Renault Türkiye’nin eski CEO’su Hakan Doğu, Türk otomotiv sanayisinin Avrupa Birliği ile ilişkileri, elektrikli araç yatırımları ve Çinli üreticilerin Türkiye’ye yönelik yatırım planları üzerinden dikkat çeken bir uyarıda bulundu.
Sosyal medya hesabından paylaşım yapan Doğu, Otomotiv Sanayii Derneği’nin (OSD) 2022 yılı verilerine atıfta bulunarak Türkiye’nin Avrupa otomotiv üretim zincirindeki konumunun giderek daha fazla risk altında olduğunu savundu.
OSD VERİLERİNİ HATIRLATTI
Doğu’nun paylaşımında yer verdiği OSD tablosunda, 2022’nin ilk üç ayında otomotiv üretimi ve ihracatındaki gerileme dikkat çekiyor.
Verilere göre Ocak-Mart 2022 döneminde toplam otomotiv üretimi bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 12,4 azalarak 302 bin 730 adede, otomobil üretimi ise yüzde 21,5 düşüşle 166 bin 363 adede geriledi.
Aynı dönemde toplam otomotiv ihracatı yüzde 13,6 düşerek 225 bin 550 adet, otomobil ihracatı ise yüzde 19,9 azalarak 124 bin 599 adet oldu.
Dolar bazında toplam otomotiv ihracatı da yüzde 3 gerilerken, euro bazındaki toplam ihracat yüzde 4,2 arttı.
Doğu, geçmişteki bu tabloyu günümüzde Türk otomotiv sanayisinin karşı karşıya olduğu dönüşümle birlikte değerlendirdi.
“MADE IN EU İÇİNDE KALMA İHTİMALİ HIZLA AZALIYOR”
Avrupa Birliği’nin elektrikli araç üretimini kendi coğrafyasına çekmeye çalıştığını savunan Doğu, Türkiye açısından riskin büyüdüğünü belirtti.
Doğu, “Maalesef durum böyle gidecek, Türkiye bir şekilde Made in EU içinde kalma ihtimali hızla azalıyor.” ifadelerini kullandı.
Doğu’ya göre Avrupa otomotiv endüstrisinin elektrikliye geçişi, Türkiye’deki fabrikaların gelecek model ve yatırım kararları açısından yeni bir rekabet ortamı yaratıyor.
“ÇİNLİLERİ TÜRKİYE YATIRIMINDAN CAYDIRDILAR” İDDİASI
Hakan Doğu’nun paylaşımındaki en dikkat çekici iddialardan biri de Çinli otomotiv üreticilerinin Türkiye yatırımlarına ilişkin oldu.
Doğu, “Çinlilere masa altından verilen mesajlarla Türkiye yatırımından caydırdılar.”
ifadelerini kullandı.
Doğu, bu iddiasına ilişkin paylaşımında herhangi bir şirket veya kurum ismi vermedi.
HYUNDAI İÇİN “BÜYÜK BASKI VAR” İDDİASI
Türkiye’den Avrupa Birliği’ne ihracat yapan otomotiv şirketlerinin elektrikli araç yatırımlarına da değinen Doğu, Hyundai dışında Türkiye’de AB’ye ihracat amacıyla elektrikli araç üreten şirket bulunmamasını Avrupa’daki yeni sanayi politikalarıyla ilişkilendirdi.
Doğu, “Türkiye’de AB’ye ihracat yapan şirketlerin Hyundai dışında elektrikli üretmemesi de bu yüzden.” dedi.
Hyundai ve tedarikçileri üzerinde de yeni yatırımların Avrupa Birliği sınırları içinde gerçekleştirilmesi yönünde baskı bulunduğunu ileri süren Doğu, “Hyundai’ye ve yan sanayisine büyük baskı var, sonraki üretimi AB’de yap diye.” ifadelerini kullandı.
“AB, ELEKTRİKLİ ARAÇ AB’DE ÜRETİLSİN İSTİYOR”
Doğu, Avrupa Birliği’nin yaklaşımını şu sözlerle özetledi:
“Kısaca AB elektrikli araç AB’de üretilsin istiyor. Kendi açılarından haklılar.”
Bu dönüşümün Türkiye açısından kritik bir sanayi politikası sorununa dönüştüğünü belirten Doğu, Ankara’nın AB ile yürüttüğü ekonomik ilişkilerde nasıl bir yol haritası izleyeceğini sorguladı:
“Türkiye’nin planı ne bu müzakere masasında?”
“ÇİN’LE YENİDEN BİR FLÖRT BAŞLAYACAK”
Türkiye ile Avrupa Birliği arasında ekonomik ve siyasi ilişkilerde istenilen köprülerin kurulamamasının yeni bir yönelime yol açabileceğini savunan Doğu, Çin’in yeniden gündeme gelebileceğini belirtti.
Ancak bu kez Çinli üreticiler açısından hedefin Türkiye’de üretip Avrupa’ya ihracat yapmak yerine doğrudan Türkiye iç pazarı olabileceğini ileri sürdü:
“AB ile yeniden kurulamayan köprüler nedeniyle Çin’le yeniden bir flört başlayacak yakında, ama bu sefer hedef iç pazar olacaktır.”
İÇ PAZAR İÇİN 2-2,5 MİLYON ADET SENARYOSU
Doğu’ya göre Türkiye, Çinli üreticileri yatırım masasına yeniden çekmek istiyorsa otomobil iç pazarını büyütmek zorunda kalabilir.
Doğu, “İç pazarı 2,0-2,5 milyonun üstüne çıkarma planı ile masaya oturulabilir.” dedi.
Ancak bunun otomobiller üzerindeki vergilerin azaltılmasını gerektireceğini belirten Doğu, mevcut ekonomik koşullarda böyle bir adımın zor olduğunu ifade etti:
“Ama bu araç üzeri vergileri düşürmek demek, bu da bu devirde zor.”
“İŞÇİ VE BEYAZ YAKALI ÇIKARMALAR DEVAM EDİYOR”
Hakan Doğu’nun uyarılarının bir diğer ayağını otomotiv sektöründeki istihdam oluşturdu.
Doğu, Türk otomotiv sanayisinde hem mavi yakalı hem de beyaz yakalı çalışanların işten çıkarılmaya devam ettiğini belirterek sektör çalışanlarının gelecek kaygısına dikkat çekti:
“Bu arada Türk otomotiv sanayisinde işçi çıkarma, beyaz yakalı çıkarma devam ediyor. Emekli olunacak şirket statüsünde şirketlerde çalışanlar geleceklerinden endişe duyuyorlar.”
Doğu paylaşımını şu sözlerle tamamladı:
“Şans daima cesurlardan yanadır.”
