Back To Top
Rize'de köylülerin bayram eğlencesi; ahşap dönme dolap

Rize'de köylülerin bayram eğlencesi; ahşap dönme dolap

 - Son Güncelleme: 21.08.2018 Salı 11:52
Rize\'de köylülerin bayram eğlencesi; ahşap dönme dolap
- A +

Rize'nin Ardeşen ilçesinde, 6 kişinin kol kuvvetiyle döndürdüğü tahtadan dönme dolap geleneği bayram eğlencesi olarak 164 yıldır yaşatılıyor. Her bayramda, köy meydanında toplanan gencinden yaşlısına yüzlerce kişi hem bayramlaşıyor hem de horon oynayıp, ahşap dönme dolaba biniyor.

Akdere köyü meydanında her yıl Kurban Bayramı'nda kurulan tahta dönme dolap geleneği bu yıl da sürdü. Bir haftada kurulan ve 6 kişi tarafından elle döndürülebilen dönme dolaba aynı anda 4 kişi binebiliyor. Her bayramda, köy meydanında toplanan gencinden yaşlısına yüzlerce kişi hem bayramlaşıyor hem de horon oynayıp, dönme dolaba biniyor. Hızlı çevrilen dönme dolaba binen bazı kişiler ise korkup iniyor.

Dönme dolaba binmek isteyenlerden toplanan bahşişler, köyde okuyan öğrencilerin ihtiyaçları için harcanıyor. Bu yıl köye gelen Kültür ve Turizm Bakanlığı Eğitim ve Araştırma Genel Müdürlüğü'nden 2 araştırmacı da ahşap dönme dolap geleneğini kayıt altına aldı.

'MOTOR YOK, ELLE DÖNÜYOR'

Ahşap dönme dolabı bir haftada kuran ahşap ustası Ahmet Karaca (72), büyüklerinden öğrendiği mesleği 50 yıldır yaşatmaya çalıştığını belirtti. Karaca, "Ben ustalığı Recep Ali Karaca ve Salih Salihoğlu'ndan öğrendim. Ben onların çırağıydım, sonra usta oldum. 50 sene bu dönme dolabı kurban bayramlarında ben kurdum. Hacca gidince ustalığı oğluma devrettim. Yalnız bilgi istediklerinde bilgi veriyorum. Dönme dolap sadece kızılağaçtan yapılır. Yapımı yaklaşık 1 hafta sürüyor. Ardından eğlenceye hazır oluyor. Biz buna motor da takabiliriz fakat insan yorulunca daha çok zevk alıyor, döndürdükçe daha da eğleniyor. Motor yok, elle dönüyor. Eskiden annemin tereyağlarını alarak daha iyi dönsün diye ek yerlerine sürerdik. Şimdi ise gres yağı sürüyoruz" dedi.

'İNCELEMEK İÇİN GELDİK'

Ahşap dönme dolabı incelemek için ilçeye gelen Kültür Turizm Bakanlığı Eğitim ve Araştırma Genel Müdürlüğü'nde Folklor Araştırmacısı Ceren Göğüş de, oyuncakların Türk kültürü için önemli bir parça olduğunu kaydetti. Göğüş, "Meydan oyuncakları kültürümüz için ayrıca önem taşıyor. Çünkü belli günlerde belli zamanlarda kurulan oyuncaklardır. Bu ahşap dönme dolap sadece Ardeşen'in Akdere köyünde kurulmaktadır. Bu dönme dolap sadece bayramda kurulan bir oyuncak ve eğlence kültürüdür.

Bu dönme dolabı incelemek için Ardeşen ilçesine geldik. 4 gün çalışmaları takip ettik. Şenliklere tanık olduğumuz için çok mutluyuz. Çocuğundan yaşlısına kadar herkes ucundan tuttu. Herkes bu eğlenceyi yaşamak için çabaladı, ortaya da mükemmel bir eğlence aracı çıktı. Bayramı çok eğlenceli bir şekilde geçirecekler" diye konuştu.

'USTAYA YARDIM EDİYORUZ'

Köylülerden Şinasi Karaca, geçmişte sadece çevre köylerden etkinliğe katılım olduğunu ifade ederek, "Son yıllarda ülke dışından, diğer illerden etkinliğe katılım sayısı çoğaldı. Her yıl bu dönme dolap yeniden kuruluyor. Biz de ustaya yardım ediyoruz. Gelen misafirler 'Böyle bir şey görmedik' diyorlar. Kurban Bayramı'nda olmasının nedeni ise tatilin uzun olmasından dolayı, bu bayram seçildi" ifadelerini kullandı.

Akdere Köyü Muhtarı Osman Salihoğlu da birçok ülkeden etkinliğe katılım olduğunu söyleyerek, herkesi şenliğe davet etti.

RİZE/DHA

 

Yükleniyor...

 

X

Her an haberdar olmak ister misin?

Aşağıdaki butona basarak tüm haberlerimizden anında haberdar olabilirsin. Tıpkı telefonunda olduğu gibi sana bildirimler göndereceğiz. Bu servisi dilediğin zaman iptal edebilirsin.

TIKLA HABERLER ANINDA ULAŞSIN