Uzmanı uyardı: Robot istihdamı CEO’lara yeni sorumluluklar getiriyor

Uzmanı uyardı: Robot istihdamı CEO’lara yeni sorumluluklar getiriyor

Altı ülkede yapılan bir araştırmaya göre, şirketlerin yalnızca %40’ı resmi insan-robot işgücü stratejisine sahip. Robot İstihdam Ajansı Kurucusu Canan Alkın, CEO’ların stratejik bir öncelik olarak değerlendirerek hibrit işgücünü yönetmeye hazırlanması gerektiğine dikkat çekiyor.

Humanoid robotlar üretim hatlarında yeni görevler üstlenmeye hazırlanırken, şirketlerin robotik iş gücünü yönetme konusundaki hazırlıkları geride kalıyor. Intel'in ağustos ayında yayımladığı The Robotics Readiness Gap araştırması, organizasyonel hazırlıkta önemli eksiklikler bulunduğuna işaret ediyor. Altı ülkede, büyük ölçekli kuruluşlardan 800 katılımcıyla gerçekleştirilen araştırmaya göre, yöneticilerin %60'ı önümüzdeki 5 yıl içinde kuruluşlarının robot filoları kullanacağını öngörüyor. Buna karşılık resmi bir insan-robot işgücü stratejisine sahip olanların oranı %40’ta kalıyor. Katılımcıların %74’ü de 2030’a kadar robotik stratejisiyle işgücü planlamasının birlikte ele alınması gerekeceğini düşünüyor.

Bu gelişmeleri değerlendiren Robot İstihdam Ajansı (RİA) Kurucusu Canan Alkın, robotların iş dünyasında yaygınlaşmasıyla şirketlerin yeni bir yönetim modeline ihtiyaç duyduğunu belirtiyor. Geleceğin rekabet avantajının robot sayısından çok, insanlarla farklı teknolojileri doğru görevlerde buluşturabilen organizasyonlardan kaynaklanacağını vurgulayan Canan Alkın, bu yaklaşımı “İnsan, AI Agent ve Robotlara Liderlik” olarak tanımlıyor. Bu modelde yöneticilerin insan çalışanlarla birlikte, belirli dijital görevleri yerine getiren yapay zeka aracılarını (AI Agent) ve fiziksel robotları da işgücü planlamasına dahil etmesi gerekiyor.

Her iş için humanoid robot kullanmak doğru olmayabilir

Humanoid robotların üretimde kullanılmasına yönelik son dönemde hız kazanan çalışmalar, robot seçiminde hangi kriterlerin esas alınması gerektiği sorusunu da gündeme getiriyor. Canan Alkın, şirketlerin robot seçiminde öncelikle iş süreçlerini ve ihtiyaçlarını analiz etmesi gerektiğine dikkat çekerek, “Hareket kabiliyeti, taşıma kapasitesi, hassasiyet, otonomi seviyesi, çalışma süresi ve güvenlik özellikleri, yapılacak göreve göre değerlendirilmeli. Bazı operasyonlarda endüstriyel robotlar veya otonom mobil robotlar daha uygun çözümler sunabiliyor. RİA olarak benimsediğimiz ‘Doğru işe doğru robot’ yaklaşımı da teknoloji seçiminde görev analizini esas alıyor” dedi.

Robotun belirlenmesinin ardından işe yerleştirme sürecinin başladığını ifade eden Canan Alkın, “Bir robotun işe yerleştirilmesi, yeni bir çalışanın organizasyona dahil edilmesi gibi stratejik bir planlama gerektiriyor. İnsan çalışanların yetkinlikleri, görev tanımı ve sorumlulukları nasıl belirleniyorsa, robotun da hangi işi yapacağı, hangi durumlarda insan desteğine ihtiyaç duyacağı ve hangi sınırlar içinde çalışacağı önceden tanımlanmalı. Bu planlamanın laboratuvar testlerinden pilot uygulamalara ve günlük operasyonlara uzanan aşamalarla yürütülmesi önemli. Robotların çalışma alanları, insanlarla etkileşim koşulları, acil durdurma prosedürleri ve uzaktan müdahale yetkileri de operasyon öncesinde belirlenmesi gereken konular arasında bulunuyor” ifadelerini kullandı.

Robotik dönüşümün yönetiminde CEO’lara yeni görevler düşüyor

Robotların şirketlerde kullanılmasıyla birlikte üst yönetimin sorumluluk alanının da genişleyeceğine dikkat çeken Canan Alkın, “Robotik dönüşümün sahibi yalnızca teknoloji departmanı değildir. Çünkü robotlar teknoloji departmanında çalışmıyor, farklı departmanlarda görev alarak şirketin bütün operasyonlarına dokunuyor” dedi.

Robotik işgücü stratejisinin CEO'nun liderliğinde, farklı departmanların katılımıyla oluşturulması gerektiğine dikkat çeken Canan Alkın, “Üst yönetimin, stratejik hedefleri ve yatırım önceliklerini belirlerken insan kaynaklarının görev dağılımını, çalışanların yeni beceri ihtiyaçlarını ve organizasyon yapısını ele alması önem taşıyor. Operasyon ekipleri günlük işleyişi ve robotların performansını takip ederken, bilgi teknolojileri ekiplerinin sistem entegrasyonu ve veri güvenliğinden sorumlu olması gerekiyor. Hukuk, uyum ve iş sağlığı ve güvenliği birimleri de sürecin değerlendirilmesine katkıda bulunuyor” açıklamasını yaptı.

Bu yeni yaklaşım, ekip liderlerinin sorumluluklarını da değiştiriyor. İnsanlar, fiziksel robotlar ve yapay zeka aracılarından oluşan hibrit ekiplerde yöneticilerin iş süreçlerine hakim olması, teknoloji sistemlerini anlayabilmesi ve görev dağılımını doğru yapabilmesi gerekiyor. Çalışanlarla robotların birlikte yürüttüğü süreçlerde karar yetkilerinin ve hata durumlarında izlenecek adımların önceden belirlenmesi de yönetimin önemli parçaları arasında yer alıyor.

Robotik işgücünün performans ölçümü gündemde

Robotların kurumsal operasyonlara dahil edilmesi, performans değerlendirme sistemlerinde de yeni ihtiyaçlar doğuruyor. Görev tamamlama oranı, hata payı, çalışma süresi, operasyonel kesintiler, bakım ihtiyacı ve güvenlik performansı gibi göstergeler, robotik işgücünün değerlendirilmesinde kullanılabiliyor. Yatırım kararlarında ise satın alma veya kiralama bedeliyle birlikte yazılım, entegrasyon, enerji, bakım, eğitim ve operasyon desteğini kapsayan toplam sahip olma maliyetinin dikkate alınması gerekiyor.

Robotik dönüşümün kurumsal sorumluluk boyutuna da değinen Canan Alkın, şirketlerin teknolojik gelişmeleri takip ederken etik, mevzuata uyum ve güvenlik konularında da uzmanlık geliştirmesi gerektiğini belirtiyor. Humanoid robotların tekrarlayan, standartlaştırılmış veya fiziksel açıdan zorlayıcı görevleri üstlenebilmesi, çalışanların görev tanımlarının insan ve robotun birlikte çalışma güvenliğinin yeniden değerlendirilmesini de gerektirebiliyor.

Türkiye’nin ilk robot istihdam ajansı olarak Mart 2022’de kurulan Robot İstihdam Ajansı’nın Kurucusu Canan Alkın, robot istihdamına ilişkin tartışmalarda insanların ve robotların birlikte nasıl çalışacağına odaklanılması gerektiğini vurguluyor. İnsanların karar verme, yaratıcılık, empati ve karmaşık ilişkilerin yönetimindeki rolünü koruduğu bu yapıda, robotların üstleneceği görevlerin doğru belirlenmesi önem taşıyor. Robotik işgücü stratejisinin başarısı da şirketlerin bu görev paylaşımını ne kadar iyi planladığına, güvenli bir çalışma düzeni kurabildiğine ve ortaya çıkan sonuçları ne kadar etkin yönetebildiğine bağlı olac

YORUMLAR
YORUM YAZ
İÇERİK VE ONAY KURALLARI: KARAR Gazetesi yorum sütunları ifade hürriyetinin kullanımı için vardır. Sayfalarımız, temel insan haklarına, hukuka, inanca ve farklı fikirlere saygı temelinde ve demokratik değerler çerçevesinde yazılan yorumlara açıktır. Yorumların içerik ve imla kalitesi gazete kadar okurların da sorumluluğundadır. Hakaret, küfür, rencide edici cümleler veya imalar, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar içeriğine bakılmaksızın onaylanmamaktadır. Özensizce belirlenmiş kullanıcı adlarıyla gönderilen veya haber ve yazının bağlamının dışında yazılan yorumlar da içeriğine bakılmaksızın onaylanmamaktadır.
Diğer Haberler
Son Dakika Haberleri
KARAR.COM’DAN