Amerika Birleşik Devletleri'nin (ABD) İsrail Büyükelçisi Mike Huckabee'nin gazeteci Tucker Carlson'ın sunduğu programda yaptığı skandal açıklamalarla gündeme geldi. Röportaj esnasında, Tevrat'ta yer alan "vaat edilmiş topraklar" inancı üzerinden sınır tartışmalarına değinildi. Büyükelçi Huckabee, İsrail'in Nil Nehri'nden Fırat Nehri'ne kadar uzanan geniş bir coğrafyayı sınırlarına dahil etmesinin kendisi açısından bir sorun teşkil etmeyeceğini belirtti. Bir diplomattan bu şekilde skandal ifadeler gelmesi, İslam dünyası başta olmak üzere uluslararası kamuoyunda sert eleştirilere neden oldu.
"NİL'DEN FIRAT'A KADAR İSRAİL'E VAADEDİLDİ"
Program sırasında sunucu Tucker Carlson, Büyükelçi Huckabee'ye Hıristiyan Siyonizmi bağlamında sorular yöneltti. Carlson, Tevrat'ın Yaratılış (Genesis) bölümündeki 15:18 ayetini hatırlatarak, dini metinlerde Tanrı'nın İbrahim ve soyuna Nil'den Fırat'a kadar uzanan bölgeyi vaat ettiğini ifade etti. Bu coğrafyanın günümüzde İsrail'in dışında Ürdün, Suriye, Lübnan, Irak'ın bir kısmı ve Suudi Arabistan'ın bazı bölgelerini kapsadığına dikkat çeken Carlson, İsrail'in bu topraklarda hakkı olup olmadığını sordu. Huckabee bu soruya karşılık olarak İsrail'in söz konusu toprakların tümünü almasının bir sorun olmayacağını dile getirirken, halihazırda İsrail yönetiminin böyle bir genişleme niyetinde olmadığını da ifadelerine ekledi.
CARLSON TEPKİ GÖSTERDİ
Kamuoyunda Hıristiyan Siyonist kimliği ile tanınan Büyükelçi Huckabee, İsrail'in varlığına ve güvenliğine duyduğu desteğin doğrudan İncil'e dayandığını savundu. Röportajı gerçekleştiren Tucker Carlson'ın, ABD tarafından İsrail'e sağlanan askeri ve mali yardımların meşruiyetini eleştiren bir tutum sergilediği görüldü. Carlson aynı zamanda İsrail'in Filistinlilere yönelik uyguladığı mevcut politikaları da eleştirel bir yaklaşımla gündeme taşıdı.
SUUDİ ARABİSTAN'DAN SERT TEPKİ
Suudi Arabistan Dışişleri Bakanlığı, yazılı bir bildiri yayımlayarak Huckabee'nin açıklamalarına karşı resmi tepkisini dile getirdi. Yayımlanan belgede, büyükelçinin İsrail'in tüm Ortadoğu coğrafyası üzerinde hak iddia etmesini meşrulaştıran sözleri "sorumsuz" ifadeler olarak tanımlandı.
ULUSLARARASI HUKUK VE DİPLOMASİ İHLALİ VURGUSU
Bakanlık tarafından paylaşılan resmi bildiride, Huckabee'nin açıklamalarının uluslararası yasalara, Birleşmiş Milletler Sözleşmesi'ne ve yerleşik diplomatik teamüllere açık bir ihlal teşkil ettiği vurgulandı. Söz konusu söylemlerin ABD düzeyindeki bir yetkiliden gelmesinin tehlikeli bir emsal oluşturduğunun altı çizilirken, bu durumun bölge ülkeleri ile ABD arasındaki köklü ilişkilere yönelik pervasız bir tutum olduğu belirtildi.
ABD DIŞİŞLERİ BAKANLIĞI'NA ÇAĞRI VE İKİ DEVLETLİ ÇÖZÜM
Riyad yönetiminin açıklamasında, bu tür aşırılıkçı tasarıların küresel barış ve güvenliği doğrudan tehdit edeceği, bölgesel istikrarı tehlikeye atacağı ifade edildi. Suudi Arabistan, ABD Dışişleri Bakanlığı'na seslenerek bu tür reddedilen söylemlere karşı resmi tutumunu netleştirmesi çağrısında bulundu. Bildirinin kapanış bölümünde, Suudi Arabistan'ın devletlerin egemenliğine ve toprak bütünlüğüne yönelik her türlü müdahaleyi reddeden ilkesel duruşu yinelendi. Bölgede kapsamlı, adil ve kalıcı bir barışa ulaşmanın yegane yolunun; 1967 sınırları temelinde, başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız bir Filistin devletinin vücut bulmasını öngören iki devletli çözümden geçtiği bir kez daha hatırlatıldı.
"TAM SİYONİST REJİME YAKIŞAN BÜYÜKELÇİ"
Huckabee’nin sözleri sosyal medyada geniş yankı buldu. Çok sayıda kullanıcı, ABD’nin İsrail nezdindeki temsilcisinin bu yöndeki açıklamalarını eleştirerek “Tam İsrail’e göre büyükelçi” yorumlarında bulundu. Açıklamaların, özellikle İsrail'in saldırıları sonucu 90 bine yakın masum sivilin hayatını kaybettiği Gazze’de yaşanan ağır insani tablo gölgesinde yapılmış olması, tepkilerin dozunu artırdı.
Eleştirilerde, ABD’nin İsrail’e verdiği siyasi ve askeri desteğin zaten yoğun biçimde tartışıldığı bir dönemde, büyükelçinin dini referanslı ve genişleme çağrışımı yapan sözlerinin Ortadoğu'da tansiyonu daha da yükseltebileceği vurgulandı.
