Afrika yeşil maymunları, insanlarla bazı önemli fizyolojik ve biyokimyasal özellikleri paylaşmaları nedeniyle Alzheimer araştırmalarında kullanılan hayvan modellerinden biri. Bu türün beyninde de hastalıkla ilişkilendirilen amiloid-beta plakları ve tau protein kümeleri oluşabiliyor.
Communications Biology'de yayımlanan araştırmada bilim insanları, bu değişikliklerin uzun süre sonra dahi beyin omurilik sıvısından tespit edilip edilemeyeceğini inceledi.
Çalışmada 5 dişi maymuna sentetik amiloid-beta kümeleri enjekte edilirken, 3 maymuna kontrol çözeltisi uygulandı. Uygulamalar 4 hafta boyunca haftada üç kez gerçekleştirildi.
Alzheimer araştırmasında yeni bulgu: Sorunun kaynağı kemik iliği olabilir
BİR YIL SONRA HAFIZA KAYBI GÖRÜLMEDİ
Independent Türkçe’de yer alan habere göre araştırmacılar, uygulamaların ardından maymunların hafızasını değerlendirmek için ekranda gösterilen bir şekli kısa bir aradan sonra seçenekler arasından bulmalarını isteyen bir test kullandı.
Sonuçlar araştırmacıları şaşırttı. Amiloid-beta uygulanan maymunlarda takip eden bir yıl boyunca bu görevde belirgin bir hafıza gerilemesi görülmedi.
Ancak uygulamadan 12 ay sonra alınan beyin omurilik sıvısı örnekleri, beyinde bazı moleküler değişikliklerin devam ettiğini gösterdi.
Özellikle bağışıklık sistemiyle ilişkili C3 proteininin seviyeleri yükselirken, kan damarları ve pıhtılaşmayla bağlantılı bazı proteinlerde de kontrol grubuna göre farklılıklar tespit edildi.
ERKEN TEŞHİS İÇİN İPUÇLARI SAĞLAYABİLİR
Araştırmacılara göre sonuçlar, Alzheimer benzeri belirgin davranışsal belirtiler ortaya çıkmadan önce sinir sistemi ve beyinde bazı değişimlerin başlayabileceğine işaret ediyor.
Beyin omurilik sıvısındaki protein değişikliklerinin daha ayrıntılı incelenmesinin, standart hafıza testlerinde henüz fark edilmeyen biyolojik değişimleri ortaya çıkarması mümkün olabilir.
Bununla birlikte araştırmacılar, maymunlarda gözlenen moleküler değişimlerin doğrudan insanlarda Alzheimer'ın erken evresini temsil ettiğinin henüz söylenemeyeceği konusunda uyarıyor.
Çalışmanın, hastalığın erken döneminde değişen proteinlerin belirlenmesine ve Alzheimer'ın ilerlemesini sınırlayabilecek doğal mekanizmaların anlaşılmasına katkı sağlayabileceği belirtiliyor. Araştırmacılar, Afrika yeşil maymunlarının Alzheimer ve diğer nörodejeneratif hastalıkların araştırılmasında uygun bir deney modeli olabileceği sonucuna varıyor.
