyor."
Prof. Dr. Haluk Eyidoğan
KAHRAMANMARAŞ DEPREMİNDEN HANGİ DERSLER ÇIKARILDI?
Çalıştayda 6 Şubat 2023 tarihinde meydana gelen Kahramanmaraş merkezli depremleri de değerlendiren Prof. Dr. Haluk Eyidoğan, ortaya çıkan acı tablodan ders çıkarılması gerektiğini söyledi.
Prof. Dr. Haluk Eyidoğan, şöyle konuştu:
"Bu derslerin ödevlerini yapmamız şart.
53 bin 537 yurttaşımızı kaybettik.
Sınırın ötesinde Suriye'de de 8 bin 500 can kaybı yaşandı.
Toplamda bilinen 62 binin üzerinde kayıp var.
Merkezi ve yerel yönetim ölçeğinde bu dersleri ciddiye alıp gereğini yapmak zorundayız."
DEPREM ÖNCEDEN BİLİNEBİLİR Mİ?
Depremin zamanını önceden bildiren bilimsel bir hesaplama yönteminin henüz bulunmadığını dile getiren Prof. Dr. Haluk Eyidoğan, bu konudaki spekülasyonlara açıklık getirdi.
Bilim insanlarının çalışmalarını sürdürdüğünü ancak, "Depremi önceden biliyorum" demenin mümkün olmadığını belirten Prof. Dr. Haluk Eyidoğan, şunları söyledi:
"Uluslararası standartlara göre bir tahminin geçerli sayılması için yıl, gün, saat, büyüklük ve yer bilgisinin kesine yakın verilmesi gerekir.
Bu şu an mümkün değil.
Ancak Türkiye Deprem Tehlike Haritası sayesinde maruz kalacağımız yer hareketini biliyoruz.
Binaları ve zemin seçimini bu verilere, yani 0,4 g ivme değerine göre yapmak zorundayız."
2065 yılına kadar İstanbul güvende mi? Prof. Dr. Ahmet Ercan'dan 'bilimsel veri' açıklaması
DEPREME DAYANIKLI BİNA NASIL YAPILIR?
Korkuyu yenmenin yolunun kurallara uygun yerleşim alanları oluşturmaktan geçtiğini belirten Prof. Dr. Haluk Eyidoğan, Türkiye'nin teknik altyapı konusunda eksiği bulunmadığını savundu.
Üniversiteler, yer bilimciler, mühendisler, AFAD ve yönetmeliklerin mevcut olduğunu hatırlatan Prof. Dr. Haluk Eyidoğan, şu bilgileri paylaştı:
"Her şeyimiz var.
Tüm mesele, bu bileşenleri bir araya getirip bir sistem oluşturmakta düğümlendi.
Deprem doğadan, afet insandan gelir.
Bu coğrafyada milyonlarca yıldır deprem oluyor.
Önemli olan kurumlarla iş birliği içinde riskleri azaltmaktır."
DEPREM RİSKİ NASIL AZALTILIR?
Yapı üretim sürecindeki tüm aktörlerin sorumluluk alması gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Haluk Eyidoğan, inşaat ruhsatından iskana kadar geçen süreçte en az on farklı aktörün rol aldığını hatırlattı.
Sorumluluk sigortası konusunun gündeme gelmesi gerektiğini belirten Prof. Dr. Haluk Eyidoğan, sözlerini şöyle tamamladı:
"Türkiye'de iki gerçek var; biri depremin kendisi, diğeri ise beklenen fazla kayıplar.
Depremi durduramayız ama kayıpları azaltmak bizim elimizde.
Aynaya baktığımızda ve sorumluluklarımızı yerine getirdiğimizde riskleri azaltmak sorun olmaktan çıkar."
Kandilli Rasathanesi 3,5 aydır test ediyor: Depremi 37 saniye önce bildirdi!
