Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, ağustos ayına ilişkin üretici ve market fiyatları ile girdi maliyetlerindeki değişimleri içeren yazılı bir açıklama yayımladı. Açıklamada, tarladan rafa kadar olan süreçteki fiyat makası, üründeki fiyat değişimleri ve üreticinin maliyet yükü verilerle ortaya kondu.
ÜRETİCİ VE MARKET ARASINDAKİ FİYAT UÇURUMU
Ağustos ayında tarladaki fiyatı ile raftaki fiyatı arasında en fazla fark görülen ürünler ve oranları şu şekilde sıralandı:
Limon: Fiyat farkı yüzde 748,4 (Üreticide 10 TL, markette 84,84 TL - 8,5 kat fark)
Havuç: Fiyat farkı yüzde 380,3 (Üreticide 10,66 TL, markette 51,20 TL - 4,8 kat fark)
Elma: Fiyat farkı yüzde 377,9 (Üreticide 18,75 TL, markette 89,60 TL - 4,8 kat fark)
Kabak: Fiyat farkı yüzde 240,9 (Üreticide 16,02 TL, markette 54,61 TL - 3,4 kat fark)
Yeşil Soğan: Fiyat farkı yüzde 239,4 (Üreticide 17,33 TL, markette 58,83 TL - 3,4 kat fark)
MARKETTE VE TARLADA FİYATI EN ÇOK DEĞİŞEN ÜRÜNLER
Ağustosta incelemeye alınan 37 market ürününün 19’unda fiyat artışı, 18’inde ise düşüş yaşandı. Üreticide ise 29 ürünün 9’unda fiyat artarken, 13’ünde gerileme görüldü, 7 üründe ise değişim yaşanmadı.
Fiyatı En Çok Artanlar: Hem markette (%37,8) hem de üreticide (%39,9) fiyatı en fazla yükselen ürün yumurta oldu.
Fiyatı En Çok Düşenler: Markette fiyatı en fazla gerileyen ürün yüzde 34,2 ile sivri biber olurken; üreticide ise rekolte artışı ve yeni ürünlerin pazara girmesiyle yüzde 75 oranında düşüş yaşayan limon ilk sırada yer aldı.
FİYAT DEĞİŞİMLERİNİN NEDENLERİ VE GİRDİ MALİYETLERİ
TZOB Başkanı Bayraktar; limon, patates, kuru soğan ve şeftalideki fiyat düşüşlerinin bölgesel hasatların yoğunlaşması ve arz artışından kaynaklandığını, yumurtadaki yükselişin ise artan yem, enerji ve nakliye giderleri ile arz-talep dengesizliğine dayandığını belirtti.
Üretici maliyetlerindeki yıllık artış oranları ise raporda şöyle yer aldı:
Mazot: Yıllık %57,9 artış (Aylık %7)
Gübre: Amonyum nitrat gübresinde yıllık %61,2 artış
Yem: Besi yeminde yıllık %34,5, süt yeminde %31,8 artış
Tarımsal Elektrik ve İlaç: Elektrikte yıllık %25,1, tarım ilaçlarında %27,8 artış
