Avrupa’ya seyahat eden AB dışı ülke vatandaşlarını ilgilendiren Giriş-Çıkış Sistemi’nde (EES) önemli bir değişiklik yaşanacak. Yaz döneminde yoğunluğu azaltmak amacıyla sınır kapılarına tanınan geçici kolaylıklar 6 Eylül’de sona erecek.
Bu tarihten sonra havalimanları ve diğer sınır geçiş noktalarında parmak izi ile yüz taraması gibi biyometrik kontrollerin uygulanması konusunda ülkelerin hareket alanı daralacak. Seyahat sektörü ise özellikle yoğun merkezlerde bunun bekleme sürelerini yeniden artırabileceği uyarısında bulunuyor.
EES’DE GEÇİCİ UYGULAMA SONA ERİYOR
EES, Ekim 2025’te kademeli olarak uygulanmaya başlanırken, 10 Nisan 2026 itibarıyla Avrupa’daki sisteme dahil sınır kapılarında tamamen devreye alındı.
Sistem kapsamında AB dışından gelen yolcuların giriş ve çıkışları elektronik olarak kaydedilirken, biyometrik veriler de kontrol sürecinin bir parçası haline geliyor.
Ancak yaz aylarında yolcu yoğunluğunun olağanüstü seviyelere çıkması ihtimaline karşı üye ülkelere geçici bir esneklik tanındı. Buna göre, bekleme sürelerinin aşırı uzaması halinde belirli sınır kapılarında biyometrik veri toplama işlemi geçici olarak durdurulabiliyordu.
BU UYGULAMANIN 6 EYLÜL İTİBARIYLA SONA ERMESİ PLANLANIYOR.
Avrupa Komisyonu sözcüsü, 1 Eylül’de yaptığı açıklamada EES’nin yaz döneminde genel olarak sorunsuz işlediğini belirtti. Sözcü, sistemin Avrupa Birliği açısından önemli avantajlar sunduğunu ifade ederken, bazı üye ülkelerle sınır kapılarındaki düzenlemeler konusunda görüşmelerin sürdüğünü söyledi.
SEYAHAT PLANLARINDA EK SÜRE ÖNERİSİ
Seyahat sektörü temsilcileri ise yeni dönemde yolcuların sınır kontrolleri için daha fazla zaman ayırması gerektiğini düşünüyor.
Global Work & Travel CEO’su Jurgen Himmelmann, özellikle aktarmalı uçuşlarda sıkışık zamanlamalardan kaçınılması gerektiğini belirtti. Himmelmann, havalimanına erken gitmenin yararlı olacağını ancak pasaport kontrolündeki yoğunluğun yolcunun tamamen kontrol edebileceği bir unsur olmadığını vurguladı.
Uzman, önümüzdeki haftalarda minimum aktarma sürelerine güvenilerek seyahat planı yapılmamasını önerirken, sınır kontrolünde yaşanabilecek bir saatlik gecikmenin makul görünen bir aktarmayı dahi riske atabileceğine dikkat çekti.
BÜYÜK HAVALİMANLARINDA BEKLEME SÜRELERİ UZADI
EES’nin uygulanmaya başlamasıyla birlikte bazı Avrupa havalimanlarında pasaport kontrol sürelerinde ciddi artışlar yaşandı.
Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği’nin (IATA) verilerine göre, daha önce yaklaşık 20-25 saniyede tamamlanan standart pasaport kontrolleri EES ile birlikte yaklaşık 90 saniyeye kadar çıkabiliyor.
Financial Times ve seyahat analiz grubu Qsensor tarafından yapılan araştırmada da bazı büyük havalimanlarındaki yoğunluk dikkat çekti.
Frankfurt Havalimanı’nda ortalama bekleme süresi temmuz ayında 120 dakikaya ulaştı. Geçen yılın aynı döneminde bu süre yaklaşık 60 dakika olarak ölçülmüştü.
Münih Havalimanı’nda geçen yıl 31 dakika olan bekleme süresi 60 dakikaya yükselirken, Amsterdam’da maksimum bekleme süresi 80 dakikadan 120 dakikaya çıktı.
SEKTÖR TEMSİLCİLERİ ESNEKLİĞİN UZATILMASINI İSTİYOR
Birleşik Krallık merkezli tur operatörleri ve seyahat acentelerini temsil eden ABTA da geçici uygulamanın devam ettirilmesi çağrısında bulundu.
ABTA Kamu İşleri Direktörü Luke Petherbridge, EES’nin tüm katılımcı ülkelerde istikrarlı biçimde çalışması için hâlâ yapılması gerekenler olduğunu belirterek, Avrupa Komisyonu’nun geçici önlemlerin eylül sonrasında da kullanılmasına izin vermesi gerektiğini söyledi.
IATA da benzer bir talepte bulunuyor. Birliğin Dış İlişkilerden Sorumlu Kıdemli Başkan Yardımcısı Thomas Reynaert, biyometrik kontrollerin kısmen askıya alınmasına imkan veren uygulamanın kış sezonunun sonuna kadar uzatılmasının gerekli olduğunu ifade etti.
IATA, EES’nin kendisini desteklediğini ancak sistemin yoğun dönemlerde sorunsuz işlemesini sağlamak için geçici güvenlik mekanizmasının bir süre daha korunması gerektiğini savunuyor.
