Yükseköğretim sisteminde nitelikli iş gücü yetiştirmeyi ve mezunların istihdam edilebilirliğini artırmayı hedefleyen yeni stratejiler, eğitim gündeminin en üst sırasına yerleşti.
Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Başkanı Prof. Dr. Erol Özvar, kariyer planlaması yapan gençleri ve ailelerini yakından ilgilendiren açıklamasında, devlet üniversitelerindeki kontenjan düşürme politikasının kapsamının genişletildiğini duyurdu.
KONTENJAN PLANLAMASINDA ÇOK BOYUTLU STRATEJİ
YÖK Konferans Salonu'nda gerçekleştirilen, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Yükseköğretim Meclisi İstişare Toplantısı'nda konuşan Prof. Dr. Erol Özvar, alınan kararların mekanik olmadığını vurguladı.
Yükseköğretimin Türkiye'nin kalkınma hedefleri ve küresel rekabet gücü için kritik bir alan olduğunu belirten Prof. Dr. Erol Özvar, kontenjan kararlarının veriye dayalı, çok boyutlu ve ileriye dönük bir vizyonla alındığını ifade etti.
Üniversitelerde 4 yıllık dönem kapanıyor, 3 yıllık dönem başlıyor!
SEKTÖR TEMSİLCİLERİNİN GÖRÜŞLERİ DİKKATE ALINIYOR
Kontenjan belirleme sürecinin titizlikle yürütüldüğünü aktaran Prof. Dr. Erol Özvar, sivil toplum kuruluşları ve meslek örgütlerinden gelen geri bildirimlerin kendileri için yol gösterici olduğunu söyledi.
Sahadaki istihdam koşullarını ve mesleklerin dönüşüm hızını analiz ettiklerini belirten YÖK Başkanı, hangi alanlarda insan kaynağına ihtiyaç duyulduğunu ve hangi alanlarda doygunluk oluştuğunu sürekli takip ettiklerini kaydetti.
İKİNCİ ÖĞRETİM PROGRAMLARINA SON VERİLDİ
Yükseköğretimde yapısal reform niteliğinde adımlar attıklarını hatırlatan Prof. Dr. Erol Özvar, bu kapsamda alınan en önemli kararlardan birinin ikinci öğretim programlarının tamamen kapatılması olduğunu dile getirdi.
İstihdam imkanları daralan programların kontenjanlarında kademeli bir azaltmaya gidildiğini belirten Prof. Dr. Erol Özvar, son iki yıldaki verilere dikkat çekti.
Paylaşılan verilere göre 2023-2025 döneminde toplam kontenjan 1 milyon 90 bin 14 seviyesinden 843 bin 547'ye indirildi.
Toplamda 246 bin 467 kontenjanın azaltıldığını ve bunun oransal olarak yüzde 23'lük bir düşüşe tekabül ettiğini belirten Prof. Dr. Erol Özvar, bu azalmanın 107 bin 552'sinin kapatılan ikinci öğretim kontenjanlarından kaynaklandığını açıkladı.
Eğitim sisteminin içi boşaldı: Mühendisler kasiyer, gençler kumarda!
ÖĞRETMENLİK PROGRAMLARINDA CİDDİ KISITLAMA
Lisans programları bazında bakıldığında 462 programdan 197'sinin kontenjanının düşürüldüğü görüldü.
En fazla düşüşün öğretmenlik mesleğine kaynaklık eden bölümlerde yaşandığını belirten Prof. Dr. Erol Özvar, Türk Dili ve Edebiyatı kontenjanının 12 bin 15'ten 3 bin 680'e, Tarih bölümü kontenjanının ise 10 bin 658'den 3 bin 646'ya çekildiğini bildirdi.
Eğitim fakülteleri içerisinde en sert düşüş fen bilgisi öğretmenliğinde yaşandı; kontenjan 2 bin 864'ten 1219'a indirildi.
Benzer şekilde ilköğretim matematik, İngilizce, beden eğitimi, okul öncesi ve rehberlik-psikolojik danışmanlık gibi öğretmenlik programlarında da önemli oranda kontenjan azaltımına gidildiği açıklandı.
Prof. Dr. Erol Özvar
AÇIKÖĞRETİMDE YAŞ SINIRI VE ÖĞRETMEN PLANLAMASI
Açıköğretim fakültelerindeki çocuk gelişimi, sosyoloji, felsefe gibi bölümlere 'ikinci üniversite' kapsamında kayıt yaptıracaklar için 35 yaş sınırı getirildiğini hatırlatan Prof. Dr. Erol Özvar, eğitim fakültesi kontenjanlarının Milli Eğitim Bakanlığının ihtiyaç analizlerine göre belirlendiğini vurguladı.
Hukuk eğitimi kalitesini artırmak amacıyla kontenjanlarda yapılan düzenlemelere değinen Prof. Dr. Erol Özvar, 2023-2025 yılları arasında toplam hukuk kontenjanının 15 bin 313'ten 9 bin 821'e düştüğünü belirtti.
Bu azalmada aslan payının devlet üniversitelerinde olduğunu ifade eden Prof. Dr. Erol Özvar, benzer bir kısıtlamanın bu yıl vakıf üniversitelerinde de uygulanacağını söyledi.
YÖK'ten 4 yıllık üniversite eğitimi için 3 yılda mezuniyet müjdesi!
DİŞ HEKİMLİĞİNDE YÜZDE 22 KÜÇÜLME
Sağlık bilimleri alanında beslenme ve diyetetik programı kontenjanının 6 bin 922'den 4 bin 24'e düşürüldüğü, eczacılık fakültesi kontenjanının ise 4 bin 512'den 3 bin 416'ya indirildiği bilgisi paylaşıldı.
Diş hekimliği kontenjanlarının 9 bin 127'den 7 bin 81'e çekildiğini belirten Prof. Dr. Erol Özvar, Diş Hekimliği Uzmanlık Eğitimi Sınavı (DUS) ile girilen uzmanlık dallarıyla aynı isimdeki lisansüstü programlara öğrenci alımının durdurulduğunu açıkladı.
Prof. Dr. Erol Özvar, tıp fakültesi kontenjanlarının ise bu dönemde korunduğunu ifade etti.
İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLERDE BÜYÜK DÜŞÜŞ
Mühendislik fakültelerinde genel bir azalma eğilimi olsa da yapay zeka, siber güvenlik, nanoteknoloji gibi stratejik alanlarda kontenjan artışına gidildi.
Yapay zeka mühendisliği yüzde 63, nanoteknoloji mühendisliği yüzde 81 oranında büyürken, klasik mühendislik dallarında dengeli bir planlama izlendi.
İstihdam piyasasında karşılığı azalan uluslararası ilişkiler, işletme, iktisat, maliye ve kamu yönetimi gibi bölümlerin kontenjanlarında ciddi düşüşler yaşandı.
Ayrıca ilahiyat, mimarlık, iç mimarlık, psikoloji ve gazetecilik gibi bölümlerin kontenjanları da aşağı çekildi.
Alarm zilleri çalıyor! Akademi, liyakat yerine sadakate teslim oldu
VAKIF ÜNİVERSİTELERİ İÇİN 2026 UYARISI
Önlisans programlarında da 125 binin üzerinde kontenjan azaltıldığını belirten Prof. Dr. Erol Özvar, açıköğretim kontenjanlarının 166 bin 203'ten 98 bin 436'ya düşürüldüğünü açıkladı.
Yükseköğretim içindeki açıköğretim payının yüzde 54'ten yüzde 40'a çekildiğini söyleyen YÖK Başkanı, hedefin yüzde 30'un altı olduğunu kaydetti.
Devlet üniversitelerinde uygulanan sıkı kontenjan politikasının 2026 yılı itibarıyla vakıf üniversitelerine de yansıyacağını duyuran Prof. Dr. Erol Özvar, hukuk, psikoloji, eczacılık, diş hekimliği ve mimarlık bölümlerinde vakıf üniversitelerinin kontenjanlarının azaltılacağını belirtti.
KAYNAK İSRAFINA GEÇİT VERİLMEYECEK
İstihdamla ilişkisi kopmuş programlarda ısrar etmenin kaynak israfı olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Erol Özvar, YÖK olarak buna izin vermeyeceklerini söyledi.
Gençlerin yükseköğretime erişiminin engellenmediğini, aksine eğitimin niteliğinin artırıldığını savunan Prof. Dr. Erol Özvar, 'her ilde bir üniversite' politikasının başarısına dikkat çekti.
Yapay zeka ve dijital teknolojiler üzerine açılan yeni programların tam doluluğa ulaştığını belirten Prof. Dr. Erol Özvar, vakıf üniversitelerine çağrıda bulundu.
YÖK Başkanı, güncelliğini yitirmiş programların tasfiye edilmesini ve yerine geleceğin mesleklerine yönelik bölümlerin açılmasını istedi.
Plansız eğitim politikalarının iflası! Üniversiteler öğrencilerini tutamıyor
