Küresel piyasalarda kahve fiyatları, doların güç kazanması ve üretim artışı beklentilerinin etkisiyle üst üste üçüncü ayı da değer kaybıyla tamamladı. Ağustos ayında başlayan ve eylül ile ekim aylarında da devam eden gerileme sonucunda kahvenin libre fiyatı 2,8720 dolara indi. Uzmanlar, piyasada dört yıldır kesintisiz devam eden üretim açığının bu yıl yerini üretim fazlasına bırakabileceğini öngörürken, küresel ekonomideki belirsizlikler ile talepteki zayıflamanın da fiyatlar üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturduğuna dikkat çekti.
YIL İÇİNDEKİ DALGALI SEYİR VE EKİM AYI KAPANIŞI
Yıla libre başına 3,48 dolar seviyesinden başlangıç yapan kahve fiyatları, 28 Ocak tarihinde 3,72 dolara kadar yükselerek zirveyi gördü. Haziran ayı içerisinde 2,38 dolara kadar geri çekilen fiyatlar, ardından gelen toparlanma ile haziran ayını yüzde 11,62'lik yükselişle 2,96 dolardan kapattı. Temmuz ayında 3,57 dolara ulaşarak ocak ayından bu yana en yüksek seviyesini test eden kahve, bu dönemin ardından yeniden düşüş trendine girdi.
Ağustos ayında yüzde 1, eylül ayında yüzde 6,7 ve ekim ayında yüzde 1,2 oranında değer kaybeden kahvenin libre fiyatı, ekim ayı sonu itibarıyla 2,8720 dolar olarak kayıtlara geçti.
DOLAR ENDEKSİNDEKİ YÜKSELİŞ SATIŞ BASKISI OLUŞTURUYOR
Vadeli işlem ve emtia piyasaları uzmanı Zafer Ergezen, kahve fiyatlarındaki gerilemenin temel dinamiklerini değerlendirdi. Düşüşün en önemli nedenlerinden birinin dolar endeksinin yükselmesi olduğunu ifade eden Ergezen, endeksin 103 seviyesine kadar çıktığını belirtti.
Dünyanın önde gelen kahve üreticilerinden Brezilya'da ağırlıklı olarak arabica, Vietnam'da ise robusta türü kahve yetiştirildiğini hatırlatan Ergezen, üretim maliyetlerinin yerel para birimleri cinsinden karşılandığına işaret etti. Ergezen, "Brezilya ve Vietnam'ın yerel para birimlerinin dolara karşı değer kaybetmesi maliyetleri dolar bazlı aşağıya çekiyor. Bundan dolayı da kahve fiyatlarında satış baskısının olduğunu görüyoruz" açıklamasında bulundu.
DÖRT YILLIK ÜRETİM AÇIĞI YERİNİ FAZLAYA BIRAKABİLİR
Küresel kahve piyasasında son dört yıldır yaşanan üretim açığının bu yıl sona ererek üretim fazlasına dönüşebileceği değerlendiriliyor. El Nino hava olayı nedeniyle rekoltenin düşeceğine yönelik endişeler bulunmasına rağmen, Brezilya ile Orta ve Güney Amerika bölgelerindeki yoğun üretimin küresel arzı artırması bekleniyor.
Söz konusu arz artışının fiyatlara etkisine değinen Zafer Ergezen, şu değerlendirmelerde bulundu:
"Kahve rekoltesinde 4 yıldır üst üste üretim açığı görüyorduk. Bu sene bu açığın kahve üretim fazlasına dönmesi söz konusu. El Nino etkisiyle rekoltenin azalacağı endişeleri vardı. Ancak Brezilya tarafındaki yoğun üretim, Orta Amerika ve Güney Amerika'daki yoğun üretim burada rekoltenin üretim fazlasına dönmesine yol açıyor. Üretim fazlası olduğu için de burada kahve fiyatlarında yine baskının oluştuğunu görüyoruz."
KÜRESEL EKONOMİK BELİRSİZLİKLER VE JEOPOLİTİK GELİŞMELER TALEBİ ZAYIFLATIYOR
Kahve piyasasındaki fiyat gerilemesinde arz koşullarının yanı sıra küresel ekonomik büyümenin yavaşlayabileceğine dair endişeler de belirleyici oluyor. ABD'nin kahve ihracatının son dönemin en düşük seviyelerinden birine gerilediğini aktaran Ergezen; yüksek faiz, yüksek enflasyon ve jeopolitik gelişmelerin küresel talep görünümünü olumsuz etkilediğini vurguladı.
Geleceğe yönelik beklentilerin de düşüşe işaret ettiğini belirten Ergezen, "Özellikle ABD ihracatına baktığımız zaman kahve tarafında son zamanların en düşük ihracat rakamına ulaşıldığını görüyoruz. Burada genel anlamda talep tarafında düşüş olduğunu görmemiz mümkün. Geleceğe yönelik beklentiler de burada düşüşe işaret ediyor. ABD/İsrail-İran Savaşı, küresel büyümede yavaşlama endişeleri, yüksek enflasyon, yüksek faiz, kahve fiyatlarında da aşağı yönlü baskıya neden olan unsurlardan bir tanesi" ifadelerini kullandı.
