AK Parti Genel Başkan Yardımcısı ve eski bakan Fatma Betül Sayan Kaya'nın eşiyle birlikte Özata Denizcilik hisseleri üzerinden yaptığı 2 milyarlık vurgunun şoku devam ediyor. Kaya'nın İBB'den burs alacak durumdayken, 18 yıl sonra eşiyle birlikte 163 milyonluk yatırım yapacak seviyeye ulaşmasının sırrı merak ediliyor. Skandalın patlamasından sonra Kaya, AK Parti'deki tüm görevlerinden affını isterken, Cumhurbaşkanı Erdoğan 'Ucu nereye, kime uzanırsa’ diyerek gereğinin yapılmasını istedi. Bunun üzerine gözler fon vurgununa karışan diğer isimlere çevrildi.
BAKAN YARDIMCISININ DAMADINA YAKALAMA KARARI
İstanbul Başsavcılığının yürüttüğü soruşturmada piyasa dolandırıcılığı yaptığı iddiasıyla Destek Holding ve Özata Denizcilik'e yönelik operasyon gerçekleştirildi. Fatma Kaya'nın da işlem yaptığı Özata Denizcilik'in sahipleri Altunç Kumova ve Özdemir Ataseven tutuklandı. Özata Denizcilik Yönetim Kurulu'ndan kısa süre önce istifa eden Maliye Bakan Yardımcısı Osman Çelik'in damadı ve eski BDDK üyesi Mustafa Balcı’nın oğlu İskender Balcı için yakalama kararı çıkarıldı. Teslim olan Balcı işlemlerdeki hareketlilikten rahatsızlık duyduğu için istifa ettiğini söyledi.
ÖDEMELER TASFİYE BAKİYESİ ÜZERİNDEN
SPK, tasfiye kapsamındaki fonlarda 17 Eylül’de iptal edilen bazı alım-satım talimatlarının sahiplerine, “tasfiye bakiyesinden, fondaki katılma payı sahipliği oranında” ödeme yapılacağını açıkladı. Uzmanlar, fon varlıklarının değer kaybetmesi veya alacakların tahsil edilememesi halinde yatırımcıların yatırdıkları anaparanın altında ödeme alabileceğini savundu.
ASGARİ ÜCRETLİ 148 KERE DÜNYAYA GELSE...
Ekonomist İnan Mutlu, Fatma Betül Sayan Kaya'nın fon satışından elde ettiği 2 milyarlık kazancı asgari ücret üzerinden hesapladı: “Her dünyaya gelişinde 40 yıl çalışacak bir asgari ücretli, 148 kere dünyaya gelse Fatma Betül Sayan Kaya'nın 4 ayda kazandığı 2 milyar lirayı kazanabilir."
FON DOSYASINDA ÇEMBER GENİŞLİYOR
Fon soruşturmasında dördüncü dalgayla birlikte dosyadaki isimler ve bağlantılar genişliyor. Eski Bakan Fatma Betül Sayan Kaya ile eşinin milyarlık işlemlerinin gündeme gelmesinin ardından Hazine ve Maliye Bakan Yardımcısı Osman Çelik’in damadı ve eski BDDK Kurul Üyesi Mustafa Balcı’nın oğlu İskender Balcı hakkında da yakalama kararı çıkarıldı. Balcı teslim olurken, Özata Denizcilik ve Destek Faktoring yöneticilerinin de dahil olduğu yeni dalga, “Listede daha kimler var?” sorusunu gündeme taşıdı.
Fon soruşturmasında dosyanın ucu giderek daha geniş bir çevreye uzanıyor. AK Parti Genel Başkan Yardımcısı ve eski Aile ve Sosyal Politikalar Bakanı Fatma Betül Sayan Kaya ile eşi İlyas Kaya’nın Özata Denizcilik hisselerindeki işlemlerine ilişkin milyarlık kazançlarının ortaya çıkmasının ardından Kaya’nın tüm parti görevlerinden istifa etmesi soruşturmayı yeniden gündemin merkezine taşıdı. Eski Bakan, 63 milyon 359 bin liralık yatırım karşılığında 1 milyar 344 milyon lira çekerken, eşi İlyas Kaya 99 milyon 687 bin liralık yatırımını kısa sürede 826 milyon liraya çıkardı. Böylece çiftin toplam 163 milyon 46 bin lira yatırıp 2 milyar 170 milyon lira çektiği, aradaki farkın 2 milyar 6 milyon 954 bin liraya ulaştığı öne sürüldü. Sayan Kaya ise iddiaların ardından soruşturmanın bağımsız yürütülmesi için siyasi sorumluluk aldığını belirterek istifa etti. Erdoğan da istifayı kabul etti. Soruşturmanın yeni dalgasında ise kamu bağlantıları dikkat çeken yeni isimler dosyaya girdi. Hazine ve Maliye Bakan Yardımcısı Osman Çelik’in damadı ve eski BDDK Kurul Üyesi Mustafa Balcı’nın oğlu İskender Balcı hakkında yakalama kararı çıkarıldı. Özata Denizcilik’in eski bağımsız yönetim kurulu üyesi olan Balcı’nın, 31 Ağustos’ta görevinden ayrıldığı ve yerine Prof. Dr. Talat Ulussever’in atandığı KAP’a bildirilmişti. Balcı’nın 26 Eylül’de Karadağ’a çıktığının belirlenmesi üzerine hakkında yakalama kararı verildi. Öte yandan Balcı’nın Türkiye’ye dönerek teslim olduğu aktarıldı. Balcı, “Bugüne kadar hayatım boyunca hiçbir bankada yatırım hesabım dahi açılmamış, hiçbir hisse senedi alım satım işlemi yapılmamıştır” diyerek suçlamaları reddetti.
HER YENİ DALGADA FARKLI BAĞLANTILAR
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı’nın yürüttüğü soruşturmanın dördüncü dalgasında Destek Faktoring ve Özata Denizcilik’in yönetimlerinde görev yapan 10 kişi hakkında adli işlem başlatıldı. Özgür Akayoğlu, Kerim Tosun, Nuray Elmastaş ve Azize Binnur Tosun gözaltına alınırken, Özata Denizcilik yöneticileri Altuğ Kantarcı ve Ali Çil ile yönetim kurulu üyeleri Tuğba Hicran Ataseven ve Duygu Somay Ataseven de gözaltına alındı. Destek Faktoring Yönetim Kurulu Üyesi Orhan Aksüt için arama çalışmaları sürüyor. Dosyanın merkezindeki Özata Denizcilik’in Yönetim Kurulu Başkanı Özdemir Ataseven ile Başkan Vekili Gökhan Ataseven daha önce tutuklanmıştı. SPK da 25 Eylül tarihli bülteninde şirket paylarındaki işlemler nedeniyle 11 kişi hakkında suç duyurusunda bulunmuş ve bazı kişi ve kurumlara iki yıl işlem yasağı getirmişti. Soruşturmanın her yeni dalgasında farklı şirket yöneticileri ve kamuoyunda dikkat çeken bağlantılar ortaya çıkarken, dosyanın kapsamının nereye kadar uzanacağı merak konusu oldu. Sayan Kaya ve eşinin işlemlerine ilişkin iddialardan bakan yardımcısının damadına, eski BDDK kurul üyesinin oğlundan şirket yöneticilerine kadar uzanan isimler, soruşturmanın yeni aşamalarında başka kimlerin gündeme geleceği sorusunu da beraberinde getirdi.
‘BU İŞİN İÇİNDE ÇOK SAYIDA SİYASETÇİ VAR, ASIL ONLARA ULAŞILMALI’
CHP Karabük Milletvekili Cevdet Akay, fon mağdurlarıyla birlikte TBMM’de basın toplantısı düzenledi. Akay, para piyasalarında yatırım yapan kişilerin mağdur olduğunu belirterek, kendilerine ulaşan şikâyet ve yardım taleplerinin arttığını söyledi. Akay, yatırım fonlarındaki tasfiye süreci nedeniyle yaklaşık 1 milyon 100 bin kişinin mağdur olduğunu, aileleriyle birlikte bu durumdan etkilenenlerin sayısının 1,5 milyona ulaştığını belirtti. Akay, SPK ve diğer denetleyici kurumları eleştirerek, mağduriyetlerin giderilmesi için Devlet Denetleme Kurulu’nu göreve çağırdı. Akay, Pasifik GYO’ya ilişkin daha önce açıklama yaptığını hatırlattı. Akay, şirketin bir AK Parti Ankara Milletvekili’nin eşine ait olduğunu ve şirketin yönetim kurulu üyelerinden birinin de AK Parti MKYK AR-GE’den sorumlu başkan yardımcısı olduğunu söyledi. Akay, söz konusu şirketin para hareketleri ve elde edilen kazançlara dikkati çekerek “Bunun gibi benzer bir sürü örnek var. Asıl onlara ulaşılması gerekir” dedi. Mağdurlardan 78 yaşındaki emekli Rahime Yüceer, yatırımını devletin denetlediği bir fon üzerinden yaptığını vurgulayarak “Biz merdiven altı bir yere koymadık ki. Bu, devletin kontrol ettiği bir fon... Paramızı alacak mıyız acaba, yüzde kaç alacağız? Sekiz yıldır biriktirdiğim param gitti, sabaha kadar uyumuyorum. Elim gözüm şişti uyumamaktan” dedi.
ŞİMŞEK: PİYASANIN İHTİYAÇ DUYDUĞU LİKİDİTE İÇİN GEREKEN TEDBİRLERİ ALACAĞIZ
Fon soruşturmasının finansal sistem ve reel ekonomiye olumsuz yansımaması için likidite desteği mesajı geldi. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, piyasanın ihtiyaç duyduğu likidite başta olmak üzere gerekli tedbirlerin alınmaya devam edeceğini belirterek, “Gelişmelerin finansal sisteme ve reel ekonomiye olumsuz yansımaması için başta piyasanın ihtiyaç duyduğu likidite olmak üzere gereken tedbirleri almaya devam edeceğiz” dedi. Şimşek, piyasa bozucu işlemlere karışanlara yönelik hukuki sürecin sürdüğünü, bu faaliyetlerle ilgisi olmayan kişi ve şirketlere yönelik işlem yapılmayacağını bildirdi. Şimşek, reel sektörün yatırım, istihdam, üretim ve ihracat kapasitesini korumanın öncelikleri olduğunu vurgularken, fon yatırımcılarının meşru haklarının gözetildiğini ifade etti. Açıklama, soruşturmanın finansal piyasalar üzerindeki etkilerinin sınırlanması ve piyasadaki likidite koşullarının korunmasına yönelik adımların süreceği mesajını verdi. Öte yandan soruşturma kapsamında 45 şirket ve 19 fon hakkındaki mal varlığı tedbirleri kaldırıldı. Gerçek kişiler ile para hareketleri ve mal varlığı değerlerine ilişkin incelemelerin ise sürdüğü bildirildi.
RİSK PRİMİNDE SERT YÜKSELİŞ
Fon piyasalarında yaşanan gelişmeler tüm ekonomiyi etkiliyor. Yaşanan skandal sonrası Türkiye piyasaları için uyarı niteliğinde bir veri daha geldi. Türkiye’nin 5 yıllık risk primi (CDS), 251 baz puanı test ederek mayıs ayından bu yana en yüksek seviyesini gördü. Bu rakamla birlikte risk primi son 4 ayın en yüksek seviyesine çıktı. Gelişen piyasa kategorisinde en yüksek risk primi 703 baz puanla Arjantin’de kaydedilirken, Türkiye ikinci sırada yer aldı. Mart ayının ortasında hızla tırmanan CDS risk primi, Nisan 2026 başında 311,12 baz puan ile son 52 haftanın en yüksek zirve seviyesini görmüştü. Nisan ortasından itibaren sert bir gerileme sürecine giren risk primi, Temmuz ve Ağustos aylarında kademeli olarak düşerek Eylül ayı başlarında 203,98 baz puan ile 52 haftalık dip seviyesini test etmişti. Piyasa analistleri, CDS risk primindeki bu yükselişin küresel borçlanma maliyetleri, uluslararası piyasalardaki risk iştahı ve Türkiye’nin dış finansman koşulları üzerindeki etkilerinin yakından izlendiğini vurguluyor. Öte yandan MSCI Borsa İstanbul için aylar önce olağan dışı fiyat hareketliliği ve şişirilmiş hisseler olduğu uyarısında bulunmuştu. Ekonomi yayınları ise fon skandalı sonrası Türkiye piyasası için dikkatli olunması yönünde uyarmıştı.
SPK AÇIKLADI MAĞDURLAR TEDİRGİN
SPK’nın tasfiye edilen 131 fon için yaptığı son açıklama, yatırımcıların parasını ne kadar geri alabileceği konusunda yeni soru işaretleri yarattı. Kurul, 17 Eylül’de TEFAS’ta işleme kapatılan fonlarda iptal edilen talimat sahiplerine, tasfiye bakiyesinden sahip oldukları pay oranında ödeme yapılacağını bildirdi. 16 Eylül ve öncesinde verilen ancak fonların temerrüde düşmesi veya fiyat açıklamaması nedeniyle gerçekleşmeyen talimatların da tasfiye kapsamında değerlendirileceği belirtildi. Açıklamayı değerlendiren İktisatçı İnan Mutlu, “SPK korkulanı ilan etmiş. Net anlaşılmasın diye de bayağı çaba sarf etmiş. SPK, 17 Eylül’de Tera, Pusula, Hedef, Atlas, A1, Pardus ve Bulls Portföy’e ait 131 fonun tasfiyesine karar vermişti. Sürecin yaklaşık 6 ay sürmesi bekleniyor. Açıklamada “tasfiye bakiyesinden fondaki katılma payı sahipliği oranında ödeme yapılacaktır” deniyor. Eğer fonun varlıkları eridiyse, temerrüt nedeniyle alacaklar tahsil edilemiyorsa veya varlıkların gerçek değeri portföy değerinin çok altındaysa; yatırımcılara kendi anaparalarından çok daha düşük bir tutar, elde kalan bakiye neyse o, oranlanarak ödenecek. Bakiyenin ne kadar olacağı tam bir soru işareti...” ifadelerini kullandı. Ekonomist Prof. Dr. Öner Günçavdı da ““Diyor ki ‘artık ne kadar para toplayabilirsek, o paraları pay oranlarını dikkate alarak dağıtacağız.’ Daha fazlasını isteme. Bence fon mağdurları derhal bir birlik kurup haklarını aramaya başlaması gerekiyor” dedi.
