İklim değişikliğinin küresel ölçekteki etkileri derinleşirken, Türkiye’de Ağustos ayında da mevsim normallerinin üzerinde sıcaklıkların seyretmesi bekleniyor. Boğaziçi Üniversitesi İklim Değişikliği ve Politikaları Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Murat Türkeş, aşırı sıcak hava dalgalarının iklimsel bir meteoroloji olayı olmanın ötesine geçerek doğrudan insan sağlığını, ekonomiyi ve kent yaşamını tehdit eden çok boyutlu bir krize dönüştüğünü vurguladı.
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) ve uluslararası iklim bilimcilerin değerlendirmelerine göre, Avrupa kıtasında yaşanan son sıcak hava dalgasında yüksek sıcaklıklara bağlı ek ölümlerin 10 bini aştığı belirtiliyor.
"GECELERİ SICAKLIĞIN DÜŞMEMESİ RİSK FAKTÖRÜNÜ ARTIRIYOR"
T24'ün haberine göre Prof. Dr. Murat Türkeş; özellikle Ege, Akdeniz, Güneydoğu Anadolu ve büyükşehirlerde 40 derecenin üzerindeki gün sayısının belirgin biçimde arttığını kaydetti.
Kentsel ısı adası etkisi nedeniyle betonlaşmanın yüksek olduğu metropollerde gece sıcaklıklarının düşmediğine işaret eden Türkeş, şu değerlendirmelerde bulundu:
Vücudun Dinlenememesi: Asıl tehlikenin yalnızca gündüz sıcaklıkları değil, geceleri hava sıcaklığının düşmemesi nedeniyle insan vücudunun kendini toparlayamaması olduğunu ifade etti.
Hassas Gruplar: Sıcak çarpması, kalp-damar rahatsızlıkları, tansiyon, böbrek ve solunum yolu hastalıkları riskinin özellikle yaşlılar, çocuklar, kronik hastalar ve açık alanda çalışanlar için yükseldiği belirtildi.
Hava Kirliliği: Yüksek sıcaklıkların yüzey ozonu ve partikül maddeleri artırarak KOAH, astım ve alerjik rahatsızlıkları tetiklediği aktarıldı.
Türkeş, kentlerde yeşil alanların artırılması, gölgelendirme sistemlerinin yaygınlaştırılması ve tıpkı deprem gibi afetlere karşı hazırlanan planlar gibi "Isı Sağlığı Eylem Planları"nın acilen devreye alınması gerektiğini vurguladı.
SU KITLIĞI VE GIDA GÜVENLİĞİ TEHDİDİ
İklim krizinin kuraklık boyutuyla gıda ve su güvenliğini de tehdit ettiğini aktaran Türkeş, su kaynaklarındaki azalmanın hijyen ve bulaşıcı hastalık risklerini beraberinde getirebileceğini belirtti. Ayrıca tarımsal üretimde yaşanacak rekolte kayıplarının gıda fiyatlarında dalgalanmalara yol açabileceğini ifade etti.
TÜRKİYE'Yİ BEKLEYEN 5 TEMEL İKLİM RİSKİ
İklim uzmanlarının projeksiyonlarına göre, önümüzdeki 5-10 yıllık periyotta Türkiye genelinde öne çıkması beklenen başlıca iklim riskleri şu şekilde sıralanıyor:
Sıcak Hava Dalgaları: Aşırı sıcak gün sayısının ve gece sıcaklıklarının artması.
Aşırı Hava Olayları: Ani yağış, sel, dolu ve hortum gibi meteorolojik afetlerin frekansının yükselmesi.
Su Stresi: Büyükşehirlerde ve tarım bölgelerinde su kaynakları üzerindeki baskının derinleşmesi.
Gıda Fiyatı Oynaklığı: Temel tarım ürünlerinde (buğday, ayçiçeği, zeytin, sebze-meyve) verim kaybı ve fiyat artışları.
Sosyo-Ekonomik Etkiler: Soğutma odaklı enerji tüketim rekorları, sigorta maliyetlerindeki artış ve tarımsal kayıplara bağlı iç göç riski.
