Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO), Türkiye’nin ev sahipliğinde Antalya'da gerçekleştirilen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında "2026 Küresel İklim Durumu" başlıklı güncelleme raporunu açıkladı.
Raporda, olağanüstü küresel sıcaklıklar, eriyen buzullar ve deniz seviyelerindeki yükselişle devam eden uzun süreli iklim eğiliminin 2026 yılında da sürdüğü kaydedildi. Son 12 senenin kayıtlara geçen en sıcak yıllar olduğu vurgulanırken, 2026'nın en sıcak 4 yıldan biri olacağı bildirildi.
EL NİÑO VE OKYANUS ISINMASI REKOR SEVİYEDE
Raporda yer alan verilere göre, 2026'nın Ocak-Eylül döneminde küresel ortalama yüzey sıcaklığı sanayi öncesi ortalamanın yaklaşık 1,47 derece üzerinde gerçekleşti. Ağustos ayından itibaren etkisini artıran ve Aralık ayına kadar en güçlü seviyesine ulaşması beklenen El Niño olayının, yıl sonuna kadar ısınma oranını daha da yukarı çekeceği öngörülüyor.
Güneşten gelen enerji ile yeryüzünden dışarı yansıyan enerji arasındaki dengesizliğin izleme çalışmalarının başlangıcından bu yana en yüksek seviyeye ulaştığı vurgulanan raporda; fazla ısının yüzde 90'ını emen okyanusların, üst üste 10'uncu kez sıcaklık rekoru kırdığı ifade edildi. Ayrıca deniz seviyelerinin en yüksek düzeye ulaştığı ve buzullardaki yıllık kütle kaybının sürdüğü aktarıldı.
AŞIRI HAVA OLAYLARI VE CAN KAYIPLARI
Sıcak hava dalgaları, kuraklık ve orman yangınlarının sosyo-ekonomik hayatı doğrudan etkilediği belirtilen raporda, şu tespitlere yer verildi:
Avrupa'daki Can Kayıpları: Ön tahminlere göre Avrupa genelindeki sıcak hava dalgaları 30 binden fazla ölüme yol açtı.
Ulusal Rekorlar: Avrupa'da en az 8 ülkede ulusal sıcaklık rekorları kırıldı; tarım, enerji ve ulaşım sektörleri olumsuz etkilendi.
Erken Uyarı Sistemleri: Tehlikeli iklim olaylarına karşı erken uyarı sistemine sahip ülke sayısının 2015'te 56 iken 2025 yılında 136'ya yükseldiği bildirildi.
BM VE WMO YETKİLİLERİNDEN İKLİM UYARISI
BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, konuya ilişkin yaptığı açıklamada iklim aşırılıklarının yaşandığı yeni bir döneme girildiğini vurgulayarak, emisyonların azaltılması, fosil yakıtlardan adil geçişin hızlandırılması ve gelişmekte olan ülkelere gerekli finansmanın sağlanması çağrısında bulundu.
WMO Genel Sekreteri Celeste Saulo ise El Niño ve 2026 iklim verilerinin tarihi sınırları zorladığını kaydederek, "El Niño gezegene yeni bir ısı eklemiyor, okyanuslarda biriken ısıyı açığa çıkarıyor. Sıcak hava dalgaları ve şiddetli yağışlar tarihsel verilerin öngördüğünden çok daha hızlı yoğunlaşıyor" değerlendirmesinde bulundu.
