SGK yıpranma payı listesi kapsamında yapılan son değişiklikler, ağır işlerde çalışma koşullarına sahip milyonlarca vatandaşı yakından ilgilendiriyor.
Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), 2026 yılı itibarıyla yürürlüğe giren yeni emeklilik düzenlemesi ile riskli meslek gruplarının kapsamını genişletme kararı aldı.
Yapılan bu hamle, çalışanların emeklilik yaşı hesaplama sürecinde 5 yıla, bazı özel durumlarda ise 8 yıla kadar avantaj sağlamasının önünü açıyor.
Sosyal güvenlik sistemine entegre edilecek 'bakım sigortası' geliyor!
FİİLİ HİZMET SÜRESİ ZAMMI UYGULAMASI NEDİR?
Sosyal devlet ilkesi gereğince, çalışma şartları diğer sektörlere kıyasla daha ağır ve sağlık açısından risk taşıyan iş kollarında çalışanlara pozitif ayrımcılık uygulanıyor.
Bu çerçevede devreye alınan Fiili Hizmet Süresi Zammı, çalışılan her yıl karşılığında sigortalının prim gün sayısına belirli bir oranda ekleme yapılmasını sağlıyor.
Normal koşullarda bir çalışan yılda 360 gün prim öderken, yıpranma payı kapsamındaki bir kişi risk grubuna göre 60, 90 veya 180 gün ilave prim kazanıyor.
Bu sistem, sigortalının prim gününü hızla doldurmasına ve emeklilik yaş haddinden indirim almasına imkan tanıyor.
YIPRANMA PAYI HESAPLAMA İŞLEMİ NASIL YAPILIR?
Emeklilik tarihini öne çeken bu sürecin işleyişi, çalışılan sektöre ve maruz kalınan riske göre farklılık gösteriyor.
Örneğin; yılda 90 gün yıpranma payı hakkı bulunan bir işte çalışan sigortalı için hesaplama şu adımlarla yapılıyor:
* Kişi fiilen 12 ay boyunca işyerinde görevini sürdürüyor.
* SGK kayıtlarına bu süre standart 360 gün olarak geçiyor.
* Yıpranma payı hakkı sebebiyle bu süreye 90 gün daha ilave ediliyor.
Sonuç olarak sigortalının hizmet dökümüne toplamda 450 gün prim işleniyor.
Elde edilen bu ilave süreler, sadece prim gün sayısını yükseltmekle kalmıyor, aynı zamanda emeklilik için gerekli olan yaş şartından da düşülüyor.
Kanun, bu indirimle sigortalıların en fazla 5 yıl daha erken emekli olabilmesine izin veriyor.
Yeraltı maden işçileri için ise bu süre daha esnek uygulanabiliyor.
Seyyanen zam bekleyenlere kötü haber: Yargı, emeklinin feryadını duymadı!
2026 DÜZENLEMESİYLE HANGİ MESLEKLER LİSTEYE EKLENDİ?
Teknolojinin gelişmesi ve yeni iş sağlığı güvenliği standartlarının oluşmasıyla birlikte güncellenen listede, pek çok yeni meslek grubu kendisine yer buldu.
Özellikle sanayi ve üretim sektöründeki ağır iş kolları kapsamın genişlemesinde belirleyici rol oynadı.
2026 yılı itibarıyla yıpranma payından yararlanan başlıca meslek grupları şöyle sıralanıyor:
Sağlık Sektörü Çalışanları: İnsan hayatı için büyük bir özveriyle görev yapan doktorlar, hemşireler, ebeler, hasta bakıcılar, röntgen teknisyenleri ve 112 acil servis ambulans şoförleri, her yıl için 60 gün fiili hizmet süresi zammı alıyor.
Maden ve Yeraltı Çalışanları: Listenin zirvesinde bulunan ve en yüksek yıpranma payına sahip olan bu gruptaki işçiler, yer altında geçirdikleri her yıl için 180 gün (6 ay) ilave prim kazanıyor.
Güvenlik ve Emniyet Mensupları: Türk Silahlı Kuvvetleri personeli (subay, astsubay, uzman jandarma, uzman erbaş), Emniyet Genel Müdürlüğü çalışanları (polisler), Milli İstihbarat Teşkilatı mensupları ve ceza infaz kurumlarında görevli infaz koruma memurları (gardiyanlar) bu haktan faydalanıyor.
Basın Kartı Sahibi Gazeteciler: Sarı basın kartı taşıyan ve fiilen gazetecilik mesleğini icra eden muhabirler, editörler ve diğer basın çalışanları yıpranma payı kapsamına giriyor.
Ağır Sanayi ve Fabrika İşçileri: Demir-çelik fabrikalarında çalışanlar, cıva üretimi, asit üretimi gibi kimyasal ve zehirli maddelerle temas halinde olan işçiler listede bulunuyor.
2026 itibarıyla listeye dahil edilen ve kapsamı genişletilen diğer meslekler ise şunlar:
* Çimento fabrikası çalışanları
* Alüminyum fabrikalarında görevli işçiler
* Dökümhane çalışanları
* Cam sanayi sektörü çalışanları
* İtfaiye ve yangın söndürme ekipleri
ERKEN EMEKLİLİK BAŞVURUSU NASIL YAPILIR?
Yıpranma payı avantajından yararlanmak ve erken emeklilik koşulları hakkında detaylı bilgi edinmek isteyen sigortalıların, çalıştıkları kurumun insan kaynakları birimiyle veya doğrudan Sosyal Güvenlik Merkezleri ile irtibata geçmesi gerekiyor.
Hizmet dökümünde yer alan meslek kodlarının doğru girilmesi, bu haktan yararlanabilmek adına büyük önem taşıyor.
Hatalı kod bildirimi yapılması halinde, geriye dönük düzeltme işlemleri uzun sürebiliyor.
Vatandaşların e-Devlet üzerinden hizmet dökümlerini periyodik olarak kontrol etmeleri öneriliyor.
