Anadolu'nun köklü üretim kültürünü, yöresel lezzetlerini ve geleneksel el sanatlarını koruma altına alma çalışmaları sürüyor. Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) verilerinden derlenen bilgilere göre, 2026 yılının Ekim ayı sonu itibarıyla 102 ürüne daha coğrafi işaret tescili verildi.
Böylece Türkiye genelindeki toplam tescilli coğrafi işaret sayısı 1.912’ye yükselirken, 805 başvuruya ilişkin inceleme ve değerlendirme süreçlerinin sürdüğü bildirildi.
HATAY 15 ÜRÜNLE İLK SIRADA YER ALDI
Zengin gastronomi kültürüyle öne çıkan Hatay, söz konusu 10 aylık dönemde 15 coğrafi işaret tescili alarak en çok ürün tescilleyen il oldu. Hatay'da Antakya kerebici, Antakya sasiço, Hatay abugannuş, Hatay Arap kebabı, Hatay haytalı, Hatay müşebbek tatlısı ve Hatay zahterli kahkesi tescil edilen lezzetler arasında yer aldı.
Öne çıkan diğer il ve tescilli ürünler şu şekilde sıralandı:
Çorum (7 Ürün): Çorum simidi, su böreği, Üyük sarımsağı, Osmancık domates kavurması, İskilip tepsisi.
Gaziantep: Avrat salatası, diş hediği, leblebili kıtır helva, sakız helva, Gaziantep yemenisi.
Ankara: Haymana sucuğu ve yoğurdu, Polatlı işkembe çorbası, Çubuk tandır böreği.
Bilecik: Bozüyük kuzu kokoreci, Pazaryeri bozası, Kızıldamlar kestane kabağı.
Diğer Yöresel Lezzetler: Kayseri purov mantısı ve pöç kebabı, Erzurum paça çorbası, Kars erişte pilavı, Siirt pırtike çorbası, Trabzon dondurması.
Bal Çeşitleri: Çanakkale meşe balı, Erzincan geven balı, Şemdinli balı, Zonguldak kestane balı.
GELENEKSEL EL SANATLARINA KORUMA
Coğrafi işaret tescilleri yalnızca gastronomi alanıyla sınırlı kalmadı. Adana burma bileziği, Karapınar halısı, Çamlıyayla iğne oyaları, Tokat iğne oyası, Trabzon fanilası ve Vakfıkebir kara kilidi de tescil edilerek koruma altına alınan geleneksel el sanatları arasında yerini aldı.
TÜRK KAHVESİNE "GELENEKSEL ÜRÜN ADI" TESCİLİ
Yapılan düzenlemeler kapsamında Türk kahvesi, Türkiye'de "geleneksel ürün adı" kategorisinde tescillendi. En az 30 yıldır kullanılan ve belirli geleneksel üretim yöntemleri ile özdeşleşen ürün adlarını korumayı amaçlayan bu tescilin, Türk kahvesinin özgün yapısının muhafazasına katkı sağlayacağı vurgulandı.
Coğrafi işaret tescillerinin; taklit ürünlerin önlenmesi, üretici haklarının korunması, tüketicinin doğru bilgilendirilmesi ve kırsal kalkınmanın desteklenmesi açısından kritik önem taşıdığı belirtildi.
