Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) yayımladığı “İstatistiklerle Gençlik 2025” bülteni, Türkiye’de genç nüfusun toplam nüfus içindeki payının gerilemeye devam ettiğini ortaya koydu. Verilere göre 2025 yılı itibarıyla Türkiye’nin nüfusu 86 milyon 92 bin 168 kişiye ulaşırken, 15-24 yaş grubundaki genç nüfus 12 milyon 708 bin 348 kişi olarak kaydedildi. Böylece gençlerin toplam nüfus içindeki oranı yüzde 14,8 oldu.
TÜİK verileri, genç nüfus oranının yıllar içinde belirgin şekilde düştüğünü gösterdi. 1950 yılında toplam nüfusun yüzde 20,8’ini oluşturan genç nüfusun oranı, 2025’te yüzde 14,8’e kadar geriledi. Nüfus projeksiyonlarına göre bu oranın ilerleyen yıllarda da düşmeye devam etmesi bekleniyor. Ana senaryoya göre genç nüfus oranının 2040 yılında yüzde 12,2’ye, 2060 yılında yüzde 10,3’e, 2080 yılında ise yüzde 8,8’e düşeceği öngörüldü.
TÜRKİYE, AB ORTALAMASININ ÜZERİNDE KALDI
Avrupa Birliği ülkeleriyle yapılan karşılaştırmada Türkiye’nin genç nüfus oranının AB ortalamasının üzerinde olduğu görüldü. AB üyesi 27 ülkede genç nüfus ortalaması yüzde 10,7 olarak hesaplanırken, Türkiye’de bu oran yüzde 14,8 oldu. AB ülkeleri arasında en yüksek genç nüfus oranı yüzde 12,7 ile İrlanda’da ölçülürken, en düşük oran yüzde 9,4 ile Malta’da kaydedildi. Dünya ortalaması ise yüzde 15,6 olarak açıklandı.
GENÇ NÜFUSUN EN YÜKSEK OLDUĞU İL ŞIRNAK
İllere göre dağılım incelendiğinde genç nüfus oranının en yüksek olduğu ilin yüzde 20,4 ile Şırnak olduğu görüldü. Şırnak’ı yüzde 20 ile Hakkari ve yüzde 19,8 ile Siirt izledi. Genç nüfus oranının en düşük olduğu il ise yüzde 11,7 ile Balıkesir oldu. Balıkesir’in ardından Ordu ve Muğla geldi.
GENÇLERDE GÖÇÜN TEMEL NEDENİ EĞİTİM
TÜİK’in iç göç verilerine göre 15-24 yaş grubundaki gençlerin en fazla göç etme nedeni eğitim oldu. 2024 yılında 448 bin 826 genç eğitim nedeniyle iller arasında göç etti. İşe başlamak veya iş bulmak için göç eden gençlerin sayısı 102 bin 660 olurken, aile fertlerinden birine bağlı göç edenlerin sayısı ise 79 bin 831 olarak kaydedildi.
YÜKSEKÖĞRETİMDE KADINLARIN ORANI DAHA YÜKSEK
2024-2025 öğretim yılı verilerine göre yükseköğretimde net okullaşma oranı yüzde 46,3 oldu. Erkeklerde bu oran yüzde 39,9 olarak hesaplanırken, kadınlarda yüzde 53’e ulaştı.
İşgücü verileri ise genç kadınlar ile erkekler arasındaki farkın sürdüğünü gösterdi. Gençlerde işsizlik oranı 2025 yılında yüzde 15,3 olarak hesaplandı. Erkek gençlerde işsizlik oranı yüzde 11,7 olurken, kadın gençlerde bu oran yüzde 22,1 seviyesinde gerçekleşti.
NE EĞİTİMDE NE İSTİHDAMDA OLAN GENÇLERİN ORANI ARTTI
TÜİK verilerine göre ne eğitimde ne istihdamda olan gençlerin oranı 2025 yılında yüzde 23,3’e yükseldi. Bu oran erkeklerde yüzde 16,3 olurken, kadınlarda yüzde 30,9’a çıktı.
Gençlerin istihdam edildiği sektörlerde ise hizmet sektörü ilk sırada yer aldı. İstihdamdaki gençlerin yüzde 57,9’u hizmet sektöründe çalışırken, yüzde 30,5’i sanayide, yüzde 11,6’sı ise tarım sektöründe yer aldı.
GENÇLERİN YARISINDAN FAZLASI MUTLU OLDUĞUNU SÖYLEDİ
Yaşam Memnuniyeti Araştırması sonuçlarına göre 18-24 yaş grubundaki gençlerin yüzde 54,4’ü kendisini mutlu hissettiğini belirtti. Kendisini mutsuz hissettiğini söyleyenlerin oranı ise yüzde 11,9 oldu. Genç kadınlarda mutluluk oranı yüzde 56,7 ile erkeklerin üzerinde gerçekleşti.
Gençlerin mutluluk kaynağında ise sağlık ilk sırada yer aldı. Gençlerin yüzde 38,8’i mutluluk kaynağı olarak sağlığı gösterirken, bunu başarı ve para izledi.
GENÇ KADINLAR EN FAZLA PSİKOLOJİK ŞİDDETE MARUZ KALDI
Türkiye Kadına Yönelik Şiddet Araştırması sonuçlarına göre son 12 ay içinde en fazla şiddete maruz kalan grubun 15-24 yaş aralığındaki genç kadınlar olduğu belirtildi. Genç kadınların yüzde 15,2’si psikolojik şiddete maruz kaldığını ifade etti. Dijital şiddet oranı yüzde 7,3 olurken, ekonomik şiddet yüzde 4,6, fiziksel şiddet yüzde 3,8 ve cinsel şiddet yüzde 1,8 olarak açıklandı.
GENÇLERİN YAPAY ZEKA KULLANIM ORANI YÜZDE 39,4
TÜİK’in yapay zeka istatistiklerine göre 16-24 yaş grubundaki gençlerin yüzde 39,4’ü üretken yapay zeka kullandığını beyan etti. Yapay zekayı kullanan gençlerin yüzde 75,3’ü özel amaçlarla, yüzde 53,9’u eğitim amacıyla, yüzde 19,7’si ise mesleki ve iş amaçlı kullandığını bildirdi.
