İyi değiliz... 1 milyar insanın ruh sağlığı bozuk

İyi değiliz... 1 milyar insanın ruh sağlığı bozuk

Koronavirüs pandemisinin başladığı 2020 yılında ruhsal hastalıklardan muzdarip insan sayısı 1 milyara yükseldiği tahmin ediliyor. Ruh sağlığına ayrılan bütçeler ise yetersiz. Uzmanlar, ruh sağlığını korumak için bazı basit önerilerde bulundu.

Dünya Sağlık Örgütü'nün (DSÖ) 2019 yılı verilerine göre dünyada 280 milyon insan depresyon, 970 milyon kişi ruhsal bozukluklar yaşıyor. Her yıl 700 binden fazla kişi intihar ederek yaşamına son veriyor.

Deutsche Welle'de yer alan habere göre, koronavirüs pandemisinin ardından gelen Ukrayna savaşının yarattığı ekonomik belirsizlikler, dünya nüfusunun ruh sağlığına yönelik kaygıları daha da artırıyor.

Pandemideki kapanma önlemleri artık gündemde olmamasına rağmen enerji krizi, yüksek enflasyon ve ekonomik kriz gibi yeni belirsizlikler ruh sağlığını tehdit etmeye devam ediyor.

akil-sagligi.jpg

KENDİNİ 'KÖTÜ' HİSSEDENLERİN SAYISI İKİ KAT ARTTI

AB'ye bağlı Eurofound ajansının, pandeminin ilan edildiği Mart 2020 ile Mayıs 2022 arasında internet üzerinden yaptığı anketler de bu durumu doğruluyor.

AB'ye üye 27 ülkeden 200 bin kişiyle yapılan anketlerde ruh sağlığını 'kötü' ya da 'çok kötü' diye nitelendirenlerin oranı Mart 2020'de yüzde 6,4 iken Mayıs 2022'de iki kat artarak yüzde 12,7'ye yükseldi. Geçim sıkıntısı yaşadığını söyleyenlerin oranı da yüzde 47'den yüzde 53'e yükseldi.

İş yerinde stres de ruh sağlığını olumsuz etkileyen önemli faktörlerden. 2019 verilerine göre çalışma yaşındaki yetişkinlerin yüzde 15'i ruhsal bozukluklar yaşıyor.

DSÖ ve Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) verilerine göre depresyon ve anksiyete nedeniyle yılda 12 milyar iş günü, boşa gidiyor. Bunun küresel ekonomiye maliyeti 1 trilyon dolar olarak tahmin ediliyor.

ruh-sagligimizi-korumak-icin-tavsiyeler.jpg

RUH SAĞLIĞIN AYRILAN BÜTÇELER YETERSİZ

DSÖ, 10 Ekim Dünya Ruh Sağlığı Günü dolayısıyla pandemi, savaş ve ekonomik belirsizliklerin ruh sağlığına etkilerine dikkat çekerek ülkeleri ruh sağlığına yapılan yatırımları artırmaya, sağlık sistemlerinde reforma çağırdı.

DSÖ, 2020 yılı itibarıyla hükümetlerin sağlık bütçelerinde ruh sağlığına ayırdıkları payın ortalama yüzde 2 oranında olduğuna dikkat çekti. Bu oran, düşük gelirli ülkelerde yüzde 1'e kadar düşüyor.

Depresyon ve ruh hastalıklarına karşı etkin tedavi yöntemleri bulunmasına rağmen düşük ve orta gelirli ülkelerde hastaların yüzde 75'i tedavi olanaklarından yararlanamıyor.

Pandemi döneminde doktora başvuranların sayısındaki azalma ve tedavi süreçlerinin kesintiye uğraması gelişmiş ülkelerde de sağlık hizmetlerine erişimi olumsuz etkiledi.

ruh-sagligi.jpg

RUH SAĞLIĞI İÇİN NELER YAPILABİLİR?

Uzmanlar, stres, kaygı ve korkulara rağmen ruh sağlığını koruyabilmek için her şeyden önce 'kendinize iyi bakın' diyor.

DSÖ'nün 113 ülkeyi kapsayan araştırması, anksiyete ya da depresyon gibi ruhsal bozukluklar yaşadığını belirtenlerin kendini iyi hissetmek için en çok kullandığı yöntemi ortaya koyuyor: Daha sağlıklı yaşam alışkanlıkları geliştirmek, doğada ya da açık havada daha fazla zaman geçirmek, arkadaşlar ya da aile fertleriyle konuşmak.

Uzmanlar ve psikologların önerileri temelde sağlıklı bir yaşam için önerilenlerden pek farklı değil: Sağlıklı ve dengeli beslenmek, alkol, sigara, uyuşturucu gibi risk faktörlerinden uzak durmak, düzenli egzersiz hatta mümkünse spor yapmak, düzenli uyku.

akil-sagligimizi-nasil-koruruz.jpg

ORMAN, İNSANLARI SAKİNLEŞTİRİYOR

Alman psikiyatri profesörü Isabella Heuser, açık havada, mümkünse bir ormanda geçirilen zamanın ruh sağlığı için önemine işaret ediyor. "Her ağaca sarılmanız gerekmiyor tabii, ama orman gerçekten de sakinleştiriyor" diyor.

Heuser, düzenli olarak yürüyüşlere çıkmanın, mümkünse otomobil yerine bisiklet kullanmanın ruha nefes aldırdığını söylüyor. Doğanın stres azaltıcı etkisinin bilimsel olarak kanıtlanmış olduğuna işaret eden Heuser, yeşil alanda geçirilen 20-30 dakikalık sürenin stres hormonu kortizol seviyesini kalıcı olarak düşürdüğünü belirtiyor.

ormanda-yuruyus.jpg

KALABALIKTAN AYRILIN VE KENDİNİZE ZAMAN AYIRIN

Psikolog ve uzmanların üzerinde durduğu bir başka nokta, kendine zaman ayırmak, çarkın dışına çıkmak. Uzmanlar, kendine zaman ayırmanın kendine olan sevgi ve saygıyı göstermenin en değerli biçimi olduğuna işaret ediyor.

Önerileri, "Kendinize belirli zaman dilimleri ayarlayın. Rahatlayıp elinize bir kitap alın ya da hiçbir şey yapmayın. Küçük molaları günlük yaşamın içine entegre etmeyi ihmal etmeyin."

Bir başka öneri, kişide kaygı uyandıran konularla ilgili medya yayınlarına gereğinden fazla maruz kalmamak. Psikologlar, uzun süre Kovid-19 ya da enerji krizi ve yüksek enflasyonla ilgili yayınları takip etmenin kaygı ve korkuları daha da pekiştirebileceği uyarısı yapıyor. Normal yaşama dönmek için insanın hoşuna gidecek başka etkinliklere yönelmesi salık veriliyor.

kendini-sev.jpg

KENDİNİZLE ÖVÜNÜN

Uzmanlar, "Övgünün ille dışarıdan gelmesi gerekmiyor" diyor ve kendine değer vermenin içten gelmesi gerektiğine işaret ederek "Son dönemde neyi iyi yaptığınızı, ne tür zorlukların üstesinden geldiğinizi düşünün. Bunu yaparken sadece işi, görevleri değil, mizah gücü, yaratıcılık, yemek pişirme mahareti gibi sizi siz yapan özelliklerinizi ve yeteneklerinizi de düşünün" diyor.

Bir başka tavsiye, yoğun stres durumlarında bile arkadaşlar ve aile fertleriyle bağlantının koparılmaması. Arkadaş çevresinin ille çok büyük olması gerekmediğine işaret eden uzmanlar, 1 ya da 2 yakın arkadaşın yeterli olduğunu söylüyor.

DSÖ de, ruhsal bozukluklarla başa çıkabilmek için her bireyin sağlığını tehlikeye atacak yüksek riskli durumlardan mümkün olduğunca kaçınmayı öğrenmesi gerektiğine işaret ediyor. DSÖ, stresle başa çıkmayı öğrenmek, ruhsal sorunlar fark edildiğinde bunu yönetmeyi ve hakkında konuşmayı öğrenmek ve gerektiğinde gecikmeden yardım istemenin de önemini vurguluyor.

İlgili Haberler
Öne Çıkanlar
YORUMLAR
YORUM YAZ
UYARI: Hakaret, küfür, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır. (!) işaretine tıklayarak yorumla ilgili şikayetinizi editöre bildirebilirsiniz.
Diğer Haberler
Son Dakika Haberleri
KARAR.COM’DAN