Dünya Ekonomik Forumu’nun (WEF) Küresel Cinsiyet Farkı 2026 Raporu, dünya genelinde cinsiyet eşitliğinde son 20 yılda ilerleme kaydedildiğini ancak mevcut hızın sürmesi halinde tam eşitliğe ulaşılmasının 120 yıl alabileceğini ortaya koydu. Türkiye ise 145 ülkenin değerlendirildiği endekste 126’ncı sırada yer aldı.
WEF’in bu yıl 20’ncisini yayımladığı raporda 145 ekonomi; Ekonomik Katılım ve Fırsat, Eğitimsel Kazanımlar, Sağlık ve Hayatta Kalma ile Siyasi Yetkilendirme olmak üzere dört temel başlık üzerinden değerlendirildi. Raporda ayrıca 2006’dan bu yana her yıl endekste bulunan 97 ekonomi üzerinden 20 yıllık değişim incelendi.
KÜRESEL CİNSİYET FARKININ YÜZDE 69,2’Sİ KAPANDI
Rapora göre, 2026’da küresel cinsiyet farkının yüzde 69,2’si kapanmış durumda. Hem 2025 hem de 2026 değerlendirmelerinde yer alan ekonomiler dikkate alındığında bu oran, geçen yılki yüzde 68,8 seviyesinden yüzde 69,2’ye çıktı. 2006’dan bu yana kesintisiz takip edilen 97 ekonomide ise cinsiyet eşitliği skoru 20 yılda 5,2 puan artarak yüzde 64,2’den yüzde 69,4’e yükseldi. Mevcut ilerleme hızının devam etmesi halinde küresel ölçekte tam eşitliğe 120 yıl sonra ulaşılabileceği hesaplandı.
Dört ana başlık arasında eşitliğe en fazla yaklaşılan alanlar eğitim ile sağlık oldu. Ekonomik Katılım ve Fırsat alanında cinsiyet farkının yüzde 61,7’si, Siyasi Yetkilendirmede ise yüzde 22,1’i kapanmış durumda. Rapordaki hesaplamaya göre mevcut hızla siyasi alanda tam eşitliğe ulaşılması 194, ekonomik katılım ve fırsatlarda 129, eğitimde ise 8 yıl sürebilir.
İZLANDA 17’NCI KEZ İLK SIRADA
Raporda hiçbir ekonominin tam cinsiyet eşitliğine ulaşamadığı belirtildi. İzlanda, yüzde 93’lük skoruyla üst üste 17’nci kez ilk sırada yer aldı ve genel cinsiyet farkının yüzde 90’ından fazlasını kapatan tek ekonomi oldu.
İzlanda’yı yüzde 87,2 ile Finlandiya ve yüzde 85,7 ile Norveç izledi. Namibia yüzde 84,5 ile dördüncü, İngiltere yüzde 84,2 ile beşinci, Yeni Zelanda yüzde 82,8 ile altıncı, İsveç yüzde 82,3 ile yedinci sırada yer aldı. Avustralya yüzde 81,9 ile sekizinci sıraya çıkarak ilk kez ilk 10’a girdi. Almanya yüzde 81,7 ile dokuzuncu, İrlanda yüzde 81,4 ile 10’uncu oldu.
TÜRKİYE 145 EKONOMİ ARASINDA 126’NCI SIRADA
Türkiye’nin Küresel Cinsiyet Farkı Endeksi skoru 0,649 olarak hesaplandı ve ülke 145 ekonomi arasında 126’ncı sırada yer aldı. Türkiye, 2025’te 0,633 puanla 135’inci sıradaydı. Böylece sıralamada 9 basamaklık yükseliş kaydedildi.
Türkiye, Ekonomik Katılım ve Fırsat alanında 0,525 puanla 130’uncu sırada bulunurken, Eğitimsel Kazanımlar başlığında 0,987 puanla 93’üncü oldu. Sağlık ve Hayatta Kalma alanında 0,968 puanla 81’inci sırada yer alan Türkiye, Siyasi Yetkilendirme başlığında ise 0,118 puanla 117’nci sırada kaldı.
Türkiye’nin ekonomik göstergelerinde iş gücüne katılım sıralaması 130, tahmini kazanılmış gelir sıralaması 126 olarak kaydedildi. Yasa yapıcılar, üst düzey yetkililer ve yöneticiler göstergesinde 119’uncu, profesyonel ve teknik çalışanlarda ise 96’ncı sırada yer aldı.
Eğitim göstergelerinde Türkiye, ilköğretime ve yükseköğretime kayıt alanlarında birinci sırada bulunurken, ortaöğretime kayıtta 120’nci, okuryazarlıkta 95’inci sırada yer aldı.
Siyasi göstergelerde ise Türkiye kadınların parlamentodaki temsili bakımından 101’inci, bakanlık görevlerindeki temsili bakımından 134’üncü sırada yer aldı. Türkiye’nin Siyasi Yetkilendirme skoru 2025’te 0,059 iken 2026’da 0,118’e çıktı; bu alandaki sıralaması 139’unculuktan 117’nciliğe yükseldi.
AVRUPA’DA TÜRKİYE VE ROMANYA ALT SIRALARDA
WEF’in bölgesel değerlendirmesinde Avrupa, genel cinsiyet farkının yüzde 75,7’sini kapatarak 2026’da bölgeler arasında ilk sıraya çıktı. Raporda Avrupa’daki ekonomilerin yaklaşık yüzde 95’inin yüzde 70’in üzerinde skora sahip olduğu belirtilirken, Türkiye ve Romanya’nın bölgenin en altındaki iki ekonomi olduğu ve İzlanda’nın 20 puandan fazla gerisinde kaldığı kaydedildi.
