Ethereum’un kurucu ortağı Vitalik Buterin, X (Twitter) üzerinden yaptığı kapsamlı paylaşımda Web3 vizyonunun yeniden güç kazandığını açıkladı. Buterin’e göre 2014’te ortaya konan merkeziyetsiz internet fikri, bugün teknik ve ekonomik açıdan hiç olmadığı kadar uygulanabilir bir noktaya ulaştı.
Buterin, geliştiricilere açık bir çağrıda bulunarak Web3’ün artık yalnızca bir fikir değil, gerçek dünya kullanımına hazır bir altyapı haline geldiğini vurguladı.
2014 vizyonu geri dönüyor
Buterin, 2014’te ortaya atılan Web3 hedefinin; izin gerektirmeyen uygulamalarla finans, sosyal medya, yönetişim, kitlesel fonlama ve hatta alternatif bir internet mimarisi oluşturmayı amaçladığını hatırlattı. Ethereum’un bu yapıda “ortak küresel hafıza” işlevi gördüğünü belirten Buterin, mesajlaşma ve depolama katmanlarının da bu çekirdeği tamamladığını ifade etti.
Zaman içinde farklı anlatıların öne çıktığını kabul eden Buterin, buna rağmen Web3’ün temel felsefesinin hiçbir zaman kaybolmadığını ve bugün çok daha sağlam bir teknik zemine oturduğunu söyledi.
Ethereum daha ucuz ve daha ölçeklenebilir
Buterin’e göre Ethereum’un Proof of Stake’e geçişi, ağın hem maliyet hem de ölçeklenebilirlik açısından önemli kazanımlar elde etmesini sağladı. ZK-EVM çözümleri ve PeerDAS teknolojileri sayesinde uzun süredir hedeflenen sharding yapısının fiilen hayata geçtiğini belirten Buterin, katman-2 çözümlerinin de işlem hızını ve verimliliği ciddi biçimde artırdığını vurguladı.
Merkeziyetsiz mesajlaşma tarafında ise Whisper’ın yerini alan Waku’nun artık birçok uygulamada aktif olarak kullanıldığını söyleyen Buterin, Web3 iletişim altyapısının olgunluk seviyesine ulaştığını ifade etti.
Fileverse örneği: Gerçek sahiplik modeli
Buterin, paylaşımında Fileverse’i merkeziyetsiz uygulamalara örnek gösterdi. Platformun Ethereum ve Gnosis Chain’i kimlik doğrulama, yetkilendirme ve belge kaydı için kullandığını belirten Buterin, mesajlaşma ve dosya depolama süreçlerinin de merkeziyetsiz biçimde yürütüldüğüne dikkat çekti.
Öne çıkan en önemli nokta ise Buterin’in “walkaway test” olarak tanımladığı kriter oldu. Buna göre, platform ortadan kalksa bile kullanıcıların belgelerine erişmeye devam edebilmesi, gerçek merkeziyetsizliğin sağlandığını gösteriyor.
'Merkeziyetsiz rönesans' kapıda
Buterin, 2014’te merkeziyetsiz uygulamaların yalnızca deneysel düzeyde olduğunu, ancak bugün günlük kullanım için yeterince olgunlaştığını belirtti. 2026’ya yaklaşılırken Web3 altyapısının artık hazır olduğunu vurgulayan Buterin, geliştiricilere ve kullanıcılara net bir mesaj verdi:
Merkeziyetsiz internet yeni bir döneme giriyor ve bu dönüşüm artık ertelenmiyor.
Not: Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır ve yatırım tavsiyesi olarak değerlendirilmemelidir. Yatırım kararlarınızı vermeden önce kendi araştırmanızı yapmanız tavsiye edilir.
