Bahçeli'nin 'Öcalan gelsin, Meclis'te konuşsun' çağrısından 654 gün sonra terör örgütünün akıbetini belirleyecek olan 'çerçeve yasa' TBMM'de kabul edildi. İYİ Parti'nin 'ret', YRP'nin 'çekimser' oy kullandığı yasaya Yeni Parti Lideri Özel kurmaylarıyla 'evet' derken, 54 milletvekili 'hayır' oyu verdi. Yeni Yol grubundan da üç çekimser, 16 kabul oyu çıktı. AK Parti'nin, Tuğrul Türkeş ve Kürşat Zorlu'nun da aralarında olduğu 8 vekili oylamaya katılmadı. 563 vekilin oy kullandığı ‘Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Yasa Teklifi 467 kabul oyuyla yasalaştı.
CEZA ERTELEME TEYİT VE TESPİT SONRASI
12 maddelik kanun yürürlüğe girecek ancak hemen uygulanmayacak. Önce Milli Güvenlik Kurulu'nun PKK/KCK'nın silahlarının teslim edildiğini teyit ve tespit etmesi, ardından kararın Resmi Gazete'de yayımlanması gerekecek. Yasanın yürürlüğe girmesi sonrası 6 aylık süreç başlayacak. Öcalan kapsam dışı tutulurken terör örgütüne üye olma ve yardım gibi suçları işleyenler başvuru yapabilecek. Cumhurbaşkanlığı ve Meclis'te kurulacak kurullar başvuruları değerlendirecek. Ceza erteleme uygulaması kurulun birkaç ay sürmesi beklenen değerlendirme süreci sonrası hayata geçecek.
ANKARA'DA EYLEM VE ETKİNLİK YASAĞI
'Çerçeve yasa' kararının ardından sosyal medya üzerinden 'eylem' ve 'toplanma' çağrıları sonrası harekete geçen Ankara Valiliği'nden eylem ve etkinlik yasağı kararı geldi. Bugün 81 il valisi ve TBMM Başkanı'nın da katılacağı geniş katılımlı 'Süreç Zirvesi' hakkında konuşan İçişleri Bakanı Çiftçi “Olası provokasyonlara, dezenformasyona ve süreci baltalamak isteyebilecek odaklara karşı sahada sıfır tolerans uygulanacak" dedi.
HİÇBİR ŞEY BOŞA GİTMİYOR
TBMM Başkanı Kurtulmuş, AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Ala, DEVA, Saadet ve Yeniden Refah liderleri kuliste bir araya geldi. Babacan, Ala'ya 15 yıl önce yürütülen 'Çözüm Süreci'ni hatırlatarak "O günden bugüne yuvarlana yuvarlana gelindi" dedi. Ala da 'bambu ağacı' örneğini verip "Yıllarca sularsın görünmez, ama bir anda büyür. Hiçbir şey boşa gitmiyor" ifadesini kullandı.
YASA DÜZENLEME TAMAM SIRA 6 AYLIK UYGULAMADA
Çözüm Süreci’nin en kritik aşaması olan yasal düzenleme kısmı tamamlandı. ‘Çerçeve Yasa’ TBMM Genel Kurulu’nda yapılan tarihî oturumda 468 milletvekilinin ‘kabul’ oyuyla Meclis’ten geçerken 88 milletvekili ‘ret’ oyu kullandı. Yasayla sürecin en önemli aşaması tamamlanırken sıra düzenlemenin getireceği uygulamaların hayata geçirilmesine geldi.
TBMM Genel Kurulu’nda gün boyu süren görüşmelerin ardından Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi için oylama yapıldı. Oylama sonucunda teklif 467 kabul oyuna karşı 88 ret oyuyla TBMM Genel Kurulu’ndan geçti. TBMM’nin parti bazlı açık oylama sonuçlarına göre 561 milletvekili oylamaya katıldı. Sonuçlar şöyle gerçekleşti: 467 kabul, 87 ret, 7 çekimser. Meclis’te bulunan 592 milletvekilinden 31’i oylamaya katılmadı.
87 ‘RET’ OYUNUN 54’Ü YENİ PARTİ’DEN
Oylamanın siyasi açıdan en dikkat çekici tablosu Yeni Parti’de ortaya çıktı. Çerçeve Yasa için bağlayıcı grup kararı almayan ve milletvekillerini serbest bırakan Yeni Parti’de 35 milletvekili kabul, 54 milletvekili ret oyu kullandı, 2 milletvekili ise oylamaya katılmadı. Böylece 91 milletvekiline sahip Yeni Parti’de grubun büyük çoğunluğu teklifin mevcut haline karşı çıkmış oldu. Genel Başkan Özgür Özel ise Genel Kurul konuşmasında, “Bu yasaya ‘hayır’ deme hakkına en çok biz sahibiz. Ama bu hakkı milletin barış hakkının önüne koymayan da biziz” ifadelerini kullanmıştı.
İYİ PARTİ’NİN 29 VEKİLİ DE ‘HAYIR’ DEDİ
İYİ Parti ise yasaya blok halinde karşı çıktı. TBMM tutanağına göre 29 İYİ Parti milletvekilinin tamamı ret oyu kullandı. Partiden kabul, çekimser ya da oylamaya katılmayan milletvekili olmadı. Yeni Parti’nin 54 ve İYİ Parti’nin 29 ret oyu birlikte değerlendirildiğinde, 87 ret oyunun 83’ünün bu iki partiden geldiği görülüyor. Oylamadaki bir başka dikkat çekici sonuç CHP’de yaşandı. 45 milletvekiline sahip CHP’de 29 milletvekili kabul, 2 milletvekili ret oyu kullanırken 14 milletvekili oylamaya katılmadı. Böylece CHP’nin büyük bölümü düzenlemeye destek verirken iki milletvekili yasaya karşı çıktı. Resmî tabloya göre kalan ret oyları şöyle dağıldı: YENİ Parti 54, İYİ Parti 29, CHP 2, bağımsız milletvekilleri 1, Demokrat Parti 1. Böylece toplam 87 ret oyuna ulaşıldı.
YENİDEN REFAH’IN 4 VEKİLİ ÇEKİMSER
Yeniden Refah Partisi Genel Başkanı Fatih Erbakan, oylama öncesinde partisinin teklife çekimser oy vereceğini duyurmuştu. TBMM sonuçları bu açıklamanın parti grubuna aynen yansıdığını gösterdi. Yeniden Refah Partisi’nin dört milletvekilinin tamamı çekimser oy kullandı. Yeni Yol Partisi’nde de 3 milletvekili çekimser kalırken, partinin 16 milletvekili kabul oyu verdi ve 1 milletvekili oylamaya katılmadı. Böylece toplam çekimser oy sayısı 7 oldu. Yasaya en yüksek destek AK Parti’den geldi. TBMM tablosuna göre: AK Parti’den 268 kabul, 9 katılmadı. DEM Parti’den 55 kabul, 1 katılmadı. MHP’den 44 kabul, 2 katılmadı. Bu üç partiden hiçbir milletvekili ret ya da çekimser oy kullanmadı. Daha küçük siyasi partilerin oyları da büyük ölçüde kabul yönünde oldu. Yeni Yol Partisi’nden 16, bağımsızlardan 7, HÜDA PAR’dan 4, Türkiye İşçi Partisi’nden 3, Demokratik Bölgeler Partisi’nden 2, Emek Partisi’nden 2, Demokratik Sol Parti’den 1 ve Saadet Partisi’nden 1 milletvekili kabul oyu kullandı. TBMM açık oylama tablosuna göre toplam 31 milletvekili oylamaya katılmadı.
Katılmayanların parti dağılımı ise şöyle gerçekleşti: CHP 14, AK Parti 9, YENİ Parti 2, MHP 2, bağımsızlar 2, DEM Parti 1 ve Yeni Yol Partisi 1.
ŞİMDİ ALTI AYLIK AŞAMA BAŞLAYACAK
TBMM Genel Kurulu’ndaki kabulün ardından gözler artık düzenlemenin uygulama sürecine çevrilecek. Kanun kapsamında öngörülen idari mekanizmalar ve komisyonların nasıl işleyeceği, düzenlemenin hangi dosyalara ve kişilere nasıl uygulanacağı, önümüzdeki dönemin en kritik tartışma başlıkları arasında olacak. TBMM’nin kanun bilgi sisteminde kabul edilen kanunlar Genel Kurul’dan geçtiği şekliyle yayımlanıyor.
İLK VE EN ÖNEMLİ ŞART SİLAHLARIN BIRAKILMASI
Yasa kapsamında uygulama aşaması silahların bırakıldığının teyidi ile başlayacak. Bu teyit MGK tarafından da onaylanınca PKK’lıların dönüşü ve cezaevlerinden salınması başlayacak.
Yasanın ön şartı, örgütün varlığına son verildiğinin ve tüm silahlarının teslim edildiğinin güvenlik kurumlarınca tespit ve teyit edilmesi ile Milli Güvenlik Kurulu’nun terör örgütünün feshine ilişkin kararının Resmi Gazete’de yayımlaması. Kanun teklifiyle birlikte iki önemli kurul kurulacak. Biri Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında kurulacak bir kurul. Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlığında Adalet, İçişleri, Dışişleri ve Milli Savunma bakanları ile Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, MGK Genel Sekreteri ve MİT Başkanı’nın da yer alacağı bir kurul süreç takibinde görev alacak. Silah bırakma ve fesih süreci bu kurul tarafından takip edilecek. Bir diğer kurul ise Meclis bünyesinde kurulacak. İzleme ve İrtibat Kurulu adı verilen bu kurulda siyasi parti temsilcileri yer alacak. MGK’nın terör örgütünün feshine ilişkin kararının Resmi Gazete’de yayınlanmasının ardından, düzenlemeden yararlanmak için 6 ay süre tanınacak. Düzenleme PKK/KCK’yı kurma veya yönetme, örgüte üye olma, yardım etme, propagandası ve örgütün faaliyeti kapsamında işlenen suçları kapsıyor.
2 İLA 3 YIL SİYASET YASAĞI
15 yıldan fazla ceza gerektiren suçlarda 10 yıl, 15 yıl veya altında ceza gerektiren suçlarda ise 5 yıl ceza ertelemesi olacak. Erteleme süresinde soruşturmalar duracak, davalar askıya alınacak, cezaevindekiler tahliye olacak. Bu sürede “terör suçu” işlenirse erteleme kararı kaldırılacak. Düzenlemeden faydalanacaklar için 2 ila 3 yıl siyaset yasağı uygulanacak. Örgüt faaliyeti kapsamında işlenen kasten öldürme suçu ile 1 Haziran 2005’ten önce işlenen ve müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlar kapsam dışında olacak. Yani terör örgütü PKK’nın elebaşı Abdullah Öcalan bu hükümlerden faydalanamayacak. Kanun kapsamında faaliyet gösteren kamu görevlilerinin cezai sorumluluğu olmayacak. Sürecin beklendiği gibi ilerlemesi ve terör tehdidinin ortadan kalkması halinde yeni bir aşamaya geçilecek. Süreci yürüten kurul çalışmalarına devam ederek gözlem raporları oluşturacak. Ceza İnfaz Yasası, Terörle Mücadele Yasası ve Türk Ceza Yasası ile Siyasi Partiler Yasası başta olmak üzere yeni adımlar gündeme gelecek.
