Avrupa'yı sarsan olayda, sağlık haberleri gündemine bomba gibi düşen ihmaller zinciri gün yüzüne çıkarken, kanser belirtileri gösteren çocukların durumu endişe yaratıyor.
Ortaya çıkan genetik analiz sonuçları tıp dünyasında şok etkisi yaratırken, uzmanlar Avrupa Birliği (AB) genelinde faaliyet gösteren kliniklerin denetim altına alınması gerektiğini vurguluyor.
RAKAMLAR BEKLENENİN ÇOK ÜZERİNDE
Yapılan güncel bir araştırmaya göre, kansere yakalanma riskini artıran nadir bir genetik mutasyona sahip olan sperm donörü, Avrupa genelinde en az 197 çocuğun babası oldu.
Bu çocuklardan bazılarının halihazırda kanser nedeniyle yaşamını yitirdiği bildirildi. CNN International'ın mayıs ayında yayımladığı raporda bu sayının 67 olduğu belirtilmişti, ancak çarşamba günü yayımlanan kapsamlı soruşturma, etkilenen çocuk sayısının sanılandan çok daha fazla olduğunu kanıtladı.
Koronavirüs aşıları kansere çare oluyor! Hastalar için büyük umut doğdu
AVRUPA GENELİNDE GENİŞ BİR AĞ
Konuyla ilgili soruşturmayı yürüten 14 Avrupa kamu yayıncısı arasında yer alan BBC'nin aktardığına göre, yeni veriler doktorlar ve hastalarla yapılan görüşmeler ile bilgi edinme başvuruları sonucunda elde edildi.
Donörün bağışlarını Danimarka'daki özel bir kurum olan Avrupa Sperm Bankası (ESB) üzerinden yaptığı, ancak spermlerin daha sonra 14 farklı ülkedeki 67 klinikte kullanıldığı tespit edildi.
BBC, tüm ülkelerden veri alınamadığı için etkilenen çocuk sayısının daha da yüksek olabileceğini vurguladı.
YÜZDE DOKSAN KANSER RİSKİ TAŞIYORLAR
Donörün kendisinin sağlıklı olduğu ancak TP53 adı verilen bir gende nadir görülen bir mutasyon taşıdığı belirtildi.
Bu mutasyon, kişinin kansere yakalanma riskini artıran nadir bir bozukluk olan Li-Fraumeni sendromuna neden olabiliyor.
Cleveland Clinic verilerine göre, bu duruma sahip kişilerin 60 yaşına kadar bir veya daha fazla kanser türüne yakalanma ihtimali yüzde 90 iken, yaklaşık yüzde 50'si 40 yaşından önce kansere yakalanıyor.
Bu genetik mirası devralan çocukların ne kadarının hasta olacağı kesin olmamakla birlikte, riskin oldukça yüksek olduğu ifade ediliyor.
Kanser riskini erken tespit eden DNA testi geliştirildi!
ÇOCUKLARDA BEYİN TÜMÖRÜ GÖRÜLDÜ
Fransa'daki Rouen Üniversite Hastanesi biyologlarından Edwige Kasper, 2025 Mayıs ayında Avrupa İnsan Genetiği Derneği yıllık konferansında yaptığı sunumda, ilk etapta 67 çocuğu tespit ettiklerini açıklamıştı.
Edwige Kasper, o dönemde yaptığı açıklamada, çocuklardan 10 tanesine beyin tümörü ve Hodgkin lenfoma gibi kanser teşhisleri konulduğunu, 13 çocuğun ise geni taşıdığını ancak henüz kanser geliştirmediğini belirtmişti.
NESİLDEN NESİLE AKTARIM TEHLİKESİ
Edwige Kasper, bu çocukların artan kanser riski nedeniyle düzenli tıbbi muayeneden geçmeleri gerektiğini ve bu geni kendi çocuklarına aktarma ihtimallerinin yüzde 50 olduğunu vurguladı.
Londra Kanser Araştırma Enstitüsü Kanser Genetiği Profesörü Clare Turnbull ise çarşamba günü CNN'e verdiği demeçte, Li-Fraumeni sendromunun bir aileye bildirilecek en yıkıcı tanılardan biri olduğunu söyledi.
Clare Turnbull, çocukluk çağı kanserleri riskinin büyüklüğüne dikkat çekti.
Kanser ölümleri 2050 yılında 18 milyonu aşacak!
BANKADAN RESMİ AÇIKLAMA VE ÜZGÜNTÜ
Avrupa Sperm Bankası (ESB) Sözcüsü Julie Paulli Budtz, şirketin bu durumdan ve nadir görülen TP53 mutasyonunun aileler, çocuklar ve donör üzerindeki etkisinden derin üzüntü duyduğunu belirtti.
Julie Paulli Budtz, "En derin sempatimiz onlarla" diyerek, ESB'nin tüm donörleri tanınmış bilimsel uygulamalar ve mevzuata tam uyum içinde test ettiğini savundu.
MEVZUATLAR ARASI UYUMSUZLUK SORUNU
Julie Paulli Budtz ayrıca, tek bir donör kullanılarak doğmasına izin verilen çocuk sayısına sınır getirilmesi çağrılarını desteklediklerini ifade etti.
Mevzuatların karmaşık olduğunu ve ülkeden ülkeye büyük farklılıklar gösterdiğini belirten Julie Paulli Budtz, şunu söyledi:
"Bu alanlardaki mevzuat, genellikle birbiriyle çelişen birçok hususu içeriyor. Bu nedenle ortak ve şeffaf Avrupa standartlarına ihtiyaç var."
